Кіріспе
Бангладештің Шах Аманат халықаралық әуежайы, Чаттограм (চট্টগ্রাম, Shah Amanôt Antôrjatik Bimanbôndôr ćhottoģŕàm) – Бангладештің оңтүстік-шығыс порты Читтагонг қаласына қызмет ететін халықаралық әуежай. Бангладеш Азаматтық авиация басқармасы оны басқарады және күтіп ұстайды. Бұл Бангладештің Дака қаласындағы Шахжалал халықаралық әуежайынан кейін екінші ірі халықаралық әуежай. Бангладеш Әуе Күштері оны 'BAF Zahurul Haq базасының' бір бөлігі ретінде пайдаланады. Бұрын ол Авами лигасының саясаткері М. А. Ханнанның құрметіне МА Ханнан халықаралық әуежайы деп аталған, бірақ 2005 жылдың 2 сәуірінде Бангладеш үкіметі оны 18 ғасырдағы ислам әулиесі Шах Аманаттың есімімен атады. Әуежай жыл сайын 1,5 миллион жолаушы және 6000 тонна жүк тасымалдауға қабілетті. Сонымен қатар, ол Arirang ұшқыштар мектебі үшін де база болып табылады.
Shah Amanat International Airport, Chattogram (, চট্টগ্রাম, Shah Amanôt Antôrjatik Bimanbôndôr ćhottoģŕàm ) is an international airport serving Bangladesh's southeastern port city of Chittagong. Operated and maintained by the Civil Aviation Authority of Bangladesh, it is the second largest international airport in Bangladesh after Shahjalal International Airport in Dhaka, Bangladesh. It is used by the Bangladesh Air Force as a part of 'BAF Zahurul Haq Base'. It was formerly known as MA Hannan International Airport, named after Awami League politician M. A. Hannan, but was renamed on 2 April 2005 by the Government of Bangladesh, after an 18th century Islamic saint, Shah Amanat. It is capable of annually handling 1.5 million passengers and 6,000 tonnes of cargo. It also serves as a base for the Arirang Flying School.
Орналасқан жері
Әуежай қаланың Патенга ауданында, қаланың басты коммерциялық орталығы GEC Circle-ден батысқа қарай 20 шақырым (13 миль; 11 NM) және Карнафули өзенінің солтүстік жағалауындағы қаланың теміржол станциясынан оңтүстікке қарай 18.5 шақырым жерде орналасқан. Әуежайдың жанында аздаған қонақ үйлер мен мейрамханалар бар, ал қалада көптеген қонақ үйлер мен мейрамханалар таба аласыз.
Екінші дүниежүзілік соғыс
Әуеайлақ 1940 жылдардың басында британдық үкімшілік кезінде салынған. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Читтагонг әуежайы деп белгілі болған, ол АҚШ Әскери Әуе күштерінің 4-ші жауынгерлік жүк тобы үшін жабдықтау пункті ретінде пайдаланылды. 1945 жылдың қаңтар және маусым айлары аралығында олар Бирма кампаниясы (1944-1945) кезінде адамдар мен жабдықтарды тасымалдау үшін әуежайдан C-46 Commando ұшақтарымен ұшты. Маусым айының соңында әуежайдың басқару құқығы жергілікті билік органдарына қайтарылды.
Бангладеш әуежайы
Ол 1972 жылы Бангладеш азаттық соғысынан кейін ресми түрде Бангладеш әуежайы болып тіркелді. Алғашқыда ол негізінен Дакка мен Читтагонгты байланыстыру үшін пайдаланылды. Бірақ 1990 жылдардың ортасында "Биман" әуекомпаниясы Бангкок, Дубай және Перс шығанағының басқа да ірі қалаларына халықаралық рейстерді бастады, соның арқасында ол ресми түрде халықаралық әуежайға айналды.
1998 жылдан бері өскен
1998 жылдың наурыз айында ірі масштабты жөндеу және кеңейту жұмыстары басталды, олар 2000 жылдың желтоқсан айында аяқталуға тиіс болған. Бірақ бұл жоспар іске аспады. Қазіргі уақытта Biman және US Bangla Airlines әуе компаниялары Даккаға және Таяу Шығысқа қатынайтын бірнеше бағыттарға рейстер ұйымдастырады. Сондай-ақ, Силхет, Кокс-Базар және Жашор сияқты ішкі рейстер де енгізілді. Fly Dubai, Air Arabia, Jazeera Airways, Oman Air және Salam Air сияқты шетелдік әуе компаниялары да қызмет көрсетеді. Novo Air әуе компаниясы тек Даккаға рейстер жасайды. US Bangla әуе компаниясы Даккадан басталып, содан кейін Ченнаиге рейстер ұйымдастырады. Emirates SkyCargo 2013 жылы жүк тасымалдау қызметін іске қосты, осылайша әуежайдағы алғашқы ресми жүк тасымалдаушысы атанды.
Жер үсті тасымалы
Шах Аманат халықаралық әуежайына қаладағы Аграбад және GEC аймағы арқылы автомобиль немесе таксимен оңай жетуге болады. Оның үш тұрақ аймағы бар: біреуі азаматтық, екеуі VIP. Азаматтық тұрақ терминалдың алдында орналасқан, оның сыйымдылығы 400 көлікке тең. 2017 жылдың 3 тамызы: Бангладеш Әскери-теңіз күштерінің Dornier 228 ұшағы, ресімді жаттығудан кейін қону кезінде 23-ші ұшу-қону жолағынан сытылып кетті. Оқиға кезінде экипаж мүшелері жарақат алмады. Әуежай шамамен 3 сағатқа жабылды; оқиғадан кейін бірнеше минут өткен соң, қарсы жолаққа Cessna 152 оқу ұшағы қауіпсіз қонды. 2018 жылдың 26 қыркүйегі: US Bangla Airlines Boeing 737NG ұшағы Даккадан Кокс-Базарға бағыт алғанда, ұшқыштардың алдыңғы тірегін түсіруде қиындық туып, шұғыл түрде қонуға мәжбүр болды. 171 жолаушы мен экипажбен ұшақ жергілікті уақыт бойынша сағат 13:45-те Читтагонг қаласындағы Шах Аманат халықаралық әуежайына шұғыл түрде қонды. Ұшу экипажы ұшақтың барлық жолаушыларын эвакуациялады, ал жедел жәрдем қызметтері оқиға орнына жетіп келді. 2019 жылдың 25 ақпанында Biman Bangladesh Airlines рейсі 147 қасырылу әрекетіне ұшырады. Читтагонг арқылы Дубайға бағыт алған Boeing 737 800 ұшағында 143 жолаушы мен жеті экипаж мүшесі болды. Ұшақ сағат 17:41-де шұғыл түрде қонды. Барлық жолаушылар қауіпсіз эвакуацияланғаннан кейін, Шах Аманат халықаралық әуежайындағы арнайы операция кезінде ұшырып алушы қаза болды. Белгілі болғандай, ұшырып алушы психикалық денсаулығында мәселелері болған және оқиға кезінде бұрынғы әйелімен сөйлескім деген.