Кіріспе
Ресей темір жолы Санкт-Петербург-Мәскеу темір жолы (1855–1923 – Николаевская темір жолы) Ленинград, Новгород, Тверь және Мәскеу облыстарының аумағымен өтеді. Бұл Ресейдің солтүстік-батыс аймағындағы маңызды көлік артериясы болып табылады және Ресей темір жолының Октябрь бөлімшесі тарапынан басқарылады.
The Saint Petersburg to Moscow railway (1855–1923 – Nikolaevskaya railway) runs for through four oblasts: Leningrad, Novgorod, Tver and Moscow. It is a major traffic artery in the north west region of Russia, operated by the October Railway subdivision of Russian Railways.
Контекст
1842 жылы 1 ақпанда патша Николай I темір жол құрылысын жүргізуге бұйрық берді. Бұл темір жол Павел Мельниковтің (1804–1880) жеке жобасы болды – инженер және басқарушы, ол құрылысты бақылады және оның ескерткіші Мәскеудегі Ленинградтық темір жол вокзалының оңтүстік жағында орналасқан. Екі астананы байланыстыратын темір жол идеясы ұзаққа созылған пікір талас тудырды, кейбір консервативті шенеуніктер халыққа саяхаттауға рұқсат берілсе, әлеуметтік дүрбелең болады деп болжады. Желіні пайдалануға тек байлар ғана қабылданды; әрбір жолаушы қатаң паспорттық-полициялық бақылаудан өтуге тиіс болды. 1837 жылы неміс инженері Франц Антон фон Герстнер салған Царское Село темір жолы Ресейдегі алғашқы қоғамдық темір жол болғанымен, құрылыс бағасының жоспардан асып кетуі патша Николай I және оның кеңесшілерін Герстнердің жоспарланған Санкт-Петербург – Мәскеу желісін іске асыру қабілетіне күдік тудырды. Сондықтан Мельников және тағы бір әріптесі 1839 жылы теміржол технологиясын зерттеу үшін АҚШ-қа сапар шекті, онда олар Бостон және Провиденс темір жолы үшін Кантон виадугін жобалаған Джордж Вашингтон Уистлермен кездесті. Мельниковтің ұсынысымен патша Николай I Уистлерді темір жол құрылысына көмектесуге шақырды. Уистлер 1842 жылдың маусым айында императорлық инженер, майор Иван Ф. Буттацтың серігімен бірге Ресейге келді, ол Уистлердің досы болды. 1847 жылы Ресей императорынан Әйін Анна орденін алды, бірақ холераға шалдығып, 1849 жылдың 7 сәуірінде Санкт-Петербургте, желі аяқталғанға дейін екі жыл бұрын қайтыс болды. Бұл темір жол крепостной шаруалардың қатысуымен, көптеген адам өміріне сая болды, бұл фактіні Николай Некрасов 1864 жылғы «Темір жол» поэмасында баяндады. Он жылдық құрылыс жұмыстарынан кейін желі 1851 жылдың 1 қарашасында ашылды. Бірінші жолаушылар пойзы Санкт-Петербургтен сағат 11:15-те шығып, келесі күні сағат 21:00-де Мәскеуге жетті. Салынысы аяқталған кезде бұл желі әлемдегі ең ұзын қос рельсті темір жол болып есептелді.
