Альфред Райдер: Американдық актер және театр өмірінің тарзаны

Кіріспе

Американдық актер (1916–1995)
британдық теңіз күштерінің командирі

Альфред Райдер (шын аты Альфред Джейкоб Корн; 5 қаңтар 1916 – 16 сәуір 1995) – американдық теледидар, сахна, радио және кино актері, режиссер. Ол жүзден астам телешоуда ойнаған.

Мансап

Райдер сегіз жасында актерлік өнерді бастады, кейін Роберт Льюис пен Ли Страсбергпен оқыды. Ақырында ол The Actors Studio-ның өмірлік мүшесі болды. 1930 және 40-жылдары Райдер Бродвейдегі өнер көрсетулерін радионың алтын дәуіріндегі екі есте қаларлық рөлмен үйлестірді: Молли Голдбергтің ұлы Сэмми (The Goldbergs) және Карл Нефф (Easy Aces). Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол АҚШ Әскери-әуе күштерінде қызмет етті және "Қанатты жеңіс" атты Бродвей пьесасы мен фильмде ойнады. 1946 жылы Paramount компаниясымен бір жылдық келісімшарт жасап, Энтони Манн режиссерлік еткен "T Men" (1947) фильмде роль ойнады. Райдер – амбициялы және жарық актер, "өзінің буынның ең көрнекті Гамлеті" болуға талпынған және ақырында The Actors Studio-ның мүшесі болған. 1950-жылдары ол Бродвейде (телевизиялық жұмыстармен толықтырылды) өнер көрсетуді жалғастырды, оның ең табысты жылдары 1958-1964 жылдары танымал сахна актрисасы (және The Actors Studio мүшесі) Ким Стэнлимен некеде болған кезде келді, ол 1961 жылы Бродвейдегі "A Far Country" хитінде ойнады. Айта кетерлігі, 1958 жылы "The Entertainer" Лондоннан Бродвейге көшкенде Райдер Лоуренс Оливьеге резервтік актер ретінде таңдалды. Ол Теннесси Уильямстың "I Rise in Flame, Cried the Phoenix" атты бір актілік пьесасында Д.Х. Лоуренсті ойнаған үшін 1959 жылы Obie сыйлығын жеңіп алды. Ким Стэнли марапаттау рәсімін өткізді, бірақ оның күйеуі Джейсон Робардстың ауруына байланысты Клэггарт рөліне шұғыл түрде шақырылғандықтан CBS адаптациясының репетицияларында болды. Райдердің одан да аз танымал ортамен байланысы TIME журналының олардың некесі туралы хабарламасында көрінді: Стэнли "Бродвейдің Bus Stop жұлдызы және Голливудтың The Goddess фильмінің жұлдызы ретінде аталып, The Actors Studio-дағы оқуы оны АҚШ актрисаларының Brando стандарты етті", ал Райдер "TV актері Альфред Райдер" деп ғана сипатталды, тіпті The Actors Studio-мен байланысы да еске алынбады. 1961 жылы Райдер Элай Уоллакты Бэренджер рөлінде (Оливье Лондоннан бастаған рөл) Эужен Ионесконың "Rhinoceros" Бродвей қойылымында алмастырды. Райдер сонымен қатар Зеро Мостельмен бірге турнеге шықты, ол осы пьесадағы екінші басты рөл үшін Tony сыйлығын жеңіп алған. Әйгілі оқиға бойынша, 17 маусымда ол Ричард Бертонның рөлін орындаған Роберт Беррмен алмастырылды. Баспасөз хабарларына сәйкес, Райдер премьераға дейін ларингиттен зардап шекті, ол CBS телеарнасында көрсетілді, бірақ оның серіктесі Стейси Кич Райдердің репетициялардағы тұрақсыз өнер көрсетулері мен маскүнемдікке байланысты репликаларды есте сақтаудағы қиындықтары туралы айтты. Актриса Ли Грант Райдердің сахналық мансабының