Кіріспе
Ирландиялық халықаралық футболшы
Бернард Джозеф Славэн (13 қараша 1960 жылы туған) – бұрынғы кәсіби футболшы. 18 жылдық мансабында 567 лига және кубок ойынында 223 гол соқты, сондай-ақ Ирландия Республикасы құрамасы сапында жеті матч өткізді. Ол карьерасын 1980 жылы туған Шотландиясында «Гринок Мортон» клубымен бастады, кейін «Эйрдрионианс», «Куин оф Саут» және 1983 жылы «Альбион Роверс» командаларына ауысты. 43 ойында 31 гол соғып, 1984–85 маусымында Шотландия футбол лигасының үздік мергені атанды. Содан кейін келесі маусымның басында 25 000 фунт стерлингке «Миддлсбро» клубына сатылды. Ол клуб сапында үш рет жоғары дивизионға көтерілді: 1986–87 маусымында үшінші дивизионнан, 1988 жылы плей-офф арқылы екінші дивизионнан және 1991–92 маусымында тағы да екінші дивизионнан. Ол 1990 жылы «Миддлсбро» үшін Толық мүшелер кубогының финалында ойнады және 1992–93 маусымында Премьер-лигада гол соққан алғашқы ирланд футболшысы болды. Ол екі рет клубтың «Жылдың үздік ойыншысы» атанды және «Айресом Парк» стадионында өткізген сегіз жылда 381 матчта 146 гол соқты. 1993 жылы наурызда «Порт Вейл» клубына тегін ауысты, екі айдан кейін клубқа Футбол лигасы кубогын жеңіп беруге көмектесті. 1994 жылы ақпанда «Дарлингтон» клубына тегін ауысып, Солтүстік-Шығысқа оралды. Маусым соңында клубты Англия футбол лигасының соңғы орынынан құтқаруға көмектесті, ал 1995 жылы мамырда карьерасын аяқтады. Кейін «Биллингэм Синтония» клубында жартылай кәсіби футбол ойнады. Ойыншылық жолын аяқтағаннан кейін радиоға қатысып, хабарлар жүргізіп, «Century Network» және «Real Radio» арналарында Али Браунлимен бірге «Миддлсбро» матчтарына түсініктеме берді. Сондай-ақ «Boro TV» телеарнасында телебағдарламалар жүргізіп, екі автобиография жариялады. Шотландияда туғанына қарамастан, ирландтық әжесінің арқасында 1990 және 1993 жылдар аралығында Ирландия Республикасы құрамасы сапында жеті матч өткізді. Бұл қысқа халықаралық мансабының нәтижесінде ол 1990 жылғы ФИФА әлем чемпионатының құрамасына енді, бірақ турнирде алаңға шыққан жоқ.
Ерте мансап
Берни Славэн 1960 жылғы 13 қарашада дүниеге келді; ол Ренфруширдегі Пейслиде туған, бірақ Глазгоның Кастлмилк ауданында өсті. Жалғыз бала, әкесі Хью кооперативте жүк жеткізуші болса, анасы Элис тігінші болған. Ол "Истеркрайгс" клубында ойнады, онда сол жақта "Эвертон" клубының болашақ ойыншысы Грейм Шарп та ойнады. "Джонстон Бёргпен" келісімшарты аяқталғаннан кейін ол жергілікті "Ратгерллен Гленкерн" клубына қосылды. Ол алғаш рет "Каппилоуда" "Селтикке" қарсы ойынға шықты, сол ойында голы есептелмеді, нәтижесі 1:1 тең түс болды. Славэн 1982–1983 маусымында гол соқпаған 9 ойынға қатысты және жазда босатылды. Славэн жаттықтырушы Билл Мунро жарақат салдарынан ойыншыларға қысқа мерзімдік алмастыру қажет болғандықтан, шотландтың бірінші дивизионындағы "Эйрдрион" клубымен бір айлық келісімшартқа отырды. Ол "Палмерстон Паркта" көзге түспеді, ал кейінірек берген сұхбатында командаласы Джордж Клой Славэн туралы: "Ол футбол ойнағанды жақсы көретін адам еді. Ол жақсы жігіт болған, бірақ ол аса көңілді емес еді", – деді.
