Кіріспе

1989 жылы Роберт Дайк түсірген фильм

"Ай тұзағы" – Magic Films компаниясының өндірісіндегі 1989 жылғы американдық ғылыми фантастикалық фильм. Текс Рагсдейл жазған сценарийімен және Роберт Дайк режиссерлігімен 28 сәуірде Хьюстон қаласындағы WorldFest фестивалінде көрсетілді. Фильмнің түсірілімдері туралы мәліметтері бар комикс адаптациясы сол жылы Caliber Comics баспасынан жарық көрді. Басты рөлдерде Уолтер Кениг пен Брюс Кэмпбелл – заманауи ғарышкерлер, ал Ли Ломбарди – ұмытылған адамзат өркениетінен шыққан ежелгі ғарышкер рөлінде. Олар жыртқыш киборгтардың басқындығына қарсы күреседі.

Сюжет

1969 жылғы 21 шілдеде Ай топырағынан робот көзі шығып, Аполлон-11 миссиясының қону модулінің ұшып кеткенін көреді. Жиырма жыл өткен соң, "Камелот" ғарыш кемесі Жер орбитасында айналып өтіп, қараусыз қалған ғарыш кемесімен кездеседі. Миссия командирі, полковник Джейсон Грант, оны зерттеу үшін шатлдан шығады. Ол қызғылт қоңыр түсті қапты және мумияланған адам денесін табады. Екеуі де Жерге әкелінеді, онда олардың шамамен он төрт мың жыл бұрын Айда пайда болғаны анықталады. Біраз уақыттан кейін, қараусыз қалған қап тіріледі. Ол зертханадан алған бөлшектермен және ежелгі денеден қалған мүшелермен кибернетикалық дене құрастырады. Киборг зертханалық техниканы өлтіріп, күзетшілермен атысқаннан кейін Грант оны басқа оқпен жояды. Соңғы Аполлон ракетасын пайдаланып, Грант пен әріптес астронавты Рей Таннер Айда іздеу және жою миссиясына шығады. Олар ежелгі адамзат цивилизациясының қираған қалдықтарын табады. Ішінде олар өзін Мера деп таныстыратын және кіл мықты киборгтардың – Қаалиумнің атын ашатын жансыз әйелді табады. Олар Қаалиумның шабуылынан аман қалып, Мера өзінің ғарыш костюмін киіп, Ай модуліне қайтады, бірақ модуль жоқ болып шығады. Қаалиум сондай-ақ басқару модулін атып түсіріп, астронавттарды Айда тастап кетеді. Келесі шабуылдарда Таннер қаза табады, ал Грант пен Мера тұтқынға алынады. Қаалиум адамдармен бірге Жерге қарай үлкен кемемен бет алады. Грант пен Мера өзін босатып, кеме ішіндегі қону модулін табады. Грант бұл модульдің кемесін толықтыру үшін Қаалиумға қажетті соңғы құрал болғанын болжайды. Ол модульдің өзін-өзі жою тізбегін іске қосады, содан кейін Мерамен бірге корпустағы тесіктен шығып, оның тапаншасының кері соққысын итеру күші ретінде пайдаланады. Кеме қауіпті қашықтыққа жеткеннен кейін жарылады. Кейінірек Грант пен Мера Жерде бірге өмір сүретін жұбайлар ретінде көрсетіледі. Ағылшын тілін үйренген Мера, оны Қаалиум туралы ескерту үшін тоқтатуға сақтағанын түсіндіреді. Грант оған Қаалиум жеңілгенін айтады. Содан кейін жарылыстан аман қалған Қаалиум қабы қалып, жаңа дене жасауға дайындалып жатқаны көрінеді. Титрлерден кейінгі аудио үзіндіде Грант НАСА өкілімен кеме жарылғаннан кейін Жерге түскен қалдықтардың болу мүмкіндігі туралы сөйлейді. Өкіл оның алаңдауын жоққа шығарып, шетелдік кемеден қалған қалдықтар атмосферада жанып кеткенін айтады.

