Кіріспе

Британдық үштік секіруші Филипс Олаосебикан Идоу, (30 желтоқсан 1978 жылы туған) – үштік секіруге маманданған британдық спортшы, 2000 жылдан 2014 жылға дейін жоғары деңгейде өнер көрсетті. Ол әлем чемпионаттарының (ашық және жабық), Еуропа чемпионаттарының (ашық және жабық) және Ұлттар Достастығының үштік секіру чемпионы атанды. Сондай-ақ, 2008 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында күміс жүлде иегері болды. Идоу Лондондағы «Белгрейв Харриерс» атлетика клубының мүшесі және көп жылдан бері осы клубта өнер көрсетіп келеді. Жетістіктеріне қарамастан, Идоу кейде тұрақсыздық танытып, өзінің толыққанды әлеуетін ашпады деп айыпталады, соның ішінде 2012 жылғы Лондон Олимпиадасындағы сәтсіз өнер көрсетуі де осыған себеп болды. 2008 жылдан бергі чемпиондық рекорды, әсіресе 2009 жылғы әлем чемпионатындағы алтын медалі, бұл сын-пікірлердің бір бөлігін сейілтуге көмектесті. Олимпиада ойындары – ол күміс медальмен ғана қол жеткізген жалғыз маңызды чемпионат.

Мансап

Идоу Хакниде өсті, мектепте баскетбол мен американдық футболдан да дарынды спортшы болды, алайда ол жеңіл атлетикада ең табысты болды. 1997 жылы ол үштік секіруші ретінде Англия мектептерінің чемпионатында және 20 жасқа дейінгі ААА титулында жеңіске жетіп, жылды Еуропа жасөспірімдер чемпионатында төртінші орынмен аяқтады. Идоудың сәттілігі 2000 жылы да жалғасты, ол әлемдегі үздік 10 үштік секірушінің қатарына енді және 2000 жылғы Олимпиада ойындарында алтыншы орын алды. 2001 жылы ол Еуропа кубогын ұтты, бірақ сол жылдың соңында Эдмонтон әлем чемпионатында оның көрсеткіштері қанағаттандырмай қалды. Оның алғашқы маңызды халықаралық жүлдесі 2002 жылы Достастық ойындарында күміс медаль болды, ол 17,68 метрлік жеке рекордты жаңартты, бірақ әлем рекордшысы және елдесі Джонатан Эдвардсқа есе жіберді. Кейін 2002 жылы ол Еуропа чемпионатында 5-орынды иеленді. 2012 жылы Идоу Шанхай қаласында Алмаз лигасы кездесуінде әлем чемпионы Кристиан Тейлорды жеңіп шықты.

Жарақат

Идоу тізе жарақатының салдарынан операция жасатуға мәжбүр болды, бұл оны 2003 жылғы толық маусымнан шығарды. Оның 2004 жылы Афинадағы Олимпиада ойындарына қатысу үшін жақсы формаға оралуы жоспарланған еді.

Чемпионаттың табысы

2006 жылдың наурыз айында Идоу Мельбурн қаласында өткен Ұлттар Достастығы ойындарында алтын медаль жеңіп алды. Дегенмен, ол бұл көрсеткішін сақтап қала алмады және сол жылдың соңында Еуропа чемпионатында 5-орынға табан тіреді. 2007 жылы әлемнің жетекшісі Кристиан Олссонның қатыспауына байланысты, Идоу Бірмингемде өткен Еуропа чемпионатында өзінің отандасы Натан Дугласты жеңіп, алтын медальді иеленді. Ол 17.56 метрлік чемпионат рекордтық секіру жасады, бұл Олссонның әлемдік көрсеткішінен 12 сантиметрге басым болды. Идоу 2007 жылдың маусымында IAAF Алтын лигасының «Bislett Games» турнирінде 17.35 метрлік қашықтықпен жеңіске жетті. 2007 жылдың шілдесіне қарай ол әлемдегі үштік секірушілердің қатарында үшінші орынға ие болды, бұл оның мансабындағы жаңа жетістік болды. 2008 жылдың 9 наурызында Идоу өзінің алғашқы әлем чемпионатының алтын медалін жеңіп алды, Испанияның Валенсия қаласында өткен 2008 жылғы IAAF жабық үй чемпионатында бірінші орынды иеленді. Оның 17.75 метрлік секіруі бұрынғы отандасы және қарсыласы Джонатан Эдвардсқа тиесілі болған Ұлыбритания және Ұлттар Достастығының жабық үй рекордтарын жаңартты. Эдвардс оған марапаттау рәсімінде медалін табыс етті. Жабық үй чемпионаттары мен Ұлттар Достастығы ойындарындағы жетістіктеріне қарамастан, Идоу жаттықтырушыны ауыстыруға шешім қабылдады, Джон Герберттің орнына 1982 жылғы Ұлттар Достастығы ойындарының жүлдегері Астон Мурға көшті. Өзінің таңдауы туралы ойын бөлісіп, Идоу: «Мен дамып, алға жылжу үшін қазір өзгерістер жасаудың дұрыс уақыты келді» деді. Идоу 2008 жылғы Ұлыбритания Олимпиадалық іріктеу сынында 17.58 метрлік қашықтықпен ерлер арасындағы үштік секіруден жеңіске жетті, ол кезде бұл 2008 жылғы ең ұзақ ашық секіру көрсеткіші болатын. Одан кейін ол 17.57 метр және 17.27 метрлік секірулер жасады. Идоу 2008 жылғы Пекин Олимпиадасында әлем чемпионы Нельсон Эворадан кейін ерлер арасындағы үштік секіруден күміс медальді жеңіп алды. Оның ең үздік секіруі үшінші раундта 17.62 метрді құрады. Reuters агенттігіне берген сұхбатында Идоу күміс медальға ие болғанына көңілі толмағанын білдірді, бірақ ол жақсы көңіл-күймен Лондон Олимпиадасын күтіп отырғанын жеткізді. Идоу тізе жарақаты салдарынан 2009 жылғы жеңіл атлетика маусымының басталуына қатыса алмады. 2009 жылдың 18 тамызында ол Берлинде өткен әлем чемпионатында осы жылғы ең ұзақ секіруді жасап, 17.73 метрлік жеке рекордты орнатты. Оның медалін тағы да Джонатан Эдвардс табыс етті. 2010 жылдың шілдесінде Барселонада өткен Еуропа жеңіл атлетика чемпионатында 17.81 метрлік секіру жасап, үштік секіруден жеке рекордты жаңартты және алтын медальді жеңіп алды. Идоу 2011 жылғы Королеваның туған күніне орай «атлетикаға қосқан үлесі үшін» Британ империясы орденінің мүшесі (MBE) атағымен марапатталды.