Альбион Роверлері
Славэн 1983 жылғы сәуір айында «Альбион Роверс» клубына қосылды, оны Бенни Руни қол қойды – оның «Мортон» клубындағы бұрынғы бас жаттықтырушысы. Алайда, Рунидің ізбасары Энди Ричи Славэнды сол жақ жартысынан орталық шабуылшыға ауыстырды. Осы жаңа позицияда ол 1984–85 маусымында 31 гол соқты, олардың көпшілігін Вик Касуле дайындады. Сонымен қатар, Славэн 1984–85 жылғы «Daily Record Golden Shot» сыйлығын жеңіп алды. Славэн клубтың және дивизионның «Жылдың үздік ойыншысы» атанды. Ол жартылай кәсіби футболшы ретінде бағбан болып жұмыс істеді, бірақ «Роверс» клубының төрағасы Том Фаган Славэнды сату үшін 40 000 фунт стерлинг талап етті, бұл кәсіби емес, үшінші лигадағы ойыншы үшін жоғары баға болды. Славэн «Роверс» клубында ойнаудан бас тартты, содан кейін «The Sunday Post» газетінің тілшісі онымен байланысып, оның атынан 54 ағылшын және шотланд клубтарына хат жазды. «Миддлсброу» клубтары екі апталық сынаққа келісім берді. «Құрметті мырза, өткен маусымда мен Шотландияның жоғары лигасының үздік мергені атандым, «Альбион Роверс» клубы үшін 31 гол соқтым. Қазіргі уақытта мен «Контракт бойынша еркіндік» статусындамын. Мен «Роверс» клубына қайта оралмаймын. Мен футболдың жоғары деңгейін толық уақыт сынап көруге ниеттімін, сіздер мені қол қоюға қарастыра аласыздар ма? Мен сіздің клубқа сынаққа келуге дайынмын, себебі мен ойынға оралуға асығамын. Мен шынымен сіздің клубыңызда ойнауға қабілеттімін деп ойлаймын. Өткен маусымның соңында «Контракт бойынша еркіндік» алғаннан бері ойнамаймын, бірақ жазғы жаттығуларда күн сайын өз күшіммен жаттығу жасадым. Мен 24 жастамын, сіздер бұл ұсынысты қарастыратыныңызға үміттенемін. Ілтипатпен, Берни Славэн». Бұл хатты Славэн 1985 жылдың 21 қыркүйегінде 54 клубқа жіберді. «Миддлсброу» қараша және желтоқсан айларында сегіз ойынның бесеуінде жеңіске жетті, бірақ бас жаттықтырушы Уилли Маддрен қаңтар айында бір ғана ұпай жинағаннан кейін жұмыстан босатылды. 4 наурызда жаңа бас жаттықтырушы Брюс Риочтың басшылығымен «Гримсби Таун» клубына қарсы өткен ойында Славэн екі гол соғып, 3:1 есебімен жеңіске жетті. Алайда, 1985–86 маусымының соңғы ойыны «Шрусбери Таунға» қарсы өткен кезде жеңімпаздар қауіпсіздікке қол жеткізді, ал жеңілгендер лигадан шығарылды. «Боро» клубы 2:1 есебімен жеңіліп, Екінші дивизионнан төмендеді. «Миддлсброу» клубы 1986–87 маусымында таратылды, Риоч пен оның командасы жұмыстан босатылып, клуб «Айресом Парк» стадионынан шығарылды. Жаңа консорциум клубты құтқарып алғаннан кейін Риоч бас жаттықтырушы болып қайта тағайындалды. Ол клубтың ойыншы құрамын жаңартуға мүмкіндік алды, бірақ Славэнды жаңа командасының маңызды ойыншысы етіп тағайындады. Бұл тұста Риоч Славэнды ашық түрде сынаудан тартынбады, 