Кіріспе

Ямайкалық британдық дәрігер және азаматтық құқық қорғаушы (1882–1947) британдық олимпиадалық спортшы.

Гарольд Арундел Муди (8 қазан 1882 – 24 сәуір 1947) – Ямайкада туған дәрігер, ол Ұлыбританияға эмиграциялап, нәсілдік дискриминацияға қарсы күресті және 1931 жылы квакерлердің қолдауымен «Түсті халықтар лигасы» ұйымын құрды.

Өмірбаян

Гарольд Муди 1882 жылы Ямайканың Кингстон қаласында фармацевт Чарльз Эрнест Муди мен оның әйелі Кристина Эмелин Эллистің ұлы болып дүниеге келді. Орта білімін Вулмер мектебінде аяқтады. 1904 жылы ол Ұлыбританияға Лондон Корольдік колледжінде медицина оқуға барып, 1910 жылы 28 жасында бірінші болып тәмамдады. Түсінің салдарынан жұмысқа қабылданудан бас тартылғандықтан, ол 1913 жылдың ақпан айында Лондонның оңтүстік-шығысындағы Пекхэмде жеке медициналық практикасын ашты. 1931 жылдың наурыз айында Муди Ұлыбританияда және әлемнің басқа аймақтарында нәсілдік теңдік пен азаматтық құқықтарды қорғаумен айналысқан Түсті халықтар лигасының (ТХЛ) құрылысын ұйымдастырып, президенті болды. Лиганың алғашқы мүшелерінің арасында С. Л. Р. Джеймс, Джомо Кениатта, Уна Марсон және Пол Робсон болды. Пекхемде құрметті және беделді дәрігер болған Муди Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жергілікті қоғамды ұйымдастыруға белсенді қатысты. Тарихшы Стивен Борн былай деп жазды: "1944 жылы оңтүстік Лондонда қорқынышты бомбалау болды, ол оқиға орнына бірінші болып келген дәрігер еді. Ол осы оқиғаларда маңызды рөл атқарды, көптеген адамдардың өмірін сақтап қалды. Бірақ осы соғыс кезеңіндегі тарихы көпке белгісіз." Оның тағы бір ұлы Харольд – Ұлыбританияның диск спортымен айналысатын спортшысы болды. Мудидің інісі Ладлоу да Лондон Корольдік колледжінде медицина оқыды, онда физиологиядан Хаксли сыйлығын жеңіп алды. Ладлоу Вера Мэнлиге үйленді және олар Кариб аймағына көшіп кетті. Тағы бір бауыры – мүсінші Рональд Муди еді.

Мұра

Дэвид А. Воганның "Негр жеңісі: доктор Харольд Мудидің өмірбаяны" атты кітабы 1950 жылы жарық көрді. Лондонның Ұлттық портрет галереясында Мудидің қола бюсті бар, ол оның ағасы Рональд (1900–1984) 1946 жылғы портреттен 1997 жылы құйылған. 1998 жылы Джейсон Янг салған, оның отбасылық өмірі туралы қысқа үнсіз анимациялық фильм, "Доктор Харольд Мудидің тарихы" деген атпен шығарылды. Нунхедтегі доктор Харольд Муди саябағы 1999 жылы ресми түрде ашылды. Муди "100 ең ұлы қара британдықтар" тізіміне енген. 2019 жылдың 13 наурызында Тоттенхэм Корт Роудтағы YMCA клубының алдында "Nubian Jak Community Trust" қоғамының еске алу көк тақтасы ашылды, себебі 88 жыл бұрын осы жерде "Түсті халықтар лигасы" құрылған болатын. 2020 жылдың 1 қыркүйегінде Мудидің өмірін тойлайтын Google Doodle жарияланды, ол 1904 жылы медициналық білімін алу үшін Ұлыбританияға келген күнін еске салды. 2020 жылы Муди Стивен Борнның "Under Fire: Black Britain in Wartime 1939–45" (The History Press) кітабында айтылды. 2021 жылы Стивен Борнның "Доктор Харольд Мудидің өмірі" атты электрондық кітабы Pearson Education баспасынан бастауыш мектептерде (2-деңгей, 9–11 жас) пайдалану үшін жарияланды.