Кіріспе

Америка Құрама Штаттарында сенаторлар Дэниел Вебстер мен Роберт Й. Хейн арасындағы танымал пікірталас.

Вебстер – Хейн пікірталасы – 1830 жылдың 19-27 қаңтарында АҚШ-та Массачусетс штатының сенаторы Дэниел Вебстер мен Оңтүстік Каролина штатының сенаторы Роберт Й. Хейн арасында протекционистік тарифтер тақырыбында өткен пікірталас. Бұл қызу сөздер жоспарланбаған және Коннектикут штатының сенаторы Сэмюэл А. Футтың нарықтағы жерлерді сатуды тоқтату (жаңа жерлерді нарыққа енгізуді тоқтату) мақсатымен жерді зерттеуді уақытша тоқтату туралы ұсынысынан туындады. Вебстердің «Хейнге екінші жауабы» Конгресте айтылған ең көркем сөз ретінде танылды. Вебстер АҚШ үкіметін «халық үшін жасалған, халықпен жасалған және халыққа жауапты» деп сипаттады, бұл сөздер кейіннен Авраам Линкольнның Геттисбург сөйлесінде «халықтың, халық үшін, халықпен басқарылатын үкімет» деп қайта жазылды. Бұл сөз сонымен қатар «Еркіндік және одақ, қазір және мәңгілікке дейін, бірінде және ажырамас» деген сөйлеммен де белгілі, ол кейін Солтүстік Дакота штатының мөрінде пайда болған мемлекеттік ұранына айналды.

Талдау

Массачусетс штатының сенаторы Дэниел Вебстердің Оңтүстік Каролина штатының сенаторы Роберт Й. Хейнге берген "Екінші жауабы" ұзақ жылдар бойы секциялық шиеленістер кезеңінде американдық ұлтшылдықтың көрнекті ораторлық жетістігі ретінде қарастырылып келді. 1830 жылғы Вебстер – Хейн арасындағы пікірсайыс 1820-ші жылдардың соңындағы Оңтүстік Каролинаның күшін жою дағдарысы төңірегінде өрбіді, бірақ тарихшылар Вебстердің біртұтастық пен жоғары ұлтшылдыққа жасаған аргументтерінің артындағы секциялық мүдделерге көбінесе назар бөлмеді. Көп жағынан алғанда, оның сөзі Массачусетс штатының консерваторларының ұлттық көшбасшылықты қайтару және ел туралы өз ойларын ілгерілету ниеттерін көрсетеді. Вебстер Массачусетс пен Солтүстік-Шығыс штаттарының әлеуметтік, саяси және экономикалық элитасы ұлттық көшбасшылыққа қайта ие болса, Жаңа Англияның бұрынғы секциялық тарихын ұлттық даму аясында негіздеуі керектігін түсінді. Вебстер құштарлықпен сөйлесе де, Жаңа Англияның саяси, әлеуметтік және экономикалық дәстүрлері оның қауіп төндірілген ел туралы ойларын қалыптастырды. Оның сөзі тіпті он жыл бойы Нью-Англияның әлеуметтік тәртібіне қауіп төндіретін деп есептелген басқа Массачусетс штатының консерваторларының аргументтерін де бейнеледі.