Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Американдық музыкант (1920–2018)
American musician (1920–2018)
Пол Ван Арсдейл (19 қазан 1920 – 29 наурыз 2018) – Нью-Йорк штатының солтүстігіндегі Солтүстік Тонаванда туған американдық балғалы дульцимер ойнаушысы.
Paul Van Arsdale (October 19, 1920 – March 29, 2018) was an American hammered dulcimer player from North Tonawanda in upstate New York.
Өмірбаян
Пол (он бір баланың алтыншысы) және оның ағалары Фил мен Стерл ойнауды атасынан, Джесси Р. Мартиннен (туған 9 маусым 1854, қайтыс 1 қаңтар 1939) үйренді. Мартинді 1925 жылы Генри Фордтың агенттері тапты. Форд джаздың танымалдығына наразы болғандықтан, өзінің жастық шағындағы билер мен музыканы қайта жандандыру науқанын бастады. Мартин 1925 жылдың желтоқсанында Мэн штатының скрипкашысы Мелли Данхэмнің керемет сапарынан кейін Фордқа барды. Ол жергілікті даңққа ие болды және келесі бірнеше жыл бойы Нью-Йорк пен Пенсильванияның батысында өнер көрсетті. 1930 жылы ол қызының отбасымен бірге тұруға көшті, ал келесі төрт-бес жыл бойы (қарттар үйіне барғанға дейін) ол кешкі уақытта Ван Арсдейлге күйлерді үйретіп, оның ойнау стилін жетілдірді. Ван Арсдейл атасынан үйренген репертуар көбінесе би музыкасынан тұрды – джигтер, роликтер, вальстер мен скоттиштер. Ол жылдар бойы достарынан, жазбалардан және радиодан жаңа күйлерді үйреніп келеді. Ван Арсдейл орта мектепті бітіргеннен кейін, станок шебері мамандығын меңгеруге кірісті. Ол Фернге үйленіп, отбасын құрды. Көп жыл бойы ол тек сирек ойнайтын – жалғыз, көңіл көтеру үшін және жыл сайынғы Ван Арсдейл отбасылық кездесулерінде. 1950 жылы Буффало телеарнасындағы таланттар шоуында бір рет өнер көрсетті. 1977 жылы Ван Арсдейлдің қызы Джанет Буффало университетінде Джон МакКатчонның концертін естіді. Ол МакКатчонды әкесімен таныстырды. Сол кезде ол 1977 жылы Смитсонда өткен Американдық фольклорлық фестивальде және 1976 жылы Мичиган штатының Бриджпорт қаласында өткен Дульцимер ойнаушылар клубының жиынында болды. Ван Арсдейлдің балғалары дәстүрді сақтайды және оның ерекше стиліне үлес қосады. Ол ұзын, иілгіш балғаларды, ұштарына ағаш блоктары бекітілген, ескі араның пышақтарынан жасады. Ағаш блоктар жұқа қолғаптың былғарысымен қапталды. Бұл балғалардың дизайны оның атасы қолданған балғаларға ұқсас. Ван Арсдейлдің күйлерінің нотасы екі көзден алынған. Оның "Dulcimer Heritage" альбомы Николас Хоустың стандартты нотациямен жазылған альбомдағы барлық күйлерді қамтитын кітаппен бірге келеді. Сонымен қатар, оның күйлерінің жинағы 1987 жылы Жан Льюис транскрипцияларымен "Пол Ван Арсдейл ойнаған Hammered Dulcimer күйлері" деген атпен жарияланды. Кітапта 36 күй бар, оның ішінде Ван Арсдейлдің атасынан үйренгендері және оның үш шығармасы бар. Жан Льюис кітабы 2008 жылы кеңейтіліп, қайта басылды. Қазір онда 75-ке жуық күй, өмірбаян және Ван Арсдейлдің ойнау стилі мен балғалары туралы мәліметтер бар. Ол 2018 жылдың наурыз айында 97 жасында қайтыс болды.
Paul (the sixth of eleven children) and his brothers Phil and Sterl learned to play from their grandfather, Jesse R. Martin (born June 9, 1854, died January 1, 1939). Martin was discovered in 1925 by agents working for Henry Ford. Ford was unhappy with the popularity of jazz, and had started a campaign to re popularize the dances and music of his youth. Martin visited Ford in December 1925, on the heels of the phenomenal visit of Maine fiddler Mellie Dunham. He then became a local celebrity and for the next few years played throughout western New York and northwestern Pennsylvania. In 1930 he went to live with his daughter's family, and for the next four or five years (until he went to a nursing home) he spent evenings teaching Van Arsdale tunes and playing style. The repertoire that Van Arsdale learned from his grandfather was mostly dance music – jigs, reels, waltzes, and schottisches. He has continued to learn new tunes over the years from friends, recordings, and the radio. After Van Arsdale graduated from high school, he began training as a machinist. He married his wife, Fern, and started a family. For many years he played only rarely just alone, for fun, and at annual Van Arsdale family reunions. He made one appearance on a talent show on a Buffalo television station in 1950. In 1977, Van Arsdale's daughter Janet heard John McCutcheon playing a concert at the University at Buffalo. She introduced McCutcheon to her father. By that time he had already appeared at the 1977 Smithsonian Festival of American Folklife and at 1976 dulcimer events like the meeting of the Original Dulcimer Players Club, in Bridgeport, Michigan. Van Arsdale's hammers follow tradition and contribute to his unique style. He used long, flexible hammers made from ground down hacksaw blades, with wooden blocks attached to the ends. The wooden blocks are then covered with pieces of thin glove leather. These hammers are very similar in design to the ones his grandfather used. There are two sources for transcriptions of Van Arsdale's tunes. His Dulcimer Heritage album comes with a book featuring all of the tunes on the album transcribed by Nicholas Hawes in standard notation. In addition, a collection of his tunes was published in 1987 as Tunes for the Hammered Dulcimer, As Played By Paul Van Arsdale with transcriptions by Jean Lewis. The book contains 36 tunes, including some of the ones Van Arsdale learned from his grandfather, and three of his own compositions. Jean Lewis' book has been expanded and re issued in 2008. It now contains about 75 tunes, a biography, and notes about Van Arsdale's playing style and hammers. He died in March 2018 at the age of 97.