Кіріспе

Боу Вэлли провинциялық паркі – Канаданың Альберта провинциясындағы провинциялық саябақ. 1959 жылы Боу өзенінің Кананаскис өзенімен қосылатын жерінде құрылған бұл саябақ, Кананаскис аймақтық саябақ жүйесіндегі көптеген саябақтардың бірі. Саябақ Альбертаның Роки тауларының шығыс жиегінде, Боу аңғарында орналасқан. Мұнда Боу өзенінде шабақ балық аулауға болады және тамаша тау пейзаждарына толы. Оның құрамына орманды алқаптар, шалғынды далалар, көлдер және ерекше "жылы" су бұлақтары кіреді. Сонымен қатар, Плейстоценнің соңында Боу аңғары мұздығы шегіну кезінде пайда болған эскерлер, камес, мореналар және қазан көлдері сияқты мұздықтан пайда болған жер бедерлері де бар.

Геологиялық жағдай

Паркті қоршап тұрған Ямнуска тауы сияқты керемет таулар кембрий және девон дәуірлеріне тән, төзімді карбонат тау жыныстарынан тұрады. Олар Макконнелл жарылысы арқылы кеш крест дәуірінің құмтастары мен тақтатастарының үстіне орналастырылған. Осы жарылыс саябақтың Көп бұлақ аймағында пайда болатын көктемгі судың бір бөлігіне арна салады. Көп бұлақтағы көктемгі судың температурасы жыл бойы шамамен 7 °C (45 °F) және қыста мұздамайды. Ол айналасындағы тауларда жауын немесе қар түрінде пайда болып, геотермалдық жылумен жылынатын шамамен тереңдікке сіңеді. Содан кейін ол Макконнелл жарылысының жазықтығымен жоғары қарай ағып, Көп бұлақтың астында саябақтың ішінде өтеді. Боу аңғарының төменгі қабатындағы құм және қиыршық тас шөгінділерінен алынған сумен араласқаннан кейін, көктемгі су көлге шамамен 100 л/с (26 гал/с) жылдамдықпен ағып түседі. Саябақта сондай-ақ Боу өзенінің мұздық аңғарының соңғы плейстоценде шегінуі кезінде пайда болған флювиогляциалдық жер бедерінің жақсы мысалдары бар. Олардың ішінде – кері шегінген мұздықтан бөлініп шыққан үлкен мұз блогынан пайда болған, суға толып жатқан орталық көл. Бұл блок мұздықтан келген шөгінділермен қоршалып, еріген кезде қазір көлді ұстап тұрған ойысты қалдырды. Бүгінде саябақтағы өсімдіктер орманды аймақтар мен ашық шалғынды жерлердің қосындысынан тұрады және суық қыстарға, күшті шағын желдерге және ыстық, құрғақ жазға бейімделген. Орманның басым бөлігін қарағайлар құрайды, сондай-ақ шырша, самырсын және қайың да бар. Батыстан соғатын күшті желдің салдарынан, тау жоталарындағы ағаштар көбінесе шығысқа қарай еңкейіп, жел соққан жағында бұтақтары жоқ болады. Саябақтың құрғақ аудандарында шөптер, әртүрлі жабайы гүлдер және төменгі, кілемше тәрізді можын (Juniperus horizontalis) өседі. Көп бұлақ сияқты ылғалды, ылғалды жерлерде сары әйел тапоғы (Cypripedium parviflorum), майлы құрт (Pinguicula vulgaris) және пілдің басы (Pedicularis groenlandica) сияқты ылғалды жақсы көретін өсімдіктер өседі. Көп бұлақ көліндегі тастардың астында тіршілік етеді.