11 қазанда «Блэкпул» клубына қарсы өткен маусымдағы алғашқы жеңілістен кейін «Ол жақсы өнер көрсетуі керек, мен оның формасынан қанағаттанбадым және ол алатын ақысын көрсету уақыты келді» деді. Славэн сынға жақсы жауап берді және келесі айда ФА кубогында «Блэкпул» клубы «Айресом Паркке» келгенде үш гол соқты. Ол 58 ойында 24 гол соқты, соның ішінде «Хаддерсфилд Таунға» қарсы 4:1 есебімен жеңіске жеткен ойында және «Шрусбери Таунға» қарсы үйінде 4:0 есебімен жеңіске жеткен ойында хет-трик жасады. Алайда, «Миддлсброу» маусымның соңғы күнінде «Лестер Ситиге» жеңіліп, гол айырмасымен «Астон Вилладан» үшінші орынды иеленді және жоғары дивизионға өту үшін плей-оффтан өтуі керек болды. Ол плей-оффтың жартылай финалында «Брэдфорд Ситиге» қарсы өткен ойында гол соғып, 3:2 есебімен жеңіске жетіп, финалда «Челсиге» қарсы алаңға шықты. Ол «Айресом Паркте» өткен бірінші ойында Тревор Сениорға нәтижелі пас берді, содан кейін «Боро» клубының екінші голын соғып, 2:0 есебімен жеңіске жетті. «Челси» кері ойында «Стэмфорд Бридж» стадионында 1:0 есебімен жеңіске жетті, бірақ «Миддлсброу» жалпы есеп бойынша 2:1 есебімен жеңіске жетіп, «Челсиді» жоғары дивизионда алмастырды. Айдың соңында ол жаңа клубтың рекордтық трансфері болған Питер Дэвенпортқа орын беру үшін сол қанатқа ауыстырылды, бірақ Дэвенпорт 700 000 фунт стерлингтік трансферлік ақысын ақтауға тырысқаннан кейін ол орталық шабуылшыға қайтарылды. Қараша айында Славэн «Нотингэм Форестке» қарсы саяхатқа шыққанда алғашқы он бір ойыншының құрамынан шығарылды, бұл оның қатарынан 136 лигалық ойынының аяқталуын білдірді. Команда 1988–89 маусымының екінші жартысында қиындықтарға тап болды, 11 сәуірде «Уэст Хэм Юнайтедке» қарсы «Уптон Паркте» өткен ойында 2:1 есебімен жеңіліске ұшырады, Славэн екі гол соқты, бұл клубтың 11 лигалық ойында жеңіске жете алмауының соңы болды. «Миддлсброу» маусымның соңғы күнінде бірінші рет төмендеу аймағына түсті, «Шеффилд Уэнсдейде» 1:0 есебімен жеңіліске ұшырады, бұл «Миддлсброудың» «Уэст Хэм Юнайтед» және «Ньюкасл Юнайтедпен» бірге лигадан төмендеуін растады. «Миддлсброу» 1989–90 маусымында жарақаттармен күресті, нәтижесінде төмендеу аймағынан бір орын жоғары тұрды, бұл Риочтың жұмыстан босатылуына әкелді. Финалдық ойын көңіл көншілік болды, «Челсидің» Тони Доригоның еркін соққысы осы күннің жалғыз голы болды. «Миддлсброу» 21-орында аяқтағанына қарамастан, Славэн барлық турнирлерде 32 гол соқты, бұл «Айресом Парктен» кету мүмкіндігі туралы әңгімелерге әкелді. Ол жазбаша трансфер сұранысын тапсырды, бірақ бас жаттықтырушы Колин Тодд оны қабылдамады, ал Славэн жаңа келісімге келісіп, трансфер сұранысын кері алып қойды. 