Билеуші аңыз
Патша Николай I темір жол туралы қала аңызында еске алынады. 1842 жылы жол жоспарланған кезде, ол үлкен кедергілерге қарамастан ең қысқа маршрутты пайдалануды талап еткен. Әңгімеде, патша темір жолды түзу сызықпен салу үшін сызғышты қолданғандығы айтылады. Мста өзенінің жанында патшаның қарындашы сызғышты ұстап тұрған саусағына тиіп, сызықта иілім жасады. Аңыз бойынша, инженерлер патшаның бұйрығын дәл орындауға тырысқан, нәтижесінде бір ғана иілістен басқа барлық жерде түзу жол болды. Бұл жалған әңгіме Ресей мен Ұлыбританияда елдің нашар басқарылуын түсіндіру ретінде танымал болды. 1870 жылдарға қарай, ресейліктер басқа нұсқаны айта бастады, патшаның темір жолды осы немесе сол бағытқа бұруды қалаған жергілікті мүдделерді жеңгенін мәлімдеді. Осыған ұқсас оқиға Ульм-Фридрихсхафен темір жолы туралы да айтылады, онда көптеген елді мекендерді айналып өтетін өте түзу учаске бар. Бұл оқиға, қай ауылға қызмет ету керектігі туралы жергілікті жақтастар арасындағы шексіз пікірталастармен байланысты, олар Вюртемберг патшасы сызғышты алып, «Мен темір жолымды осылай салдырғым келеді» деп түзу сызық салғанда аяқталды. Шындығында, жол инженерлермен жоспарланған және ол олардың түзу сызықпен салу туралы кеңесін қабылдаған. Бұл иілім, сондай-ақ Веребинский айналма жолы деп аталады, 1877 жылы, желі іске қосылғаннан кейін 26 жыл өткен соң салынды, Санкт-Петербургке қарай бара жатқандағы тік еңісті айналып өту үшін. Пойыздар жылдамдық жинап, келесі станцияны тікелей өткізіп жіберсе, Мәскеуге қарай бара жатқандарына төбеге көтерілу үшін төрт локомотив қажет болды. 2001 жылы жаңа эстакада ашылғандықтан айналма жол жабылды. 2001 жылы Ресейдің алғашқы жоғары жылдамдықты темір жолын сол бағыт бойынша салу жоспарланған, бірақ экологиялық наразылықтар мен Валдай төбелерінің нәзік ортасы туралы алаңдаушылықтарға байланысты жоба кейінге шегерілді. 2019 жылы жаңа жобалау кезеңін бастауға рұқсат берілді, бірақ құрылыс әлі басталған жоқ.
Операциялар
Ең жоғары жылдамдық - , бірақ бұл жылдамдық желінің тек кемінен рұқсат етіледі. Желінің ең жоғары жылдамдығы: Қалған маршруттың ең жоғары жылдамдығы 3 сағат 30 минутты құрайды (бұл орташа жылдамдыққа тең). Siemens Velaro RUS пойзы, сондай-ақ Sapsan деп белгілі, 2009 жылдан бері осы желіде жүзеге асырылуда, барлық рельстерді жаңартудағы қиындықтарға байланысты олардың ең жоғары жылдамдығынан төмен жылдамдықпен қозғалады. «Ресей темір жолдары» сегіз пойызға шамамен 1 миллиард доллар жұмсады. 2019 жылы осы модельдегі тағы 13 пойызға 1,1 миллиард евролық үшінші тапсырыс жасалды. 1931 жылдан бері танымал «Красная Стрела» («Қызыл жебе») пойзы күн сайын Мәскеуден сағат 23:55-те шығып, келесі күні сағат 07:55-те Санкт-Петербургке жетеді және кері бағытта да қозғалады. Темір жол салыстырмалы түрде жүктемелі, сондықтан күніне тек бірнеше жоғары жылдамдықты пойыздар ғана қатынай алады. Сағатына дейін жылдамдыққа мүмкіндік беретін параллель жоғары жылдамдықты темір жол салу ұсынылып отыр, оның құны шамамен 696 миллиард рубльді құрайды және бастапқы жоспар бойынша 2018 жылы аяқталуы тиіс болған.
Негізгі станциялар
Негізгі станциялар (оңтүстіктен солтүстікке қарай) Крюково (Зеленоград), Клин, Редкино, Тверь, Лихославль, Калашниково, Вышний Волочёк, Бологое, Окуловка, Лука, Малая Вишера, Чудово, Любань, Тосно және Обухово.
