Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Батыстық Сассекстегі тарихи үй және ботаникалық бақтар, Англия.
Historic house and botanic gardens in West Sussex, England
Уэйкхерст, бұрын Уэйкхерст Плейс деп аталған, Англияның Батыс Сассексіндегі үй және ботаникалық бақтар. Ол Ұлттық трестің меншігінде, бірақ Корольдік ботаникалық бақтар, Кью (RBG Кью) оны пайдаланады және басқарады. Ол Ардингли маңында, Батыс Сассекс, Жоғарғы Велд аймағында (тор сілтемесі TQ340315) орналасқан. Оған 16-ғасырдың аяғында салынған сарай, негізінен 20-ғасырда жасалған бақ және заманауи ғимараттағы Кьюдің Мыңжылдық тұқым банкі кіреді. Келушілер бақтарды, сарайды және тұқым банкін көре алады. Бүгінгі таңда бақ кең аумақты алып жатыр, оның ішінде қоршалған және су бақтары, орман және су тоғқан жерлерді қорғау аймақтары бар. RBG Kew 1965 жылдан бері Ұлттық қордан жерді жалға алып келеді және осы уақыт ішінде Мыңжылдық тұқым банкі жобасынан бастап, Лодер аңғары мен Фрэнсис Роуз табиғат қорықтарын құруға, келушілер орталығын, Тұқым кафесі мен Қоралар мейрамханасын ашуға, сондай-ақ бақтарды дамытуға көп үлкен жетістіктерге қол жеткізді. Уэйкхерст Англияның Ұлттық мұра тізіміне І дәрежеде, ал оның бақтары Тарихи саябақтар мен бақтар тізілімінде ІІ* дәрежеде тіркелген. Қоралар ІІ* дәрежеде, ал Оңтүстік ложасы мен қақпасы ІІ дәрежеде тіркелген.
Wakehurst, previously known as Wakehurst Place, is a house and botanic gardens in West Sussex, England, owned by the National Trust but used and managed by the Royal Botanic Gardens, Kew (RBG Kew). It is near Ardingly, West Sussex in the High Weald (grid reference TQ340315), and comprises a late 16th century mansion, a mainly 20th century garden and, in a modern building, Kew's Millennium Seed Bank. Visitors are able to see the gardens, the mansion, and also visit the seed bank. The garden today covers some and includes walled and water gardens, woodland and wetland conservation areas. RBG Kew has leased the land from the National Trust since 1965 and much has been achieved in this time, from the Millennium Seed Bank project and the creation of the Loder Valley and Francis Rose Nature Reserves to the introduction of the visitor centre, the Seed café and Stables restaurant, along with the development of the gardens. Wakehurst is listed Grade I on the National Heritage List for England, and its gardens are listed Grade II* on the Register of Historic Parks and Gardens. The stables are listed Grade II* and the South Lodge and gateway is listed Grade II.
Тарих
Бұл үйді 1590 жылы сэр Эдвард Калпепер салған. Бұл үй бастапқыда толық аула құраған, бірақ кейін бірнеше рет өзгертілген, қазіргі уақытта Е әрпі пішіндес жоспарына ие. Уэйкхерст 1694 жылы Корольдік теңіз флоты қазынашысының есептерін бақылаушы және Харвичтен қысқа мерзімге депутат болған Денис Лидделл сатып алды. Оның ұлы, Ричард Лидделл, Ирландияның бас хатшысы және Боссини депутаты, қаржылық қиындықтарға байланысты мүлкін кіші інісі Чарльзге беруге мәжбүр болды. Үй 1839–49 жылдардағы Жозеф Нэштің «Ескі замандағы Англия сарайлары» атты еңбегінде бейнеленген. Бақтарды негізінен 1903 жылы мүлікті сатып алған және 33 жыл бойы бақтарды дамытқан Джеральд Лодер (кейін Лорд Уэйкхерст) жасаған. Одан кейін сэр Генри Прайс бағынды, оның күтімімен Лодердің отырған өсімдіктері жетілді. Сэр Генри 1963 жылы Уэйкхерстті ұлтқа сыйға берді, ал 1965 жылы Корольдік ботаникалық бақтар Ұлттық трестінен жалға алды. 1887 жылы американдық сәулетші Дадли Ньютон, спортшы және саясаткер Джеймс Дж. Ван Ален үшін Чарльз Имер Кемпе жасаған жобалар бойынша, Род-Айленд штатының Ньюпорт қаласында Уэйкхерсттің көшірмесін салды. 1972 жылы Salve Regina университеті Ван Ален отбасынан сарайды сатып алды. 2022 жылы сарай ауқымды жөндеуге жабылды, оның кем дегенде екі жылға созылуы күтілуде.