1990–91 маусымының басында ол алты ойын қатарынан гол соға алмады, бірақ 27 қазанда «Голдстоун Граундта» «Брайтон энд Хоув Альбионға» қарсы өткен ойында хет-трик жасап, бұл тізбекті үзіп жіберді. Алайда, 10 қарашада «Чарльтон Атлетикке» қарсы өткен үйіндегі ойында ол жартылай уақытта алмастырылды және жағымсыз реакция жасап, стадионды тастап кетіп, екінші таймды көрмеді. Ол келесі аптада бастапқы құрамға оралды және келесі бес ойында гол соқты. Алайда, ол қаңтар айында сол қанатқа ойнатылғаннан кейін Тоддпен қайтадан келіспеді және «Егер бас жаттықтырушы мені орталыққа ойнатпаса, онда мені шығарып тастасын» деген мәлімдеме жасағаннан кейін бірінші командадан толығымен шығарылды. Ол орталық шабуылшы рөліне оралды және 12 наурызда «Ньюкасл Юнайтедке» қарсы өткен үйіндегі ойында 3:0 есебімен жеңіске жеткен кезде екі гол соқты, бірақ маусымды гол соға алмаған 15 ойынмен аяқтады. «Миддлсброу» плей-оффқа түсті, бірақ жартылай финалда «Ноттс Каунтиге» есебімен жеңіліп қалды. Алайда, Славэн маусым алдында буын созылып, бірінші командадағы орнын Стюарт Риплиге жоғалтты. Ол қыркүйек айының басында «Портсмут» және «Оксфорд Юнайтедке» қарсы ойында үш гол соғып, бірінші командадағы орнын қайта иеленді. 28 қыркүйекте ол «Сандерлендке» қарсы өткен ойында 2:1 есебімен жеңіске жеткен кезде алғашқы голды соқты. Алайда, Лоуренс Славэннің өте жеке ойыншы екенін сезінді және қараша айында «Халл Ситидің» шабуылшысы Энди Пейтонды 700 000 фунт стерлингке сатып алды, ол Пол Уилкинсонмен тиімді шабуылшы серігі болуы керек еді. Пейтон 23 қарашада «Бристол Ситиге» қарсы өткен ойында дебюттік голын соқты, бірақ Славэн 3:1 есебімен жеңіске жеткен кезде қалған екі голды соқты, ал Пейтон жарақат алғаннан кейін кореттен шығарылды. Ол 21 наурызда «Брайтонға» қарсы өткен ойында 4:0 есебімен жеңіске жеткен кезде хет-трик жасады, бірақ Лоуренспен келіспеді және маусым соңындағы жоғарылау үшін құрамнан шығарылды. Алайда, ол маусымның шешуші соңғы ойынында «Вулверхэмптон Уондерерстің» қарсы тұрды, соңғы минутта Джон Гиттенс теңестірді, ал Уилкинсонның соңғы голы 2:1 есебімен жеңіске жетіп, «Миддлсброуға» екінші автоматты жоғарылау орнын қамтамасыз етті. Сол маусымда «Миддлсброу» Лига кубогының жартылай финалына да жетті, «Олд Траффордта» «Манчестер Юнайтедке» қарсы өткен екінші ойында Славэн теңестіріп, ойынды қосымша уақытқа жіберді, бірақ Райан Гиггс жеңіс голын соқты. 19 тамыз 1992 жылы ол «Манчестер Ситиге» қарсы өткен ойында «Миддлсброудың» екі голын соғып, Премьер-лигадағы Ирландияның бірінші мергені атанды. Пейтон мен Рипли екеуі де кеткеннен кейін Славэн 1992–93 маусымының алғашқы он ойынының жетісінде ойнады және «Астон Виллаға» және «Манчестер Юнайтедке» қарсы өткен ойындарда гол соқты. 3 қазанда «Манчестер Юнайтедке» қарсы соққан голы...