Уақыт кестесі
Күн сайын Мәскеуден Санкт-Петербургке 32 тікелей экспресс пойыз жүреді, олардың ішінен таңдауы төмендегідей. Пойыз № Түсетін станса – Өтетін станса – Жету стансасы Мәскеу С. П. Уақыты ЕскертуМәскеу–Санкт-Петербург06:4510:303 сағ 45 мин"Сапсан", ең жылдам пойыздар. Мәскеу–Санкт-Петербург07:0010:553 сағ 55 мин"Сапсан"Мәскеу–Санкт-Петербург16:3020:253 сағ 55 мин"Сапсан"Мәскеу–Санкт-Петербург19:4523:303 сағ 45 мин"Сапсан"032VМәскеу–Санкт-Петербург–Хельсинки22:5006:027 сағ 12 минОсы желіде халықаралық пойыздар да жүреді. Allegro қараңыз.054ChМәскеу–Санкт-Петербург23:4008:358 сағ 55 минТікелей экспресс пойыздардың ең баяуы.002AMәскеу–Санкт-Петербург23:5507:558 сағ 00 мин"Қызыл жебе" ұйқы вагоны.004AMәскеу–Санкт-Петербург23:5908:008 сағ 01 мин"Экспресс" ұйқы вагоны.038AMәскеу–Санкт-Петербург00:3008:488 сағ 18 мин"Мегаполис" ұйқы вагоны. Ұйқы вагондары көп. Бұл жолмен Финляндия және Эстония сияқты көрші елдерге халықаралық пойыздар жүреді. Бұл желіде тек қана қажетті ең аз жүк пойыздары ғана жүреді. Дегенмен, әр бағытта тек бір ғана жол бар (Мәскеуден Зеленоградқа дейінгі үш жолды есептемегенде), экспрестер жиі баяу жүретін қалалық жолаушылар пойыздарының кешігуіне тап болады. "Сапсан" қызметі енгізілгеннен кейін, қала маңындағы пойыздардың кестесі күрт өзгерді, кейбір пойыздар озу үшін ұзақ тоқтаулар жасады, ал басқалары тоқтатылды, бұл жол бойындағы қалалар мен елді мекендерде наразылық тудырды. Мәскеу мен Зеленоград арасында төртінші жол салынып жатыр, және үшінші жолды Зеленоградтан Тверьге дейін ұзарту жоспарлануда.
Оқиғалар
1988 жылғы 16 тамызда Бологой маңындағы нашарлаған рельс учаскесінде жоғары жылдамдықпен келе жатып "Аврора" пойзы жолдан шығып, 31 адам қаза болды.
2007 жылғы жарылыс
2007 жылдың 13 тамызында Мәскеуден Санкт-Петербургке баратын қалааралық жолаушылар пойызы Малая Вишераға жақындағанда бомба жарылысынан рельстен шығып кетті. 30 адам жарақат алды, бірақ қаза болғандар жоқ, және бірнеше күнге екі бағыттағы теміржол қозғалысы тоқтатылды. Солтүстік Кавказдың Ингушетия аймағынан Саламбек Джахкиев пен Махшарип Хидриев есімді екі адам осы оқиғаға қатысты айыпталып сотталды. Джахкиев және оның адвокаты Магомед Разаков тергеушіге пара беруге әрекет еткені үшін де кінәлі деп танылды. Джахкиев 10 жылға, Хидриев 4 жылға, Разаков 2 жыл 2 айға бас бостандығынан айырылды. Алайда, 2010 жылдың наурыз айында Жоғарғы Сот олардың кінәсіздігін растады.
2009 жылғы жарылыс
2009 жылғы 27 қарашада 166 нөміріндегі пойыз Мәскеу мен Санкт-Петербург арасында жүріп бара жатқанда төрт вагоны рельстен шығып кетті. Бұл рельстен шығу ТНТ эквивалентіне тең жарылыс арқылы жасалған террористік акті болып табылды. Кем дегенде 27 адам қаза тауып, 96 адам жарақат алды. 28 қарашада тергеушілерге қаратылған екінші жарылыс кезінде Тергеу комитетінің төрағасы Александр Бастрыкин жарақат алып, ауруханаға түсті. Оқиғаның 2007 жылғы жарылысқа ұқсас екені хабарланды.