Кіріспе

Тэмби Бей – Оңтүстік Австралиядағы Эйр түбегінің шығыс жағалауында, Спенсер шығанағында орналасқан, Порт-Линкольннен солтүстікке қарай жатқан жағалау қаласы. Тэмби Бей қаласы – Тэмби Бей аудандық кеңесінің ірі халқы шоғырланған орталығы, астық дақылдары мен қой шаруашылығымен айналысатын ауылдық округтің орталығы, сонымен қатар балық аулау және туризм салалары дамыған.

Тарих

Бұл шығанақты алғаш рет 1802 жылы Мэтью Флиндэрс зерттеп, оған Англияның Линкольнширдегі ауылдың атымен Тэмби шығанағы деген ат берді. 1840 жылы губернатор Гаулер шығанақты басқа бір ауданның алғашқы қоныс аударушыларының құрметіне Харви шығанағы деп атады. Содан кейін, 1900 жылдың 15 қарашасында губернатор Теннисон Тэмби қаласын жариялады, және шығанақтың аты қайтадан Тэмби шығанағы болып өзгерді. 1984 жылдың 14 маусымында қала ресми түрде Тэмби Бей деп аталды. Ауданға алғашқы қоныс аударушылар 1840 жылдары келді және аймақты негізінен бидай мен қой шаруашылығымен айналысты. Қала тез арада егін сақтау және тиеудің маңызды орталығына айналды, 1874 жылы Эйр түбегінде салынған екінші кемежай салынды. Бұл, Берроуинг кенінен шығатын мыс кеніне өте қажетті шығу жолын қамтамасыз етті. Алғашқы кемежай 1999 жылы қауіпсіздік себептерімен бұзылды, бірақ жаңа кемежай әлі де пайдаланылуда. 2011 жылдың 2 сәуірінде Тэмби Бейде Triple J's One Night Stand атты танымал шара өтті, онда Birds of Tokyo, Art vs. Science және The Jezabels тобы, сондай-ақ жергілікті "Unearthed" музыканты Джоши Уилло өнер көрсетті. Шараға байланысты қала халқы 1000-нан 12000-ға дейін өсті. Солтүстік Террасадағы тарихи Тэмби Бей қонақ үйі Оңтүстік Австралияның мұра тізіміне енгізілген.

География

Тэмби шығанағы Спенсер шығанағының батыс жағында, сол аттас үлкен, қорғалған шығанақта орналасқан. Тэмби шығанағын қоршаған жердің көп бөлігі егіншілікке пайдаланылады. Жағалауы негізінен ақ құмды жағажайлармен жабылған, қаланың өзі осы жағажайларда орналасқан, сондай-ақ оңтүстікке қарай биік жартастар созылып жатыр. Шығанақтың ішінде Тэмби аралы – жалғыз арал, ал одан әрі теңізде Сэр Джозеф Бэнкс аралдары тобы жатыр, оларға Тэмби шығанағынан қайықпен оңай жетіп болуға болады. Оңтүстік Австралияның көптеген жағалау аймақтары сияқты, Тэмби шығанағында да Жерорта теңізі климаты басым, жазда ыстық, қыста ылғалды болады.

Экономика

Тұңғыш рет қоныстанғаннан бері Тэмби Бей қаласы көбінесе ауыл шаруашылығына негіделген, дәнді дақылдар, қой және сиыр шаруашылығы кең таралған. Айр түбегіндегі көптеген қалалар сияқты, Тэмби Бейде де кәсіби балық аулау өнеркәсібі жақсы дамыған.

Туризм

Тэмби шығанағы жаз айларында танымал демалыс орны. Аймақтың басты тартымдылығы – балық аулау, мұнда Король Джордж Уайтинг және Снаппер сияқты көптеген балық түрлері кездеседі. 2022 жылдың соңына дейін қаланың пирсінен балық аулауға болады, бірақ қазір пирс жөндеу жұмыстары үшін мерзімсіз жабылды. Айналасындағы жағажайлар мен тасты жартастардан, сондай-ақ қайықтан балық аулауға болады, бұл Сэр Джозеф Бэнкс тобына қол жеткізуге мүмкіндік береді. 2001 жылы әртүрлі өлшемдегі қайықтарды кез келген ауа райында суға түсіруге және жаңа жылжымайтын мүлікке мүмкіндік беру үшін марина салынды. Шығанақтың қауіпсіз, тыныш сулары мен ақ құмы жүзу, шнорхелинг, су астына сүңгу және қайығы барлар үшін су шаңғысы сияқты түрлі су спортына қолайлы. Қалада автотұрақ және туристерге арналған қонақ үйлер мен пәтерлер бар. Қалалық округте әртүрлі қызметтер мен дүкендерге оңай қол жеткізуге болады.