The mansion was built by Sir Edward Culpeper in 1590. It originally formed a complete courtyard prior to being altered various times, and currently has an E shaped plan. Wakehurst was bought in 1694 by Dennis Lyddell, comptroller of the Royal Navy treasurer's accounts and briefly MP for Harwich. His son Richard Liddell, Chief Secretary for Ireland and MP for Bossiney, was obliged by financial pressure to pass the estate to his younger brother Charles. The house was illustrated in Joseph Nash's The Mansions of England in the Olden Time (1839–49). The gardens were largely created by Gerald Loder (later Lord Wakehurst) who purchased the estate in 1903 and spent 33 years developing the gardens. He was succeeded by Sir Henry Price, under whose care the Loder plantings matured. Sir Henry left Wakehurst to the nation in 1963 and the Royal Botanic Gardens took up a lease from the National Trust in 1965. In 1887, American architect Dudley Newton completed a replica of Wakehurst in Newport, Rhode Island, for sportsman and politician James J. Van Alen from plans designed by Charles Eamer Kempe. Salve Regina University purchased the mansion from the Van Alen family in 1972. In 2022, the mansion was closed for an extensive renovation, predicted to last at least two years.
Ұлттық жинақтар
Уэйкхерст Бетула (көріктер), Гиперикум, Нотофагус (Оңтүстік жарты шардағы буырқан ағаштар) және Скиммияның ұлттық коллекцияларына отан. 1987 жылғы қаһарлы дауыл Лодердің отырған ағаштарын жойып, 20 000 ағашты құлатты. Осыдан кейін Кью бақтарды әлемнің қоңыржай белдеу ормандары арқылы жүруге ыңғайлы ету үшін қайта жобалады.
Wakehurst is home to the National Collections of Betula (birches), Hypericum, Nothofagus (Southern Hemisphere beeches) and Skimmia. The Great Storm of 1987 decimated Loder's plantings, toppling 20,000 trees. Since then, Kew has redesigned the gardens to create a walk through the temperate woodlands of the world.
Мыңжылдық тұқым қоры
Wellcome Trust Millennium Building ғимараты, халықаралық тұқым банкі орналасқан, ол "Миллениум тұқым банкі" деп белгілі (Ұлттық сенім қоры емес, Кью басқарады). Миллениум тұқым банкінің мақсаты – Ұлыбританияның барлық туған флорасының тұқымдарын жинау және 2020 жылға дейін әлемдік флораның 25 пайызының тұқымдарын сақтап қалу, осы арқылы түрлерді жабайы табиғатта жойылудан сақтауға үміттену. Жақын маңда, сондай-ақ Кью қамқорлығында, орман, шалғын және сулы жерлерді қамтитын Лодер аңғары табиғат қорығы және криптогамдарға (мұздар, лишайлар және папоротниктерге) арналған алғашқы Фрэнсис Роуз қорығы орналасқан.
The Wellcome Trust Millennium Building, which houses an international seed bank known as the Millennium Seed Bank (run by Kew, not the National Trust), was opened in 2000. The aim of the Millennium Seed Bank is to collect seeds from all of the UK's native flora and conserve seeds from 25% of the world's flora by 2020, in the hope that this will save species from extinction in the wild. Nearby, also cared for by Kew, are the Loder Valley Nature Reserve of woodland, meadowland and wetland habitats, and the Francis Rose Reserve, the first devoted to cryptogams (mosses, lichens and ferns).
Рождестволық ағаш
Уэйкхерст Англиядағы ең үлкен Рождество ағашының – алып секвояның өсу ортасы. Ағаш аса биік және Адвенттен бастап Он екінші түнге дейін шамамен 1800 шаммен жарықтандырылады. 2006 жылы шамдар энергияны үнемдейтін шамдарға ауыстырылды, сондықтан ағаш бұрынғыдай жарқын болмаса да, аз энергия қолданады.
Wakehurst is home to the largest growing Christmas tree in England, a giant redwood. The tree stands tall and is lit with around 1,800 lights from Advent until Twelfth Night. The lightbulbs on the tree were changed in 2006 to energy saving lightbulbs, so the tree is not as bright as before but uses less energy.
Танымал мәдениетте
Кеннет Брананың 2006 жылғы "Қалай қаласаң" фильмінің көп бөлігі Шекспирдің пьесасы бойынша Уэйкхерстте түсірілді. 2021 жылдың 4 маусымында BBC телеарнасы Уэйкхерсттен "Gardeners' World" бағдарламасының бір бөлімін көрсетті.
Much of Kenneth Branagh's 2006 film As You Like It, adapted from Shakespeare's play, was filmed on location at Wakehurst. On 4 June 2021, the BBC broadcast an episode of Gardeners' World from Wakehurst.