теледидардағы қойылымның көрсетілуімен және Райдердің кейіннен ауыстырылуымен, сондай-ақ Папптың Райдердің тамақ инфекциясынан айыққаннан кейін рөлге оралуына рұқсат бермей, "құлап кеткенін" мәлімдеді. Эллен Адлер, танымал актерлік жаттықтырушы Стелла Адлердің қызы, Райдердің көңілінің қалғаны "өткір" болды деді. "Оған Бродвейдің ұлы жұлдызы болатыны уәде етілген еді, бірақ ол ешқашан болмады". (Лос-Анджелесте Райдер UCLA театр тобының Актёрлер студиясының режиссерлер бөлімінің мүшесі ретінде, АҚШ үкіметінің білім беру зертханасы театр жобасы үшін және Лос-Анджелес еркін Шекспир фестивалі үшін көркемдік директор ретінде режиссерлік қызмет атқарды.) Дегенмен, Райдер 1960-жылдары теледидардағы қонақ жұлдызы болып қала берді, өйткені оның эксцентрикалық, театрлық стилі және сәл германдық акценті сол кезде танымал болған ғылыми фантастика, тыңшы және фантастикалық шоуларға жақсы сай келді. Ол "The Wild Wild West" және "The Man from U.N.C.L.E." сериалдарының бірнеше эпизодтарында ойнады, сондай-ақ "The Invaders" телесериалында (екі маусым, 1967-68) ғарышкерлердің басты басшысы Мистер Нексус рөлін сомдады. Ол "Alcoa Presents: One Step Beyond" эпизодындағы "The Devil's Laughter" (1959) эпизодында өлтірілмейтін британдық қылмыскер ретінде ойнады. 1966 жылдың 8 қыркүйегінде "Жұлдыздар жолының" алғашқы эпизодындағы "The Man Trap" сериясында, кейіпкері болып, кейіпкерін өзгертетін ғарышкердің қайтыс болған әйелі болып қалғанын жасырып жүрген ғалымның рөлін ойнады. Ол сондай-ақ Ирвин Алленнің ABC телехикаясының екі эпизодында Бірінші дүниежүзілік соғыстағы неміс подводнигі капитанының жұлдызы ретінде қонақ актер болды. Содан кейін ол ABC телеарнасындағы тағы бір Ирвин Аллен сериясының бір эпизодында, 1969 жылдың ақпанында "Жоңғарлар жерінің" эпизоды "Тромбельдинбар түнінде" жасөспірімдер үйінің операторы Партег ретінде ойнады. Кейін ол "Quinn Martin's Tales of the Unexpected" сериясындағы "A Hand for Sonny Blue" (1977; Ұлыбританияда "Twist in the Tale" деп аталады) эпизодында пайда болды. Райдердің кинодағы жұмысы көбірек кездейсоқ болды; оның ең танымал рөлі – Джон Уэйнге қарсы айыптаушы (True Grit, 1969). 1970-жылдары Райдердің есімдер тізімі (және атауы) азайды, оның соңғы маңызды рөлі 1979 жылы Стив Алленнің PBS фальшивкалық ток-шоуында "Meeting of Minds" болды, сонымен қатар ол екі эпизодты қосымша режиссерлік етті. Энергиялық Макиавелли рөлін орындағанына қарамастан, Райдер экранда тек бір рет пайда болды, 1980 жылы Хемфри Богарт туралы телефильмдегі "Bogie" фильміндегі ресторан иесі Майк Романофф рөлінде. Өмірінің соңғы жылдары Райдер әпкесі, актриса Олив Дирингпен бірге тұрды, соңында ол Нью-Джерсидегі Актёрлер үйіне көшті, онда ол 1995 жылы бауыр қатерлі ісікесінен қайтыс болды. Олардың қызы Лори Райдер, Калифорниядағы балалар дәрігері және балалардың құқықтарын қорғаушы. Ол актриса Олив Дирингтің інісі болды. Райдер 1952 жылғы президенттік сайлауда Эдлай Стивенсонды қолдаған демократ болды.