Порт Вейл
1993 жылдың наурыз айында Славэн Джон Рудждың екінші дивизиондағы «Порт Вейл» клубына тегін трансфермен қосылды. 20 наурызда «Брисбен Роудта» «Лейтон Ориентке» қарсы өткен матчта 1:0 есебімен жеңіске жеткенде ол дебюттік ойынында алаңнан қуылды – оның карьерасындағы алғашқы қызыл карточкасы. Бұл, қарсылас «Эдриан Уитбредтің» өткізген нашар доғарысының құрбаны болғаннан кейін, оның жауап ретінде жасаған соққысынан болды. 17 сәуірде «Спрингфилд Паркте» «Уиган Атлетикке» қарсы өткен ойында 4:0 есебімен жеңіске жеткенде «Валиантс» сапындағы алғашқы голын соқты. Төрт күннен кейін «Сент-Джеймс Паркте» «Эксетер Ситимен» Футбол лигасы кубогының оңтүстік аймағындағы екінші ойындағы матчтағы жалғыз голды соғып, «Вейлдің» финалға өтуін қамтамасыз етті. Ол маусымның соңғы күнінде де гол соқты, «Блумфилд Роудта» «Блэкпулге» қарсы өткен ойында 2:1 есебімен ұтылып тұрғанда, оны 4:2 есебімен жеңіске айналдырды. Дегенмен, команда маусымды үшінші орында аяқтады, жаңадан бірінші лигаға көтерілген «Болтон Уондерерстен» бір ұпай қалып қойды, соның салдарынан плей-оффқа қатысты. Айырықша жағдай, «Sky TV» телеарнасының матч сарапшысы Ленни Лоуренс, Славенді ойынның ең үздік ойыншысы деп тағайындады – оны тегін трансферге жібергеннен кейін небәрі екі ай өткен соң. Сегіз күннен кейін ол «Уэмблиде» плей-офф финалында қайтадан өнер көрсетті, бірақ «Вест Бромвич Альбионнан» 3:0 есебімен жеңілді. Алайда, ол тізесіне жарақат алды және бірінші құрамдағы орнын Никки Кроссқа жоғалтты, ол Славеннің болмаған кезінде жақсы өнер көрсетті. Сонымен қатар, оны жаттығу алаңында Питер Сван бетінен ұрып алды, бірақ екеуі ақырында татуласып, дос болды. Ол клуб үшін соңғы голын 18 қаңтарда «Вейл Паркте» «Саутгемптонға» қарсы өткен ФА кубогының үшінші раундындағы қайталама матчта 1:0 есебімен жеңіске жеткенде соқты.
Кейінгі мансап
1994 жылғы ақпанда Славен үшінші дивизионның төменгі жағында күресіп жатқан "Дарлингтон" клубына қосылды. Ол жас отбасына жақын болу мақсатымен орын ауыстырды. Төменгі лигада ойнағанына қарамастан, гол соғу мүмкіндіктері оңай келмеді және 1994–95 маусымын 11 ойында 2 голмен аяқтады. "Квакерлер" 1994–95 жылы Алан Мюррей басшылығымен де жақсы нәтиже көрсетпеді, және Славен 31 ойында 7 гол соқса да, 1995 жылдың мамырында бос агент ретінде жіберілді. Дәрігердің кеңесімен, мазасыз жарақат жаңа стресспен күшеретініне көз жеткізген соң, ол кәсіби футболдан зейнеткерлікке шығу туралы шешім қабылдады. Ол 1997–98 және 1998–99 маусымдарында "Биллингэм Синтония" (Солтүстік лигасы) клубында ойнап, 21 кездесуде 22 гол соқты.
