Кіріспе
Нью-Йорк штатының Манхэттен қаласындағы бұрынғы көкжиек – Сент-Пол ғимараты, 220 Бродвейде, Нью-Йорк қаласының Төменгі Манхэттеніндегі Қаржы ауданында, Энн көшесімен қиылысатын оңтүстік-шығыс бұрышында орналасқан ерте көкжиек болды. Жорж Б. Пост жобалаған және 1898 жылы аяқталған бұл ғимарат 26 қабаттан және 315 футтан (96 м) тұратын Нью-Йорктегі ең биік ғимараттардың бірі болды. Фасады жоғарғы құрылымнан сәл шығып тұрды және екі қабатты ионикалық стильдегі колоннадалармен, сондай-ақ Карл Биттер жобалаған үш кариатидадан тұрды. Негізді қазу кезінде тақтастың тереңдігіне байланысты құм қабатына дейін жетілді. Жоғарғы құрылым арқалықтарды оңай табуға және ауыстыруға ыңғайлы жағдай жасады. Ғимараттың көп бөлігі кеңселерге бөлінген, ішінде алты лифт орнатылған. Құрылыс алаңын 1895 жылы Хавемайер отбасы сатып алған. Сент-Пол ғимараты Бродвейдің батысында орналасқан Сент-Пол шіркеуінің құрметіне аталған. 1943 жылға дейін Хавемайер отбасының меншігінде болды, содан кейін Вебб пен Кнапқа, одан кейін Чейс Банкіне сатылды. 1958 жылы Батыс Электр ғимаратын салу үшін Сент-Пол ғимараты бұзылды. Фасадтың бір бөлігі, Биттердің мүсіндерімен бірге, Индианаполистегі Холлидей паркінде сақталған.
The St. Paul Building was an early skyscraper at 220 Broadway, at the southeast corner with Ann Street, in the Financial District of Lower Manhattan in New York City. Designed by George B. Post and completed in 1898, it was one of the tallest skyscrapers in New York City upon its completion, at 26 stories and 315 feet (96 m). The facade, cantilevered from the superstructure, contained several sets of double height Ionic style colonnades, as well as a group of three caryatids designed by Karl Bitter. The foundations were dug to the level of the underlying sand due to the depth of the bedrock below. The superstructure was designed to allow easy identification and replacement of the beams. The building was occupied mostly by offices, with six elevators inside. The building site was purchased by the Havemeyer family in 1895. The St. Paul Building was named after St. Paul's Chapel, directly across Broadway to the west. It remained in the possession of the Havemeyer family until 1943, when it was sold to Webb and Knapp and then to Chase Bank. The St. Paul Building was demolished in 1958 in order to make way for the Western Electric Building. A part of the facade, including Bitter's sculptures, remains extant at Holliday Park in Indianapolis.
