Париждегі Grand Palais – тарихи сарай, көрме залы және мұражай кешені. 1900 жылғы Универсалды көрме үшін салынған, француз өнерінің құрметіне арналған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Париждегі тарихи орын, көрме залы, Франция
Парижде орналасқан сарай.
Historic site, exhibition hall in Paris, France
the palace located in Paris, France
Grand Palais des Champs Élysées, көбінесе Grand Palais (ағылш. Ұлы сарай) деп аталатын, Францияның Париж қаласының 8-ші округінде, Шанз-Элизе алаңында орналасқан тарихи орын, көрме залы және мұражай кешені. Grand Palais құрылысы 1897 жылы Өнеркәсіп сарайының (Palais de l'Industrie) бұзылуынан кейін 1900 жылғы Көшпенділер көрмесіне дайындалу мақсатында басталды. Аталған көрмеге ілесуде Пети-Палас және Александр III көпірі де салынды. Бұл ғимарат ресми көркемдік шараларды өткізуге арналған кең ауқымды орын ретінде жобаланған. Ғимараттың қасбетіндегі жазу осы мақсатына сілтеме жасайды: "Француз өнерінің даңқына арналған Республиканың ескерткіші". Сәндік өнер стилінде салынған ғимаратта әсем тас қасбеттер, шыны күмбездер, сондай-ақ темір және жеңіл болаттан жасалған, темірбетонмен күшейтілген сол кездің инновациялық құрылымдық шешімдері қолданылған. Мәдениет министрлігі бұл ғимаратты тарихи ескерткіш (monument historique) ретінде тіркеген.
The Grand Palais des Champs Élysées , commonly known as the Grand Palais (English: Great Palace), is a historic site, exhibition hall and museum complex located at the Champs Élysées in the 8th arrondissement of Paris, France. Construction of the Grand Palais began in 1897 following the demolition of the Palais de l'Industrie (Palace of Industry) to prepare for the Universal Exposition of 1900. That exposition also produced the adjacent Petit Palais and Pont Alexandre III. The building was designed to be a large scale venue for official artistic events. A pediment on the building refers to this function with an inscription that reads, "a monument dedicated by the Republic to the glory of French art." Designed according to Beaux Arts tastes, the building features ornate stone facades, glass vaults and period innovations that included iron and light steel framing and reinforced concrete. It is listed as a historic monument (monument historique) by the Ministry of Culture.
Тарих
1900 жылы Парижде Дүниежүзілік көрмені өткізу туралы шешім француз Республикасының ішінде терең дау-жанжалдарды көрсетті. Сыншылар бұл жобаны провинциялық үкіметтерден қаржыны тартып алатын экономикалық салмақ деп қарастырды және оның француз экономикасына жалпы алғанда қандай пайда әкелетініне күмән келтірді. Бұл алаңдаушылық Гранд-Паластың жобалау және құрылысына да қатысты. Трокадеро немесе Гарнье опера театрының жобаларынан өзгеше, жобаға тек француз сәулетшілері қарастырылды. Ақтық