Ryder began to act at age eight and later studied with Robert Lewis and Lee Strasberg. He eventually became a life member of The Actors Studio. During the 1930s and 40s, Ryder blended Broadway appearances with two memorable roles during the Golden Age of Radio, as Molly Goldberg's son Sammy in The Goldbergs; and as Carl Neff in Easy Aces. During World War II he served in the United States Army Air Forces and appeared in the Air Force's Broadway play and film Winged Victory. In 1946 he secured a one year film contract with Paramount and had a role in the Anthony Mann directed film noir T Men (1947). Ryder was an ambitious and intense theater performer who aspired to be "the definitive Hamlet of his generation." and ultimately The Actors Studio. In the 1950s he continued appearing on Broadway (supplemented with television work), his most fruitful years coinciding with his 1958 1964 marriage to renowned stage actress (and fellow Actors Studio member) Kim Stanley, whom he would direct in the 1961 Broadway hit A Far Country. Notably, Ryder was chosen to be Laurence Olivier's standby when The Entertainer moved to Broadway from London in 1958. He won the 1959 Obie Award for Best Actor, playing D. H. Lawrence in Tennessee Williams' one act play I Rise in Flame, Cried the Phoenix. Kim Stanley hosted the awards presentation, but her husband was away in rehearsals for a CBS adaptation of Billy Budd, having been cast as Claggart as a rush replacement for an ailing Jason Robards, Jr. Ryder's growing association with the less vaunted medium was reflected in TIME's announcement of their marriage; Stanley was feted as "star of Broadway's Bus Stop, and of Hollywood's The Goddess, whose training at the Actors' Studio [sic] made her the standard Brando of U. S. actresses," while Ryder was solely and dismissively identified as "TV actor Alfred Ryder," without even a mention of Ryder's own association with The Actors Studio. In 1961 Ryder was cast as Eli Wallach's first replacement as Bérenger (a role originated in London by Olivier) in the Broadway production of Eugène Ionesco's Rhinoceros. Ryder also would tour in the part with Zero Mostel, who had won a Tony Award in the play's other starring role. Notoriously, he was replaced on June 17, the day after opening night by Robert Burr, who was understudying Richard Burton in the same role on Broadway. According to press reports, Ryder was suffering from laryngitis by the premiere, which was broadcast on CBS, but co star Stacy Keach also recounted Ryder’s erratic performances and difficulty remembering lines in rehearsals due to drinking. Actress Lee Grant stated that Ryder’s stage career was “ruined” by the fact that the performance was televised and that Ryder was replaced afterward, compounded by Papp’s public refusal to allow Ryder to return to the role following his recovery from the throat infection. The disappointment to Ryder was "acute," according to Ellen Adler, daughter of famed acting coach Stella Adler. "He was sort of promised he would be a great Broadway star, and somehow it never happened." (In Los Angeles, Ryder would direct for UCLA's Theatre Group as a member of the Actors Studio Directors Unit; for the U. S. Government's Educational Laboratory Theatre Project; and for the Los Angeles Free Shakespeare Festival as its artistic director.) Nevertheless, Ryder remained an A list television guest star throughout the 1960's, as his eccentric, theatrical style and vaguely Germanic accent were well suited for the sci fi, spy, and fantasy shows that were popular at the time. He appeared in multiple episodes of The Wild Wild West and The Man from U. N. C. L. E., and he played the main alien leader, Mr. Nexus, in the TV series The Invaders (two seasons, 1967 68). He starred as a British criminal who could not be killed in Alcoa Presents: One Step Beyond episode "The Devil's Laughter" (1959). He appeared in "The Man Trap", the first aired episode of Star Trek, on September 8, 1966, as a scientist who is hiding the fact that a shapeshifting alien is masquerading as his late wife. He also guest starred as the ghost of a World War I German U boat captain in two episodes of Irwin Allen's ABC TV series Voyage to the Bottom of the Sea. He then acted in an episode of another Irwin Allen series on ABC, as a cantankerous orphanage operator, Parteg, in "Night of Thrombeldinbar", an episode of Land of the Giants in February 1969. Later he appeared in the episode "A Hand for Sonny Blue" in the series Quinn Martin's Tales of the Unexpected (1977; known in the United Kingdom as Twist in the Tale). Ryder's film work was more sporadic; his highest profile role was the defense attorney who cross examines John Wayne in True Grit (1969). By the 1970s, Ryder's credits (and billing) had diminished, with his last significant role coming in 1979, on Steve Allen's PBS faux talk show Meeting of Minds, for which he also co directed two episodes. Despite an energetic performance as Machiavelli with extensive dialogue, Ryder only appeared once more onscreen, as restaurateur Mike Romanoff in the 1980 Humphrey Bogart TV biopic Bogie. In his later years Ryder lived with his sister, actress Olive Deering, eventually moving to the Actors Home in New Jersey, where he died of liver cancer in 1995. The couple had a child, Laurie Ryder, a California pediatrician and child advocate. He was the brother of actress Olive Deering. Ryder was a Democrat who supported the campaign of Adlai Stevenson during the 1952 presidential election.