Өндіріс

Роберт Дайк, Детройтте орналасқан "Magic Lantern Studios" киностудиясының жетекшісі, жарнамалар мен арнайы эффектілер саласында мамандық танытқан, бірақ әрқашан ғылыми фантастикаға қызығушылық танытқан. IMDb фильмге 10 балдық шкала бойынша 5 балл берді. DVDtalk фильмге жоғары баға берді, олар кішкентай бюджетке қарамастан, фильмнің көбінесе күтілгеннен асып түсетінін айтты. Variety журналы 1989 жылғы 27 желтоқсандағы шолуында былай деп жазды: "Moontrap – өте қызықты, бірақ мазмұны көшірілген ғылыми фантастикалық шытырман оқиға. Бұл фильм жақсы, Moontrap – қызықты және ширақ."

Үйге шығару

Blu-ray DVD фильмнің 25 жылдығына орай 2014 жылдың қыркүйек айында жарық көрді. Бұрын фильм ресми түрде тек VHS форматында ғана шыққан болатын.

Жалғасы

1990 жылы берген сұхбатында Шапиро Гликенхаус Энтертейнменттің Джеймс Гликенхаус өзі мен Роберт Дайк «Moontrap» фильмінің жалғасын дайындап жатқанын айтты, оның атауы «Moontrap 2: Марс пирамидалары» болар еді. Бірақ, бұл фильм түсірілмеді. 2011 жылдың 17 сәуірінде Роберт Дайк пен Текс Рагсдейл «Moontrap 2» графикалық романы үшін қаржы жинау науқанын бастады, оны кейін фильмге бейімдеу жоспарланған. Жобаның мақсаты – болашақ инвесторларға фильмнің мазмұнын көрсету, сценарийден гөрі тиімдірек, себебі ол оқиғаны ғана емес, фильмнің болашақ көрінісін де көрсетеді. Алайда, қаржы жетіспеуіне байланысты жоба сол жылдың 1 маусымында тоқтатылды. 2014 жылдың басында Роберт Дайк пен Текс Рагсдейл тағы бір жоба жариялады. 5 ақпанда Facebook желісінде «Moontrap Target Earth» аккаунты ашылды. Алғашқы жазбада: «Moontrap Target Earth туралы жаңалықтарды күтіңіздер, қазір түпнұсқа «Moontrap» командасымен алдын ала өндіріс жүріп жатыр». Екі күннен кейін «Moontrap Target Earth» парақшасында жаңа жобаның рас екені расталды: «Moontrap Target Earth – түпнұсқа фильмнің тікелей жалғасы емес, екінші, жеке дамыған оқиға». Сюжеті былай сипатталған: «Археологиялық қазбалар барысында ежелгі, дамыған адамзат цивилизациясының ұзақ уақыттан бері жасырылған ғарыш кемесі табылады. Кемені зерттеген жас әйел кенеттен Айға көшіп, ежелгі құпияны ашуға тырысады». Алдын ала өндіріс ақпан айында басталды, ал түсірілім сәуір айында Мичиган штатындағы Motion Picture Institute студиясында өтті. Түсірілімге Сара Батлер (басты кейіпкер Скаут рөлінде), Чарльз Шонесси (көлеңкелі ұйымның аяусыз адамы Ричард Контрал рөлінде) және Деймон Дейуб (әлемді өзгертетін құпияны ашу миссиясына қосылатын авантюрист Ален рөлінде) қатысты. Басқа актерлердің қатарында Ники Спиридакос, Тарик Сальмачи, Крис Ньюман, Дженнифер Кинсер, Джон Агер, Кара Энн Мари және Д. Б. Дикерсон бар. 2017 жылдың 7 ақпанында Sony Pictures Home Entertainment «Moontrap: Target Earth» фильмін шығарды.