шешім 1896 жылдың 22 сәуірінде жарияланды, келісімшарт төрт адамға тапсырылды, олардың әрқайсысының өзіндік жауапкершілік саласы болды: Анри Деглен, Альберт Луве, Альберт Томас және Шарль Жиро. Салтанатты ашылу 1900 жылдың 1 мамырында өтті. Бастапқыда сарайда көріністер мен өнер көрмелерінен өзге де түрлі шаралар ұйымдастырылды. Олардың ішінде 1901 жылдан 1957 жылға дейін жыл сайын өткізілген ат спорты жарысы болды, бірақ негізінен инновациялар мен жаңалықтарға арналды: автомобиль, авиация, тұрмыстық техника және т.б. Өнер көрмелерінің алтын ғасыры шамамен отыз жылға созылды, ал соңғысы 1947 жылы өтті. Анри Матисс қайтыс болғаннан кейін оның алғашқы ірі ретроспективтік көрмесі Гранд-Паласта ұйымдастырылды. Шамамен 240 метрлік негізгі кеңістік темір, болат және шыныдан жасалған күмбезді шатырмен салынды, бұл оны Лондонның Кристалл сарайынан шабыттанған үлкен мөлдір құрылымдардың соңғысы етіп, электр энергиясының дәуірінен бұрын көптеген адамдар жиналатын орынға қажеттілік тудырды. Басты кеңістік бастапқыда сарайдың басқа бөліктерімен шығыс-батыс бағытында классикалық және модерн стильдерін үйлестіретін үлкен сатырарқамен байланыстырылды, бірақ ішкі жоспарлау кейіннен біршама өзгертілді. Бұл алып сарайдың сыртқы пішіні классикалық тас қасбеттің әсерлілігін және модерн стильдегі темір жұмыстарының әсемдігін, сондай-ақ Пауль Гаск, Камиль Лефèvre, Альфред Буше, Альфонс Амеде Кордонье және Рауль Верле сынды мүсіншілердің туындыларынан құралған аллегориялық мүсіндер тобын біріктіреді. Жорж Ресипонның монументалды қоладан жасалған квадригасы негізгі қасбеттің екі жағында да орналасқан. Шамп-Элизе алаңына қараған жағында – Өлместік Уақыт үстінен жеңіске жеткен бейнесі, ал Сенаға қараған жағында – Гармония Ынтымақты жеңген бейнесі сомдалған. Құрылыс аяқталмас бұрын-ақ проблемалар пайда бола бастады, олар негізінен жер асты суларының деңгейі төмендеуінен туындаған құлдыраудың салдарынан болды. Құрылысшылар құлдырауды және топырақтың жылжу тенденциясын тоқтату үшін тіректерді тереңірек, берік топыраққа дейін орнатуға тырысты, өйткені құрылысты кешіктіруге болмады. Бұл шаралар толыққанды нәтиже бермеді. Ғимарат пайдалануға берілгеннен кейін қосымша зақымдар пайда болды. Халықаралық әуе қозғалысы көрмесі сияқты шараларда конструкциялық элементтерге шамадан тыс күш түсірілді, сондай-ақ жылқы көрмелерінен ағып шыққан қышқыл сулар да зақым келтірді. Ғимараттың өзіне байланысты қосымша проблемалар уақыт өте келе көрінді. Мысалы, құйма темір мен болат элементтерінің кеңею және жиырылу жылдамдықтарының айырмашылығы судың ішке өтуіне мүмкіндік берді, бұл коррозияға және одан әрі әлсіреуге әкелді. 1993 жылы шыны төбе панельдерінің бірі құлаған кезде негізгі кеңістік жөндеу жұмыстары үшін жабылды және 2007 жылға дейін толыққанды көпшілікке ашылмады.
