Кіріспе

Куаутемок, Мексика қаласындағы аудан
метро станциясы

Тепито – Куаутемок ауданындағы Морелос колониясында орналасқан барио, Авенида дель Трабахо, Пасео де ла Реформа, Эхе 1 және Эхе 2 көшелерімен шектеседі. Ауданның басым бөлігін түрлі-түсті тиангуи – дәстүрлі ашық аспан астындағы базар алып жатыр. Тепито экономикасы испандықтарға дейінгі дәуірден бері тиангуилермен байланысты. Ол ұзақ жылдар бойы "қылмыс, кедейлік және заңсыздық ошағы" репутациясына ие болды. Аймақтағы тұрғындардың саны 38 000-нан 120 000-ға дейін жетеді, ал күндіз базарға сауда жасау үшін келіп-кетушілердің саны шамамен 10 000-ға жуық. Тепито испандықтарға дейінгі дәуірден бері төменгі топқа жататын аудан болып келген, және сол кезден бері қылмыспен байланысты. Тепито ерекше субмәдениетке ие, ол ғалымдар мен суретшілердің назарын аударды. Тепитоға арналған көркемдік көрмелер ұйымдастырылып, жергілікті тұрғындар үлес қосатын әдеби журналдар жарық көреді.

Тарих

Тепито атауы науатль тіліндегі teocali tepiton сөзінен келген, ол «кішкентай ғибадатхана» немесе «капелла» деген мағына береді. Атаудың халық этимологиясы да бар. Әңгімеге сәйкес, бір түні кезекшілікке шығатын полиция қызметкерлерінің бірі, қалғандарына: «Егер ұрыны көрсем, саған үрлеймін» (Si veo a un ratero te pito) деп кеңес берген. Соңғы екі сөз бірігіп, ауданның атына айналған. Полицияның ауданда жиі үрлеуі қорқыныш пен биліктің әлсіздігінің, ал жергілікті тұрғындардың мақтанышының белгісі болды. Ацтектер оны жылдам басып алды, бірақ алғашқы тұрғындарына жақын орналасқан үлкен Тлателолько базарында сауда жасауға тыйым салынды. Көп ұзамай, бұл базарға тауар әкелгендер үшін тоқтау орны болды, нәтижесінде ацтектер Mecamalinco деп атады, бұл шамамен «тасымалдаушылар үшін» дегенді білдіреді. Тепито 19 ғасырдың соңына дейін қаланың сыртында орналасқан, ал өмір салты салыстырмалы түрде өзгермеді. Колониялық кезеңде және тәуелсіздік алғаннан кейінгі жылдары қала орталығынан ығысқан ірі бейресми базарлардың (тиангуи) салдарынан, аймаққа көбірек саудагерлер келді. 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың басында теміржолдар салынғанда, олар тауарларды базарға жеткізуді өз мойнына алды, ал саяхатшы саудагерлерді баспанаға беретін қонақүйлер жатақханаларға айналды. Мұндағы ғимараттардың жатақханаларға дейін азаюы және Кристеро соғысынан қашқан босқындардың көптеп келуі, бұл аймақты Мексика қаласының алғашқы кемдеуіне айналдырды. 1945 жылға қарай, ол Мексикадағы ең жаман тұру орындарының бірі саналды. Бұл жердегі үйлер нағыз үйлер емес, санитарлық талаптарсыз ортақ аумақтарда орналасқан, он үштен жиырма бес шаршы метрге дейін аумақты құрайтын бөлмелер еді. Бұл топтар оннан елу бірліктерден тұрады және «vecindades» деп аталды. Жағдайлар мен арзан жалдама бағасының арқасында, аймаққа қылмыскерлер, маскүнемдер мен жыныстар тартылды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін қала жалдама бағасын тоқтатты, бұл уақытша шара ретінде қарастырылды. Алайда, жергілікті тұрғындар жер иелері мен үкімет тарапынан жасалған әрекеттерге қарамастан, төмен жалдама бағасын жоюға рұқсат бермеді. Аймақ «Форталеза» (Белгі) деп аталатын 144 жатақханадан тұратын кешен болды, онда күніне шамамен сегіз килококаин мен жарты тонна марихуана тасымалданды. Жатақханалар бұзылған кезде сейфтер, жалған қабырғалар, Панчо Вилланың темекі шегуі бейнеленген суреттер, коньяк пен шампан қоры және тіпті джакузи сияқты қызықты заттар табылды.