Суға түсу

Тумби шығанағының тіректерінде және оның маңындағы экологиялық орталар қызықты әрі жеңіл жағалау суға түсу мүмкіндігін ұсынады. Суға түсуге келгендер өз жабдықтарын әкелуі керек, себебі қалада суға түсу дүкендері жоқ. Балама ретінде, жабдықтарды Порт-Линкольнде (оңтүстік-батысқа қарай 45 км) немесе Уайаллада (солтүстік-шығысқа қарай 221 км) орналасқан суға түсу дүкендерінен жалға алуға болады.

Қауымдастық

Қалада Англикан, Біріккен, Мәсіх шіркеуі және Лютеран шіркеулері сияқты бірнеше шіркеу бар. Футбол, крикет, нетбол, баскетбол, теннис, боулз және гольф клубтарын қоса, қалада көптеген спорттық үйірмелер жұмыс істейді, олардың көпшілігі жергілікті лигаларда жарысады. Түмби шығанағы ауданындағы мектеп бастауыш сыныптан бастап 12-ші сыныпқа дейін білім береді. Мектеп аумағында қоғамдық кітапхана орналасқан. Қала тұрғындарының денсаулық сақтау қажеттіліктерін қамтамасыз ету үшін аурухана да бар. Аймақтың тарихы еріктілермен жұмыс істейтін Ұлттық сенім қоры мұражайында көрсетіледі. Әлеуметтік тарихшы және Түмби Бей тұрғыны Эрик Коц аймақтағы өмір туралы екі кітап жариялаған. Қоғамдық қайраткер Жанет Октоман MBE JP осы жерде тұрған. Ол бұл жұмыс ерлерге арналған кезде сайлануға тырысты, бірақ ол штаттағы Ауыл әйелдер қауымдастығын басқарды. Жергілікті кеңес оның құрметіне аллея салды.

Медиа

Қала қысқа мерзімге "Western People and Tumby Bay Times" газетіне үй болды (19 маусым – 3 шілде 1912), оны Уолтер Августин Уэйд жергілікті түрде басып шығарған.

Үкімет

Түмби Бей Түмби Бей аудандық кеңесінің жергілікті басқару аймағына кіреді, қазіргі әкімі – Джефф Черчет. Қала сондай-ақ Оңтүстік Австралия штаттық жиналысының Флиндерс сайлау округі және Австралия Федералдық Парламентінің Грей сайлау округі құрамына кіреді.

Көлік

Тэмби шығанағына әдетте жеке көлікпен Линкольн тас жолы арқылы барады, ол Эйр түбегінің шығыс жағалауымен өтеді. Қаланың жабық әуежайы болғанымен, ол көбінесе жеке рейстер үшін емес, Корольдік ұшу дәрігерлік қызметі және егін шашуға арналған ұшақтар үшін пайдаланылады. 2023 жылғы сәуір айына қарай, қала аптасына үш рет Порт-Линкольннен Аделаидаға Stateliner автобустарымен қызмет көрсетеді.

Порт және темір жол

Түмби шығанағының солтүстік-шығысында ірі тауарларды экспорттауға арналған портты дамыту мақсатында жер сатып алынды. Бұл жер "Шип Хилл" деп аталды, ал қазіргі жоба "Порт Спенсер" деп аталады. Жобаны Centrex Metals компаниясы жүзеге асыруды ұсынады. Бұл орын Липсон шығанағының солтүстігінде орналасқан. Мақұлданған жағдайда, ұсынылған порт темір кенін және, мүмкін, астықты экспорттау үшін Capesize кемелерін (тікелей немесе қайта тиеу арқылы) тиеуге қабілетті болады. Порттың құрылысы 2023 жылға дейін аяқталады. Унгарадағы Эйр түбегі темір жолына қосылу мүмкіндігінен бас тартылды, оның орнына темір кенін тасымалдау үшін шламопровод таңдалды.