Кіріспе
Алан Кит Сондерс (Alan Keith Saunders; 1 ақпан 1947 жылы туған) – американдық футбол жаттықтырушысы.
Alan Keith Saunders (born February 1, 1947) is an American football coach.
Жеке өмір
Сондерс Солтүстік Лондонның Хендон қалашығында спорттық отбасында дүниеге келді. Оның атасы Рон Сондерс Футбол лигасының бірнеше командасында футбол ойнаған, кейіннен менеджер болып, Норвич Сити және Астон Вилла командаларымен жеміс жетістіктерге қол жеткізді. Сондерс Сент-Игнатиус дайындық колледжінде оқып, 1964 жылы бітірді. Ол бұрынғы All-American жүзушісі, Жастар Олимпиадасының чемпионы және ұлттық рекорд иегері, сондай-ақ Сан-Франциско дайындық мектебінің Даңқ залына енгізілді. Сондерс Сан-Хосе мемлекеттік университетінің Даңқ залының мүшесі. 1966 жылдан 1968 жылға дейін үш жыл қатарынан қорғаныс және шабуыл шебіндегі ойыншы ретінде команда капитаны болды және академиялық американдық футболдағы жетістіктері үшін марапатталды. Ұзақ қашықтыққа жүгіруде шебер болған ол көптеген марафондардың қатысушысы және 1996 жылы Road Runners Club of America Masters 5K ұлттық чемпионы атанды. Ол Theta Chi студенттік бауырластығының мүшесі және олардың Даңқ залына енгізілді, сондай-ақ 2016 жылы кәсіби және өмірлік жетістіктері үшін «Ерекше жетістіктер» сыйлығымен марапатталды. Сондерс 1970 жылы Стэнфорд университетінде білім беру саласында магистр дәрежесін алды. «Америкада кім кім», «Батыста кім кім», «Калифорнияда кім кім» және «Жетістіктегі халықаралық көшбасшылар» атты кітаптарда танымал болған Сондерс 1989 жылы қоғамдық қызметі мен көшбасшылығы үшін Калифорнияның беделді «Алтын штат» сыйлығымен марапатталды. Ол «өзгеше қабілеті, жетістіктері және қызметі» үшін 1969 жылы «Американың үздік колледж спортшылары» басылымында жарияланды. Сондерс бұрынғы Карен Мизге, тележұлдыз және әнші Билли Миздің қызына үйленді, ол Кантри музыка академиясының «Жыл тұлғасы» сыйлығын үш рет жеңіп алған (1965-67). Сондерстің үш баласы бар: танымал клиникалық физиолог доктор Коррин Э. Сондерс, Эмми сыйлығын жеңіп алған кинорежиссер Уильям Дж. Сондерс және НФЛ жаттықтырушысы Роберт С. Сондерс.
Жаттықтырушылық мансап
Саундерс 1988 жылы 38 жыл НФЛ-де бапкерлік қызметтен кейін зейнеткерлікке шықты. Ол ойынның ең табысты және инновациялық шабуылдық ойыншыларының бірі саналды. Мансабында ол Сан-Диего Чарджерс командасының бас бапкері және үш Даңқ залы бапкерлерінің көмекшісі болды: Дон Кориелл (Сан-Диего Чарджерс), Дик Вермейл (Канзас-Сити Чифс) және Джо Гиббс (Вашингтон Редскинс). 2000 жылы Сент-Луис Рамс командасымен Супер Боулды жеңіп алған Саундерс 2005 жылы «USA Today» журналының «Жылғы шабуылдық бапкері» атанды, 2017 жылы «ESPN» оны «соңғы 25 жылдағы НФЛ-дің №1 шабуылдық үйлестірушісі» деп атады, ал 2011 жылы «Bleacher Report» оны «Канзас-Сити Чифс франшиза тарихындағы ең жақсы шабуылдық үйлестіруші» деп таныды. НФЛ-ге келмес бұрын Саундерс 12 жыл колледж бапкерінің көмекшісі болды. Бапкерлік мансабын 1970-1971 жылдары Джон МакКейдің басшылығымен USC-де аспирант ассистенті ретінде бастады және 1972 жылы Миссури университетінің Fiesta Bowl командасының қабылдаушылар бапкері болды. Саундерс 1973 жылдан 1975 жылға дейін Юта штатында ойынды шақырушы және шабуылдық қорғау бапкері ретінде жұмыс істеді, онда ол Луи Джаммонаны 1974 және 1975 жылдары барлық мақсатты ярд және жүгіру бойынша NCAA көшбасшысы етіп баптады. Содан кейін ол алты маусым Калифорния университетінде бас бапкердің көмекшісі/шабуылдық үйлестірушісі/квотербектер бапкері ретінде