The decision to hold the Universal Exposition of 1900 in Paris revealed deep divisions within the French Republic. Critics viewed the project as an economic drain that pulled resources away from provincial governments and questioned the benefit that it would bring to the French economy as a whole. These concerns extended to the planning and construction of the Grand Palais. Unlike plans for the Trocadéro or the Garnier opera house, only French architects were considered for the project. The final decision was announced on 22 April 1896, with a contract awarded to four people, each with a distinct area of responsibility: Henri Deglane, Albert Louvet, Albert Thomas and Charles Girault. The grand opening was held on 1 May 1900. From the very beginning the palace was the site of different kinds of shows in addition to the intended art exhibitions. These included a riding competition that took place annually from 1901 to 1957, but were mainly dedicated to innovation and modernity: the automobile, aviation, household appliances, and so on. The golden age of the art exhibitions as such lasted for some thirty years, while the last took place in 1947. The first major Henri Matisse retrospective after his death was held at the Grand Palais. The main space, almost 240 metres long, was constructed with an iron, steel and glass barrel vaulted roof, making it the last of the large transparent structures inspired by London's Crystal Palace that were necessary for large gatherings of people before the age of electricity. The main space was originally connected to the other parts of the palace along an east–west axis by a grand staircase in a style combining Classical and Art Nouveau, but the interior layout has since been somewhat modified. The exterior of this massive palace combines an imposing Classical stone façade with a riot of Art Nouveau ironwork, and a number of allegorical statue groups including work by sculptors Paul Gasq, Camille Lefèvre, Alfred Boucher, Alphonse Amédée Cordonnier and Raoul Verlet. A monumental bronze quadriga by Georges Récipon tops each wing of the main façade. The one on the Champs Élysées side depicts Immortality prevailing over Time, the one on the Seine side Harmony triumphing over Discord. The structure had problems that started even before it was completed, mainly as a result of subsidence caused by a drop in the water table. The builders attempted to compensate for this subsidence, and for a tendency of the ground to shift, by sinking supporting posts down to firmer soil, since construction could not be delayed. These measures were only partially successful. Further damage occurred once the building was in use. Excessive force applied to structural members during the installation of certain exhibitions such as the Exposition Internationale de la Locomotion Aérienne caused damage, as did acid runoff from the horse shows. Additional problems due to the construction of the building itself revealed themselves over the course of time. Differential rates of expansion and contraction between cast iron and steel members, for example, allowed for water to enter, leading to corrosion and further weakening. When finally one of the glass ceiling panels fell in 1993, the main space had to be closed for restoration work, and was not fully reopened to the public until 2007.
Соғыс уақыты мен Палац
Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Палас әскери госпиталь ретінде қызмет етті, майданға жіберілмеген жергілікті суретшілерді госпиталь бөлмелерін безендіруге немесе протездік мүшелердің қалыптарын жасауға жұмысқа тартты. Екінші дүниежүзілік соғыста Францияны оккупациялаған кезде нацистер Паласты пайдаланды. Алғашында ол жүк көліктерінің қоймасы ретінде қолданылды, содан кейін Паласта нацистік үгіт көрмелерінің екісі өтті. Париж қарсыласу қозғалысы Парижді азат ету кезінде Гранд-Паласты штаб-пәтер ретінде пайдаланды. 1944 жылдың 23 тамызында Авеню де Сельвс көшесіндегі терезеден алға жылжып келе жатқан неміс колоннасына оқ атылды, ал немістер Паласқа танкпен шабуыл жасады. Шабуыл цирк қойылымына дайындалған сабанды тұтандырды, ал келесі 48 сағат ішінде өрттен шыққан қалың қара түтін ғимаратқа ауыр зақым келтірді. 26 тамызға қарай американдық джиптер ғимараттың негізгі залына кірді, одан кейін француздың 2-ші бронетанкті дивизиясының танктері ғимаратты толық азат етті.
The Palais served as a military hospital during World War I, employing local artists who had not been deployed to the front to decorate hospital rooms or to make moulds for prosthetic limbs. The Nazis put the Palais to use during the Occupation of France in World War II. First used as a truck depot, the Palais then housed two Nazi propaganda exhibitions. The Parisian resistance used the Grand Palais as a headquarters during the Liberation of Paris. On 23 August 1944, an advancing German column was fired upon from a window on the Avenue de Sèlves, and the Germans responded with a tank attack upon the Palais. The attack ignited hay that was set up for a circus show, and over the next 48 hours, thick black smoke from the fire caused serious damage to the building. By 26 August, American jeeps were parked in the nave, followed by tanks from the French 2nd Armored Division, completing the liberation of the building.