Сәулет
Сент-Пол ғимараты 26 қабаттан тұрып, биіктігі 315 фут (96 м) болған. Онда екі жер асты қабаты да болды. Джордж Б. Пост сәулетші, ал Робинсон мен Уоллес бас мердігерлер болды. Болат конструкциясын J. B. & J. M. Cornell компаниясы жасады. Карл Биттер ғимарат кіреберісіндегі мүсіндерді жобалаған. Жер учаскесінің өлшемдері Бродвейде 28 фут (9 м), Парк-роуда 39 фут (12 м), Энн-стритте 83 фут (25 м), шығысында 54 фут (16 м) және оңтүстігінде 104 фут (32 м) құрады. Ғимарат Бродвей, Парк-роу және Энн-стрит көшелерінің бес бұрышты қиылысының оңтүстік-шығыс бұрышында орналасқан, сондай-ақ Бродвейден өтетін Сент-Полс капелласының шығысында жатқан. Ғимараттың мекенжайы – 220 Бродвей. Бірінші төрт қабат ғимараттың «негізін» құрады, олар рустикалық тас блоктарынан тұрды және 1-ші, 2-ші және 4-ші қабаттардың үстіндегі кәрниздермен безендірілген. Бродвей жағында, 1-ші қабаттан жоғары, Карл Биттердің «Расалар бірлігі» атты үш мүсіні орналасқан. Мүсіндер ғимараттың бөліктерін ұстап тұрған үш тас атлантты бейнелейді: афроамерикалық, еуропалық және қытайлық адамдар. 5-ші және 20-шы қабаттар арасындағы қасбет сегіз екі қабатты бөлімге бөлінген, терезелер арасындағы ионикалық стильдегі тіреулер әрбір жұп қабаттың үстіндегі кәрниздерді қолдады. Тас негізінің үстіндегі жер өте ұсақ, тығыз және таза құммен жабылған, ал осы жердегі құдық жер асты суын сорғылау құмға минималды әсер ететінін көрсетті. Құмға 500 кг дейінгі сынақ жүктемелері салынды және шөгуіне рұхсат етілді, содан кейін жер тұрақты деп танылды. Сонымен қатар, оңтүстік жаққа орналасқан жермен бөлісетін оңтүстік шекарасында «бірлескен іргетас» салу жоспарланған. Оңтүстік жер иесі өз учаскесін дамытудан бас тартқандықтан, оңтүстік қабырғасы консольдік конструкциямен нығайтылды, осылайша Сент-Пол ғимаратының іргетасы басқа ғимараттардың іргетасынан тәуелсіз болды. Бұрыштары бұрыннан тапсырыс берілгендіктен, олар орнатылды. Екі лифт вестибюльден 8-ші қабатқа дейінгі барлық қабаттарға қызмет көрсетті; тағы екеуі вестибюльден 8-ші қабатқа тікелей жеткізіп, содан кейін 16-шы қабатқа дейінгі барлық қабаттарға қызмет көрсетті; ал соңғы екеуі вестибюльден 16-шы қабатқа тікелей жеткізіп, содан кейін 26-шы қабатқа дейінгі барлық қабаттарға қызмет көрсетті.
Құрылысы мен пайдалануы
Сент-Пол ғимаратының құрылысына дейін бұл жерде Барнумның американдық мұражайы орналасқан, ол 1865 жылы өртеніп кеткен. Кейін бұл жер 1894 жылы сатылымға қойылған «Нью-Йорк Геральд» газетінің ескі бас кеңсесі ретінде дамытылды. «Геральд» ғимаратын Гавемайер отбасы 1895 жылғы қаңтарда 950 000 долларға сатып алды. Сол жылдың мамыр айында «Геральд» ғимаратын бұзу жұмыстары басталды. Постты Сент-Пол ғимаратының дизайнын жасауға Гавемайер отбасының бір мүшесі жалдады. Сент-Пол ғимараты 1898 жылы 1 089 826,10 долларға (қазіргі шақта миллион долларға баламалы) аяқталды. XX ғасырдың басында Сент-Пол ғимаратының атақты арендаторларының бірі «The Outlook» журналы болды, онда Теодор Рузвельт АҚШ президенті қызметтен кейін редактордың көмекшісі болып жұмыс істеген. 1919 жылға қарай Гавемейерлер Сент-Пол ғимаратын сатуды қарастырды, ол кезде оның құны 1,49 миллион долларға бағаланған. Дегенмен, Сент-Пол ғимараты 1943 жылдың сәуіріне дейін Гавемайер отбасының меншігінде болды, содан кейін оны Webb and Knapp компаниясы сатып алды. 1943 жылдың тамызында Chase Ұлттық Банкі Сент-Пол ғимаратын қолма-қол ақшаға сатып алды. Ол кезде оның құны 1,154 миллион долларға бағаланған, ал жылдық жалға алудан түсетін табыс 150 000 долларды құрады.