қызмет етті, онда ол All-American квотербектері Джо Рот пен Рич Кэмпбеллді баптады. Ол «Алтын аюларды» 32 NCAA, конференция және мектеп рекордтарын орнатуға және әр маусымды үздік ондықта аяқтауға бағытталды. Оның соңғы колледждік тоқталысы 1982 жылы Теннесси университетінде Джонни Майорстың командасында шабуылдық үйлестіруші/квотербектер бапкері болды, онда ол жарқын, рекордтық шабуыл жасады, онда болашақ НФЛ бірінші раундының қабылдаушылары Уилли Гольт пен Клайд Дункан болды. Саундерстің алғашқы бас бапкерлік қызметі Сан-Диего Чарджерс командасында Дон Кориеллдің үш жеңіліссіз маусымнан кейін және 1986 жылы 1-7 есебінен кейін кеткеннен кейін уақытша бас бапкер ретінде келді. 38 жасында Саундерс НФЛ-дегі ең жас бас бапкер болды. Ол бұрын Chargers командасында 1983-1984 жылдары қабылдаушылар бапкері және 1985-1986 жылдары бас бапкердің көмекшісі болып жұмыс істеді, бұл заманауи футбол тарихындағы ең өнімді шабуылдардың бірі болды. 1985 жылы Сан-Диегоның «Air Coryell» шабуылы алты жылдың ішінде бесінші рет НФЛ-де пастың және жалпы шабуылдың көшбасшысы болды. Саундерс Даңқ залы қабылдаушылары Чарли Джойнер мен Келлен Уинслоуды баптады және Про Боул қабылдаушыларының дамуын бақылады: Уэс Чандлер, Лайонел Джеймс және Гэри Андерсон. 1987 жылы бас бапкер ретінде Саундерстің алғашқы толық маусымы НФЛ ойыншылар одағының ереуілімен және «Ауыстыру» ойындарымен ерекшеленді. «Ауыстыру» ойыншыларын жеңіліссіз 3-0 есебіне жеткізген (мұндай жетістікке тек Джо Гиббстің Супер Боул чемпионы Вашингтон Редскинс командасы ғана ие болды), Саундерс команданы жалпы 8-7 есебіне жеткізіп, 5 жылдан кейін алғашқы жеңіске жеткізді. Келесі жылы Дан Футс, Уинслоу, Чандлер және бірнеше маңызды ойыншыларды жоғалтқаннан кейін команда 6-10 есебімен аяқтады. Сол маусымнан кейін Саундерс пен Футбол операциялары директоры Стив Ортмайер арасындағы философиялық айырмашылықтар туралы хабарлар тарағаннан кейін Дэн Хеннингпен ауыстырылды. Хеннингтің келесі 3 жылда 6-10, 6-10 және 4-12 есебі болды және 1991 жылы жұмыстан шығарылды. 1989 жылдан 1998 жылға дейін Саундерс Канзас-Сити Чифс командасымен бірге болды. Ол бас бапкердің көмекшісі және кең қабылдаушылар бапкері ретінде қызмет етті, Pro Bowl ойыншылары Карлос Карсон, Стефон Пейдж, Вебстер Слотчер, Андре Райсон және Деррик Александрмен жұмыс істеді. Саундерс жоғары құрметке ие бас бапкер Марти Шоттенхаймердің басшылығымен 10 жеңісті маусымда жұмыс істеді. Шоттенхаймердің Чифстен күтпеген түрде кеткеннен кейін Саундерс легендарлық Дик Вермейлдің басшылығымен Сент-Луис Рамс командасының бапкерлер құрамына қосылды. Rams командасының қатарлас бас бапкері және қабылдаушылар бапкері (1999-2000) ретінде қызмет етіп, ол НФЛ-де бұрын-соңды көрілмеген ең динамикалық және жарылғыш шабуылдардың бірін жасауға көмектесті және Рамстың Супер Боул XXXIV жеңісіне жетеледі. НФЛ-дің барлық маңызды шабуылдық санатында көшбасшы болған «Турфтегі ең үлкен шоу» көптеген НФЛ рекордтарын орнатып, шабуылдық өнімділіктің жоғары деңгейін көрсетті. Даңқ залы квотербегі Курт Уорнердің пайда болуы, Даңқ залы жүгіршісі Маршал Фолктің өнімділігі және Саундерстің Pro Bowlers Айзек Брюс пен Торри Холтты дамытуы Рамстың инновациялық және шығармашылық табысының негізгі факторы ретінде жиі айтылды. Вермейл 2001 жылы зейнеткерлікке шыққанда Саундерс өзінің ескі тәлімгерімен және бұрынғы командасымен, Канзас-Сити Чифспен қайта қосылды, Вермейлдің 2006 жылы соңғы зейнеткерлікке шыққанға дейін бас бапкердің көмекшісі/шабуылдық