Соғыстан кейін
1960 жылдары Ле Корбюзье Гранд Паласты бұзып, орнына Андре Мальро оған тапсырған 20 ғасыр өнері мұражайын салуды жоспарлаған. Бірақ 1965 жылдың 27 тамызында сәулетшінің қайтысы осы жобаның аяқталуына кедергі келтірді. 1975 жылдың 12 маусымындағы жарлық бойынша ғимараттың негізгі бөлігі тарихи ескерткіш деп жарияланды. 2000 жылдың 6 қарашасындағы жаңа жарлық Гранд Паластың барлық бөлігін қорғауға алды.
In the 1960s, Le Corbusier wanted the Grand Palais to be demolished to set up the Museum of 20th Century Art there, which André Malraux had entrusted to him. The death of the architect, on August 27, 1965, put an end to the project. By decree of June 12, 1975, the nave is classified as historical monuments. A new decree of November 6, 2000 protects the Grand Palais in its entirety.
Гранд-Палас қазіргі кезде
Гранд-Паластың жертөлесінде ірі полиция бөлімшесі орналасқан, оның қызметкерлері Гранд-Палас ұлттық галереясындағы көрмелерді, әсіресе "салондар" көрмесін – Salon de la Société Nationale des Beaux Arts, Salon d'Automne және Salon Comparaisons көрмелерін қорғауға көмектеседі. Ғимараттың батыс жағында ғылым мұражайы – Palais de la Découverte орналасқан. Бұл ғимарат 2010 жылғы Әлем чемпионатының фехтование спорты бойынша өткізілген орны болды. 2011 жылғы Monumenta көрмесі (11 мамыр – 23 маусым) үшін мүсінші Аниш Капурға уақытша ішкі инсталляция, Левиафан жасау тапсырылды – бұл шамамен 775 000 шаршы фут (72 000 шаршы метр) аумақты алып, Гранд-Паластың негізгі көрме залының жартысын құрады. 2017 жылы ол Париждің 2024 жылғы жазғы Олимпиадасына үміткерлігін ілгерілету аясында Тур де Франстың соңғы кезеңінде пайдаланылды. Велошағадарлар Елисей алаңдарына бет алғанда, Палаз арқылы өтті. 2021 жылдың наурыз айында Гранд-Палас маңызды жөндеу жұмыстарына байланысты уақытша жабылды. Ол 2024 жылғы Париж Олимпиадасы алдында қайта ашылады, онда фехтование және теквондо жарыстары өтеді. Гранд-Палас 2025 жылдың көктемінде жұртшылыққа қайта ашылатын болады. Жабық тұрған кезде, онда өткізілетін көрмелер басқа орындарда, мысалы, Grand Palais Éphémère, Париж қаласындағы Musée du Luxembourg және Марсель қаласындағы Palais de la Bourse сияқты жерлерде ұйымдастырылады.
The Grand Palais has a major police station in the basement whose officers help protect the exhibits on show in the Galeries nationales du Grand Palais, particularly the picture exhibition "salons": the Salon de la Société Nationale des Beaux Arts, Salon d'Automne, and Salon Comparaisons. The building's west wing also contains a science museum, the Palais de la Découverte. It was the host venue of the 2010 World Fencing Championships. For the 2011, Monumenta exhibition (11 May to 23 June), sculptor Anish Kapoor was commissioned to create the temporary indoor site specific installation, Leviathan, an enormous (ca. 775,000 square feet) structure that filled half of the main exhibition hall of the Grand Palais. It was used during the final stage of the Tour de France in 2017, as part of the promotion for Paris' 2024 Summer Olympics bid. The riders rode through the Palais en route to the Champs Élysées. The Grand Palais temporarily closed to the public in March 2021 for significant renovation works. It will re open in time for the Paris 2024 Olympic Games, where it will host the fencing and taekwondo events. It is planned that the Grand Palais will re open to the public in the Spring of 2025. While it is shut, exhibitions that would otherwise be held there will be hosted by other locations, such as the Grand Palais Éphémère and the Musée du Luxembourg in Paris and the Palais de la Bourse in Marseille.