Кіріспе
Орыс большевик революционері (1883–1941)
Ольга Давыдовна Каменева (Ольга Давыдовна Каменева, Ольга Давидiвна Каменева; 1883 – 11 қыркүйек 1941) (қызметтес аты Бронштейн – Бронштейн) – орыс большевик революционері және кеңес саясаткері. Ол Леон Троцкийдің қарындасы және Лев Каменевтің әйелі болған.
Балалық шағы және революциялық мансабы (18831917)
Ольга Бронштейн Ресей империясының Херсон губерниясындағы Яновка селосында (қазіргі Кировоград облысы, Украина) дүниеге келді, бұл ең жақын пошта бөлімінен 24 шақырымдай қашықтықтағы шағын елді мекен еді. Ол бай бірақ сауатсыз шаруа, еврей отаршылы Давид Леонтьевич Бронштейннің (немесе Бронштейн, 1847–1922) және Анна Львовнаның (қыздығы Животовская) (1850–1910) екі қызының бірі болды. Отбасы еврей тегінен болғанмен, дінге сенбеді, ал үйде орыс және украин тілдерінде сөйлесті, яһудит тілінде емес. Ольга 1902 жылы Ресейдің Социал-демократиялық Еңбек партиясына қосылды және көп ұзамай тағы бір марксистік революционер Лев Каменевке үйленді. 1908 жылы Каменев түрмеден босатылғаннан кейін, жұбайлар Ресейден Женеваға, содан кейін Парижге кетті, онда Каменев Владимир Лениннің екі орынбасарының бірі болды. Олар Ленинге бас большевиктік журнал "Пролетарийді" редакциялауға көмектесті. 1914 жылдың қаңтар айында Каменевтер Санкт-Петербургке көшіп келді, осылайша Лев большевиктердің заңды газеті "Правданы" және олардың Дума фракциясын тікелей басқара алды.
Театр және КОКП әйелдер секциясы (1918-1920)
1918 жылдың басында, 1917 жылғы Қазан революциясынан кейін Каменева Халық ағарту комиссариатының Театр бөлімін (ТЭО) басқарды. Театр режиссері және теоретик Всеволод Мейерхольдпен бірлесе жұмыс істеп, ол ресейлік театрларды радикалды өзгертуге тырысты, оларды большевиктердің бақылауына алып келіп, тиімді түрде мемлекеттендірді. Бірақ 1919 жылдың мамырында Мейерхольд туберкулезге шалдығып, Оңтүстікке келуге мәжбүр болды. Оның кеткеннен кейін комиссариат басшысы Анатолий Луначарский Лениннен рұқсат алып, дәстүрлі театрларды қолдау мақсатында үкімет саясатын қайта қарастырып, Каменеваны маусым айында қызметтен босатті. 1919 жылдың қазанында құрылғаннан бастап Каменева Кеңес Коммунистік партиясының Әйелдер бөлімінің директорлар кеңесінің мүшесі болды. 1920 жылы ол Халық денсаулық сақтау комиссары Николай Семашконың контрацепцияның «күмәнді зиянды» екендігі және оны қолдауға болмайтындығы туралы пікірін қолдады.
Батыспен кеңестік байланыстарды басқару (1921-1928)
1921-1923 жылдар аралығында Каменева Аштықтың салдарымен күресу жөніндегі орталық комиссияның жетекші мүшесі болды және совет баспасөзінде Герберт Гувер басқарған Америкалық көмек көрсету басқармасына (АРА) қарсы үгіт науқанын ұйымдастырды. 1923-1925 жылдары ол қысқа ғұмырлы Шетелдік көмек жөніндегі комиссияның (KZP) төрағасы болды, бұл комиссия Кеңес Одағындағы қалған батыстық қайырымдылық ұйымдарын реттеумен және оларды таратумен айналысқан кеңес үкіметтік органы болды. 1926-1928 жылдары Каменева КСРО-ның шет елдермен мәдени байланыстар қоғамының ("Вокс", Всесоюзное общество культурной связи с зарубежными странами) төрағасы қызметін атқарды. Осы лауазымда ол Ле Корбюзье және Теодор Дрейзер сияқты көптеген көрнекті батыс қонақтарын қарсы алды және 1927 жылғы наурыз-сәуір айларында Людвиг ван Бетховеннің қайтысына 100 жыл толуына арналған мерекелік шараларда Венада КСРО-ны өкілдік етті. 1920-ші жылдар бойында ол Мәскеуде жетекші әдеби салонды жүргізді. 1920-ші жылдардың басында Каменеваның отбасылық өмірі Лев Каменевтің 1920 жылы британдық мүсінші Клэр Шериданмен болған қарым-қатынасынан бастап күрт нашарлай бастады. 1920-ші жылдардың соңында ол Каменеваны Татьяна Глебоваға ауыстырды, одан Владимир Глебов (1929-1994) атты ұлы дүниеге келді.
Биліктен құлау және өлім жазасы (19281941)
Каменева 1927 жылы желтоқсанда Коммунистік партия съезінде Каменев пен Троцкийдің жеңілісінен кейін әсерін тез жоғалтты. 1935 жылы 27 шілдеде НКВД (Кеңес құпия полициясы) арнайы кеңесі Кремль ісіне байланысты оған 5 жылға Мәскеу мен Ленинградқа баруға тыйым салды. Лев Каменевтің көрсетілген сот процесінен кейін және 1936 жылы 25 тамызда өлім жазасына кесілгеннен соң, ол тұтқындалып, түрмеге қамалды. Оның кіші ұлы Юрий Львович Каменев 1938 жылы 30 қаңтарда 17 жасында атылды. Оның үлкен ұлы, Әуе күштері офицері Александр Львович Каменев 1939 жылы 15 шілдеде 33 жасында атылды. Оның танымал ағасы Леонға 1940 жылы 20 тамызда Мексика қаласында шабуыл жасалып, келесі күні көз жұмды. 1941 жылы Каменева Орел түрмесінде болды. Ол 11 қыркүйекте Орелдің сыртындағы Медведев орманында Кристиан Раковский, Мария Спиридонова және Медведев орманындағы жаппай қырғын кезінде 160 басқа да көрнекті саяси тұтқындармен бірге атып өлтірілді. Бұл оқиға 1941 жылы НКВД жасаған көптеген тұтқындарды жаппай қырғынның бірі болды.
Танымал мәдениетте
Каменева – Маре Ф. Робертстің 2021 жылғы маусымда жарық көрген «Троцкийдің әпкесінің қиын тарихы» романының басты кейіпкері. Роман барысында, ол Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Австралияның Мельбурн қаласындағы екінші, ойдан туған өмірге ие болады.