үйлестірушісі ретінде қызмет етті. Саундерстің үйлестіруші ретіндегі басшылығымен Чифс шабуылы сол 5 жыл ішінде НФЛ-дің ең өнімді құрамы болды. Шабуылдық өнімділік бойынша 46 франшизалық рекорд орнатылды және сол кезеңде ешбір командадан көп ұпай (2,175), көп ярд (30,470) немесе көп гол (262) түспеді. Саундерстің шабуылы сонымен қатар көптеген НФЛ рекордтарын жаңартты, оның ішінде бір маусымда 398 даун, ойындағы ең көп даун (64), лига тарихындағы ең жоғары қызыл аймаққа гол соғу көрсеткіші (77.8%), лига тарихындағы ең ұзын гол пас (99 ярд), бір маусымдағы ең аз допты жоғалту (2), екі маусымда 63 жүгіру голымен 42 жылдық рекордты теңестірді, НФЛ тарихында бір маусымда үш жүгіршінің 150 ярдтан асып өтуіне қол жеткізді және бір ойында 8 жүгіру голын соққан жалғыз команда атанды. Сондай-ақ сол кезеңде Прист Холмс екі рет НФЛ-дің бір маусымдық жүгіру голы бойынша рекордты жаңартты (27) және 2003 жылы НФЛ-дің шабуылшысы атанды. Сонымен қатар, Тони Гонсалес тайм-эндтер үшін бір маусымдық қабылдау рекордты орнатты (2004 жылы 102), Трент Грин лига тарихында төрт қатарынан маусымды 90-нан жоғары QB рейтингісімен аяқтаған төртінші ойыншы болды және 11 шабуылшы ойыншы Pro Bowl маусымдарын өткізді — бәрі Саундерстің басшылығымен. Саундерс 2005 жылы ESPN және USA Today журналының «Жылғы шабуылдық бапкері» атанды және соңғы 25 жылдағы НФЛ-дің №1 шабуылдық үйлестірушісі ретінде танылды. 2006 жылдың 19 қаңтарында ол Даңқ залы бапкері Джо Гиббспен бірге Вашингтон Редскинс командасының бапкерлер құрамына қосылды. Лигадағы ең күшті жүгіру командаларының бірімен Саундерс Вашингтон шабуылын 2007 жылы плей-оффқа жеткізді. Саундерс Гиббс зейнеткерлікке шыққанға дейін оған қызмет етті. Саундерс Рейвенс командасының қатарынан плей-оффқа қатысуына көмектесті және Pro Bowl ойыншылары Тодд Хип пен Деннис Питтамен тығыз жұмыс істеді. 2011 жылдың 20 қаңтарында Саундерс Ал Дэвис пен Хью Джексоннан Окленд Рейдерс командасының шабуылдық үйлестірушісі және QB бапкері қызметіне шақырылды. Саундерстің басшылығымен Окленд шабуылы франшиза тарихындағы екінші ең жоғары ярдтық көрсеткішті (6,072) көрсетті және жүгіру, пас және жалпы шабуыл бойынша НФЛ көшбасшыларының қатарында болды. 2012 жылдың 31 қаңтарында Дэвистің қайтысынан және Джексонның жұмыстан босатылуынан кейін, сондай-ақ басқа ұйымдармен шабуылдық үйлестіруші лауазымына сұхбаттан өткеннен кейін Саундерс Деннис Алленнің басшылығымен Оклендке аға шабуылдық ассистент ретінде қайта оралды. Ол келесі үш маусымда осы қызметте болды. Саундерс 2015 жылдың 10 сәуір күні зейнеткерлік туралы хабарлады, бірақ 2015 жылдың 7 қазанында Майами Долфинс командасының уақытша бапкері Дэн Кэмпбеллдің басшылығымен аға шабуылдық ассистенті ретінде қайта оралды. Саундерс негізінен кең қабылдаушылармен жұмыс істеді. Осы кезеңде Джарвис Лэндри 110 қабылдаумен франшизалық рекорд орнатты және өзінің алғашқы екі маусымында 194 қабылдаумен НФЛ тарихындағы ең өнімді қабылдаушы атанды. 2016 жылдың 19 қаңтарында Саундерс Джексонмен бірге Кливленд Браунс командасына аға шабуылдық ассистент ретінде қосылды. Ол сонымен қатар кең қабылдаушыларды баптады және бұрынғы QB Террел Приорды алғашқы толық маусымында 1,000 ярдтық қабылдаушыға айналдырды.
Бас бапкерлік рекорд
Команда Жыл Регулярлық маусым Плей-офф Жеңіс Жеңіліс Тең Жеңіс % Қорытынды Жеңіс Жеңіліс Жеңіс % Нәтижесі SD 1986 3 5 0 0.375 AFC West-те 5-орын SD 1987 8 7 0 0.533 AFC West-те 3-орын SD 1988 6 10 0 0.375 AFC West-те 4-орын Барлығы 17 22 0 0.439 0 0 –