Құру
1950 жылдары AT&T-нің Western Electric бөлімшесі 195 Бродвейдегі AT&T бас кеңсесінен өсті, оған оңтүстік-батыста орналасқан. Суық соғыс кезінде айтарлықтай пайда тапқандықтан, 1950 жылдары кеңейді. 1957 жылы Western Electric Бродвей және Фултон көшелерінің қиылысында, Сент-Пол ғимаратының орнында өз құрылысын жоспарлауды бастады. 1959 жылы бұзу жұмыстары басталған кезде, ол әлемдегі ерікті түрде бұзылған ең биік ғимарат еді. Сент-Пол ғимаратының орнын алған 222 Бродвейдегі 31 қабатты ғимарат 1962 жылы аяқталды. 1983 жылдың қазан айында Western Electric 222 Бродвейді сатуға шығарды, ал 1987 жылы Swiss Bank Corporation оны сатып алды.
Фасадты сақтау
Америка өнерін сақтау комитеті 1958 жылдың тамызында құрылды, мақсаты жойылуы жоспарланған ғимараттардағы, әсіресе Сент-Пол ғимаратындағы өнер туындыларын сақтап қалу болды. Ғимараттың мүсіндері 150 000 долларға бағаланды. Мүсіндерге деген үлкен сұранысқа байланысты, Western Electric оларды сақтауға келісті. Нәтижесінде, 1958 жылдың қараша айында Индианаполис мүсіндерді иеленді. "Индиана өнерінің ұлы адамы" деп аталған Элмер Тафлингер мүсіндерді және Сент-Пол ғимаратының төменгі қасбетінің бір бөлігін Холлидей паркіне көшіру жоспарын ұсынды. Индианаполис мүсіндерді жеңіп алғанға дейін Тафлингер оларды Индиана университетінің медициналық орталығына немесе Ақ өзендегі көпірге орналастыруды ұсынған еді. Мүсіндер 1959 жылдың басында демонтаждалды. Екі жыл бойы қораптарда сақталғаннан кейін, мүсіндер 1960 жылы Холлидей паркіне орнатылды, олар үшін арнайы жасалған бағаналардың үстіне, "Қалдықтар" деп аталатын топтаманың бөлігі ретінде. Бірақ, мүсіндер мен қасбет уақыт өте келе тозығып, 1970 жылға қарай Western Electric мүсіндер мен қасбетті Индианаполиске беру туралы шешіміне өкініш білдірді. 1897 жылы шыққан "Real Estate Record and Guide" басылымында "орындалуында сәулет өнерінде әрқашан өкінішті болатын, әсіресе биік ғимараттарда зиянды болатын кездейсоқтық пен еркіндік сезімі бар" делінген. 1898 жылы "Real Estate Record and Guide" журналының тағы бір сыншысы Сент-Пол және Парк-Роу ғимараттарын "бір-бірімен дауласып тұрған екі биік құрылым" деп сипаттады. Аталған сыншы Сент-Пол ғимаратының жоғарғы қабаттарын Парк-Роу ғимаратының күмбездерімен салыстырғанда жақсы жобаланған деп атады. Дегенмен, сыншы Биттердің Сент-Пол ғимаратының қасбетіндегі фигураларының "шынайылыққа жарамаған" реализмін де сынады, бұл Дж. Масси Риндтің Парк-Роу ғимаратының қасбетіндегі мүсіндеріне қайшы келеді. Сыншы Жан Шопфер Сент-Пол ғимаратын "қарапайым" деп сипаттады, оны "жағымсыз" Парк-Роу ғимараты немесе "қызықты" Америкалық кепілдік ғимараты сияқты басқа көкпарлармен салыстырды. Пост өзі 300 футтан (91 м) асатын, тіпті Сент-Пол ғимаратын қоса алғандағы, көкпарларға қарсы болды, себебі жел мен от мұндай биік құрылымдарды жеңе алады деп алаңдады. "Real Estate Record" басылымында "Сент-Пол ғимараты Постқа "өз қаржысының есебінен "мен саған айттым ғой" деуге мүмкіндік берді" деп жазылған.