Тянгуи көше базар

"Тепитода барлық нәрсе сатылады, тек қадір-қасиет емес" деген мақал бар. Бұл жерде 25 көше және тағы үш базарды алып жатқан, азық-түлік, аяқ киім және қолданылған заттарға арналған танымал көше базары немесе тиангуи бар. Мұндағы тұрғындардың көпшілігі саудагерлікпен айналысады. Көшедегі көшпелі сауда орындарынан көбінесе сатылатын жергілікті тағамның аты – "мигас". Ол су, анчо чили бұрышы, сиыр және шошқа етінің сүйектері мен нан кесектерінен жасалған сорпа. Бұрынғы рейдте федералды және қалалық полиция 25 тонна заңсыз көшірілген материал мен контрабандалық темекіні тәркіледі. PROFECO Тепитода сатылатын жиырма тоғыз алкогольдік сусынды кездейсоқ түрде тексерді, нәтижесінде барлығының жалған және сапасыз екені, қаптамадағы брендке сәйкес келмейтіні анықталды. Жалған тауарлар мен ұрланған заттарды сату әлі де басты қылмыс болса да, есірткі саудасы да кеңейіп келеді. Жалған тауарлардың сатылымы 1970 жылдары басталды, содан бері саудагерлер оларды порттардан және АҚШ шекарасынан жүк көліктерімен әкеліп сатқан. Жүк көліктерін бос қайтарудың орнына, осы саудагерлер мен есірткі сатушылар арасында байланыс орнатылып, жүк көліктері енді марихуанамен қайтатын болды. Алайда, ауданның "батыр" немесе қатыгез репутациясына себеп болатын қылмыс – тонау. Ұрылар базарға келген адамдарды қадағалап, кім қандай зат сатып алғанын анызбайды. Содан кейін таңдалған құрбандарға шабуыл жасалады. Мұндай қақтығыстардың көпшілігі зорлық-зомбылыққа ұласпайды, себебі жасалған қауіп-қорқыту таңдалған құрбанды үркітуге жеткілікті. Ұрлықтың тағы бір әдісі – мотоциклмен келе жатқан жаяу жүргіншіге шабуыл жасау. 2006 жылы осы аймақта көшеде 317 тонау оқиғасы тіркелді. Полицияның рейдтерімен бірге, бұл жағдай тиангуи саудагерлерінен клиенттерді қорқытып жіберді.

Тепитодағы бокс

Тепитода бокс – дәстүр, ал метроның B желісінде Тепито станциясының символы бокс қолғабы болып табылады. Кейбір боксшылар осы ауданның «баррио браво» (қатал аудан) деген беделін пайдаланып, құрметке ие болуға тырысады деп есептеледі. Кид Ацтека бокспен айналысуды дәстүрге айналдырды. Тепитодан шыққан алғашқы боксшы Кид Ацтека 1932 жылы Мексиканы әсерге түсірді. Сол кезде аудан бүгінгідей жақсы жағдайда болмады, көптеген үйлер жиналған ағаштардан салынған еді. Тепитоның бокс дәстүрі 1980 жылдарға дейін жалғасты. Халықаралық деңгейде танымал болған Тепитодан шыққан келесі боксшы Рауль "Эль Ратон" Масиас болды, ол мексикалық бокс тарихындағы ең танымал боксшылардың біріне айналды.

1955 жылдан 1974 жылға дейін Тепитодан шыққан тағы бір боксшы Хосе Уатлакоче болды (оның көрсеткіші 69-31-8). Рубен "Эль Пуас" Оливарес нокаут бойынша маманы болды, оның мансабындағы нокаут көрсеткіші 74 пайызды құрады және ол 61 кездесу бойы жеңіліссіз өтті.