Халықаралық мансап
Славэн өзінің ирланд әжесі арқылы Ирландия Республикасына сай келді. Ол Шотландия құрамасына жаттықтырушы Энди Роксбургтің үнемі назардан тыс қалуынан кейін Ирландияның атынан ойнауға шешім қабылдады және былай деді: "Егер мен Селтик немесе Рейнджерс үшін ұпай жинап жүрсем, мен жақта жүріп кетер едім, командаға кіретін адамдар бар. 1990 жылы Слэвенді шақырғаннан кейін Ирландияның менеджері Джек Чарлтон "Берни Каскариноның нокауттарынан пайда көретін ойыншы типті ойыншы, біз Берни сияқты ойыншыны біраз уақыт іздеп жүрміз" деді. 1990 жылы 28 наурызда достық кездесуде халықаралық дебютын жасады және Невилл Саутолл Кевин Шидидің айыппұл сауығына қол жеткізгеннен кейін Уэльске қарсы ойынның жалғыз голын соқты. Ол Финляндияға қарсы екінші кездесуін 16 мамырда, 1990 жылғы ФИФА әлем чемпионатында Ирландия құрамасына енгізілгенге дейін жеңіп алды. Алайда, Слэвен турнирге қатыспады және үйін сағынды. Тони Каскарино өзінің өмірбаянында Славэн үйден қашқанда әр түн сайын иесіне телефон соғатынын айтқан: "Берни Ласси сияқты телефонға 'Ууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууууу Ол оны алған адамды сүйіп, итке сүйіспеншілікпен қарап, "Сау болыңыз, сүйікті көгершін!" деп айтар еді. Католик шіркеуінің қызметкері Славэннің айтуынша, турнирдің ең басты сәттері - команданың Ватиканда Папа Иоанн Павел ІІ-мен кездескен күні болды. Ол өзінің соңғы жеті кездесуін 1993 жылы 17 ақпанда Толка Парктегі достық кездесуде Уэльске қарсы 2:1 есебімен жеңіп алды.
Ойын стилі
Славэн өте жақсы бірінші сенуі, ойынды болжауы және гол соғу шеберлігінің арқасында көптеген голдар соққан шабуылшы болды. Оны қорғаныстағы және басымен ойнаудағы нашарлығы, сондай-ақ жиі офсайдта қалуы үшін сынайтын. Оның әдеттегі гол мерекесі – Боро клубының ескі стадионы Айресом паркіндегі Холгейт-Энд трибунасының қоршауын секіріп өту еді. 1996 жылы стадион бұзылғанда, Славэн Холгейт-Энд қоршауынан бір бөлігін алып, бірнеше жыл бойы артқы бағында орналастырды.
Медиа мансабы
Славэнге 1996 жылы «Риверсайд» стадионында «Миддлсброудың» «Херефорд Юнайтедке» қарсы қоштасу матчы ұйымдастырылды, бірақ 3537 көрерменнің аздығы оны ұялтып жіберді. Ол футболшылық карьерасын аяқтағаннан кейін радиоға өтіп, 1996 жылдан 2007 жылға дейін «Century FM» радиосында Али Браунлимен бірге «Миддлсброу» матчтарын жүргізді. Екеуі сондай-ақ 1997 жылдан бастап, Славэн компанияның жалақыны уақтылы төлемейтініне наразылық білдіріп, түсірілімге келмегені үшін 2002 жылдың желтоқсанында жұмыстан босатылғанға дейін «NTL» телеарнасының «Boro TV» арнасында шоулар ұсынды. 1999 жылы Славэн «Биннс» универмагының терезесінде өз мүжігін көрсетті. Ол «Century FM» радиосында Браунлиге «Миддлсброу» «Олд Траффордта» «Манчестер Юнайтедті» жеңсе, бұл қиын міндетті орындайтынын айтқан еді. «Миддлсброу» 3:2 есебімен жеңіске жетті, сондықтан Славэн уәдесін орындауға мәжбүр болды, ал оның бетіне есеп жазылды. Ол 2002 жылдың қазанында Миддлсбро қаласының жаңадан құрылған мэрі лауазымына кандидат болатынын жариялады, бірақ сайлау алдында жарыстан бас тартты, өйткені оның кандидатурасы саясатқа өтуге талпынудың орнына «Century FM» үшін жарнамалық трюк болды. Кейін ол «Real Radio North East» және одан кейін «Koast Radio» радиоларында 2000 жылдан 2014 жылға дейін «Легендар футбол телефон арнасын» жүргізді, оның серіктері Малкольм Макдональд және Эрик Гейтс болды, кейіннен оның орнын Микки Хорсвилл басты. Ол екі автобиография жариялады: 1996 жылы «Таң қалдыратын түрлі» және 2007 жылы «Легенда?» Ол 2015 жылы деменция, депрессия немесе жалғыздықпен күресіп жатқан бұрынғы ойыншылар мен егде жастағы жанкүйерлерге көмек көрсететін «Sporting Memories» қайырымдылық қорының меценаты атанды.