2012 жылғы жазғы Олимпиада ойындары

Идоу 2012 жылғы жазғы Олимпиада ойындарына, өзінің туған Лондонында қатысуға дайындық кезінде физикалық жағдайына күш салып, үш айға жуық бәсекеде секірмеген еді. Идоу қиналды және үштік секірудің іріктеу кезеңінен өте алмады, осылайша медаль алу үмітіне нүкте қойды.

201314

2012 жылдың күзінде аяғына операция жасағаннан кейін Идоу 2013 жылы дене күйін жақсарту және техникасын жетілдіру үшін күресіп жатты. 2013 жылдың шілдесінде ол спорттан "көре алмайтын болашаққа" "бір қадам артқа шегінгенін" хабарлады, бұл қадамды кейбіреулер зейнетке шығумен бірдей деп түсіндірді. Дегенмен, Идоу 2014 жылдың мамырында Австралияда жаттығулар мен жарыстардан кейін Шанхай Алмаз лигасы жарысында халықаралық деңгейдегі бәсекеге қайта оралды. 2014 жылы 36 жасқа толған Идоу сол маусымнан бері халықаралық жарыстарда өнер көрсеткен жоқ.

Жеке өмір

Идоу Лондонның Брунелл университетінде білім алып, спорт ғылымдарын оқыды. Ол эксцентриктік мінезімен, әртүрлі шаш түстерімен, көптеген бет пирсингімен және ерекше дауысты күлкісімен көпшілікке таныс. Үш қадамнан басқа, Идоу баскетбол ойнауды да ұнатады. Оның 2007 жылы туған қызы Д'Карма және 2010 жылы туған ұлы Принц бар. Оның екі ата-анасы да нигериялық. 2013 жылы Идоу Джек Ди, Дара О’Брайен, Грег Джеймс, Мелани С және Челси Хилимен бірге «Тозақ пен биік су арқылы» атты Comic Relief челленджіне қатысты, онда британдық жұлдыздар Замбези өзенінің ең қиын ағыстарын каноэмен басып өтті. Олар қайырымдылық қоры үшін 1 миллион фунттан астам ақша жинады. Сондай-ақ ол 2013 жылы «Celebrity MasterChef» телешоуына қатысып, екінші кезеңде іріктелмеді. 2013 жылы Идоу маскүнем күйінде көлік жүргізуі үшін полицияға ұсталды, нәтижесінде екі жылға көлік жүргізу құқығынан айырылды және 50 сағат қоғамдық жұмыс істеуге міндеттелді.

Жеке рекордтар

Жарыс Ең жақсы орын Күні Үштік секіру 17,81 м Барселона, Испания 29 шілде 2010 Үштік секіру (ішкі) 17,75 м Валенсия, Испания 9 наурыз 2008 Ұзындыққа секіру 7,83 м Любляна, Словения 25 шілде 2000 60 метр 6,81 с Каршалтон, Лондон, Англия 31 қаңтар 2004 100 метр 10,60 с Балларат, Австралия 25 ақпан 2006

Халықаралық жарыстар

1999 жылғы Еуропалық U23 чемпионаты
Готенбург, Швеция
5-орын 16.39 м (жел: +0.6 м/с)
2000 жылғы Олимпиада ойындары
Сидней, Австралия
6-орын 17.08 м
2001 жылғы IAAF әлем чемпионаты
Эдмонтон, Канада
9-орын 16.60 м
2002 жылғы Ұлттар Достастығы ойындары
Манчестер, Ұлыбритания
2-орын 17.68 м
Еуропа чемпионаты
Мюнхен, Германия
5-орын 16.92 м
2004 жылғы Олимпиада ойындары
Афина, Грекия
12-орын Нөлдік белгі
2006 жылғы Ұлттар Достастығы ойындары
Мельбурн, Австралия
1-орын 17.45 м
Еуропа чемпионаты
Готенбург, Швеция
5-орын 17.02 м
2007 жылғы жабық үй чемпионаты
Бирмингем, Ұлыбритания
1-орын 17.56 м
IAAF әлем чемпионаты
Осака, Жапония
6-орын 17.09 м
2008 жылғы жабық үй чемпионаты
Валенсия, Испания
1-орын 17.75 м
Олимпиада ойындары
Бейжің, Қытай
2-орын 17.62 м
2009 жылғы IAAF әлем чемпионаты
Берлин, Германия
1-орын 17.73 м
2010 жылғы Еуропа чемпионаты
Барселона, Испания
1-орын 17.81 м
2011 жылғы IAAF әлем чемпионаты
Тэгу, Оңтүстік Корея
2-орын 17.77 м