Кіріспе
Көне кристалдық негіз Бельгияның солтүстігінде Рейнландтан Шығыс Англияға дейін созылып жатыр. Лондон-Брабант массиві немесе Лондон-Брабант платформасы – Еуропаның тектоникалық құрылымында батыс Германиядағы Рейнландтан Бельгияның солтүстігінде (Брабант провинциясында) және Солтүстік теңіз арқылы Шығыс Англия мен оңтүстік Англиядағы Темзаның ортасына дейін созылған құрылымдық көтеріңкі немесе массив. Массив Бельгияның жер астында да кездеседі, онда ол солтүстік-шығыстан Голландияның Лимбург аймағынан диагональ бойымен өтетін Роер долинасы Грабенімен шектеседі. Мидлендс микрократоны (Оңтүстік-Шығыс Уэльс және Батыс Англияның бір бөлігі) көбінесе осы массивтің құрамына кіреді және осыны көрсететін Уэльс-Брабант массиві, Уэльс-Лондон-Брабант массиві және Уэльс-Брабант көтеріңкісі деген атаулар кейде қолданылады. Лондон-Брабант массиві – бұрынғы Авалония микроконтинентінің бөлігі. Оңтүстік жағынан Герциний орогенезінің Реногерциний аймағымен шектеседі. Солтүстік-шығысында Солтүстік теңіздің жер астындағы Англо-Голланд бассейнімен шекаралас. Геологиялық тарихтың белгілі бір кезеңдерінде Лондон-Брабант массиві арал құрып, ол Лондон-Брабант аралы деп аталған.
The London–Brabant Massif or London–Brabant Platform is, in the tectonic structure of Europe, a structural high or massif that stretches from the Rhineland in western Germany across northern Belgium (in the province of Brabant) and the North Sea to the sites of East Anglia and the middle Thames in southern England. The massif also occurs in the Belgian subsurface, where it is bounded to the northeast by the Roer Valley Graben that runs diagonally through Dutch Limburg. The Midlands Microcraton (southeastern Wales and part of western England) is often considered part of the massif and to reflect this the names Wales–Brabant Massif, Wales–London–Brabant Massif and Wales–Brabant High are sometimes used. The London–Brabant Massif is part of the former microcontinent Avalonia. To the south it borders the Rhenohercynian Zone of the Hercynian orogeny. To the northeast it is flanked by the Anglo Dutch Basin in the subsurface of the North Sea. At times in geologic history the London–Brabant Massif formed an island, which is called the London–Brabant Island.
Құрылу
Массив кристаллдық негізден (метаморфты және магмалық тау жыныстарынан) тұрады, оның протерозой және ерте палеозой дәуірлері бар. Ол Кадомия оргенезі (эдиакаран, шамамен) және Каледон оргенезі (силур, шамамен) кезінде деформацияланып, метаморфозға ұшырады. Бұл негіз Англияның оңтүстік-батысы мен Уэльстің кейбір аймақтарын қоспағанда, көбінесе жас шөгінді тау жыныстарымен жабылады. Авалония материгі ордовикке дейін үлкен оңтүстік континенті Гондвананың бір бөлігі болды, бірақ содан кейін төменгі ендіктерге дербес қозғала бастады. Бүгінгі Намиб шөлінің құрғақ ендіктері арқылы өте келе, ол эрозияға ұшырады және топырақ латеритке айналды. Стратиграфиялық қабаттар, әсіресе Прекамбрийге дейінгі кезеңде, күрделі. Олардың үздіксіздігі де жақсы түсініксіз, себебі олар көптеген бұрғылау орындарының жетегіне жетпейді.
Көмірлі кезең
Көміртек дәуірі – аралдың қазіргі Еуропаға ең көп экономикалық әсер еткен кезеңі. Құрлық экватордан өте бастағанда, аралдың жағалауларында бай тропикалық орман батпақтары өсті. Аралдың оңтүстік жағалауында Франция, Бельгия және Батыс Германияның Динант, Намур және Вестфалия көмір кен алаптары қалды. Аахенер Ревиерді қараңыз (неміс тілінде). Солтүстік-батыс жағында, арал мен Маркет Вейтон осі арасындағы қабық Видмерпул шығанағы сияқты су ағындары арасында ылғалды жерлердің төменгі тізбектерін қалдырып, қысылып, блоктардың арасында бүктелді. Осы ылғалды жерлерге Лестершир, Ноттингемшир және Дербиширдің көмір кен алаптары шөгінді. Олар шығысқа қарай одан әрі созылады, бірақ қазір олардың тереңдігі артып келеді. Мысалы, Шығыс Йоркшир мен Солтүстік Линкольнширдің қазіргі жағалауында олардың беткі қабаты шамамен 2 км тереңдікте жатыр. Бұл көміртек дәуірінің қабаттары аралдың солтүстік жағындағы Вестфалиямен байланысқан жүйенің бөлігі болып табылады. Норфолк жағалауының солтүстігінде көміртек дәуірінің жағалау сызығы шамамен қазіргі жағалаумен сәйкес келеді.2
Перм және триас дәуірі
Құрлық экватордан солтүстікке қарай жылжығанда, бүгінде Сахара шөлінде орналасқан ендіктер арқылы өте, эрозия қайта жанданды. Бұл жолы латериттік топырақтар Жаңа Қызыл құмтас және Лестершир мен Ратландтың қызыл топырақтарымен көрсетілген. Ерте Перм кезеңі Варискалық қозғалыстардың ең жоғары нүктесі болды, осы кезде аралға оңтүстіктен қабық қысылып, қиратылды. Бриттания, Арден және Рейнландтағы жер бетінде байқалатын үлкен бұзылыстар Париж бассейнінің астында да жатыр. Олар оңтүстік Англияның төмендіктері мен Уилдтің жұмсақ антиклиналасында жоғалады, бұл аралдың шетінде орналасқан. Бұл антиклиналаның осі әдетте Солтүстік Вариска фронты деп аталады. Дегенмен, төмендіктердің құрамындағы бор (chalk) Жоғарғы Креда кезеңіне жатады, сондықтан процесс Пермнен кейін де жалғасты. Қазіргі контексте маңыздысы – аралдың тұрақтылығы оның оңтүстігіндегі салыстырмалы түрде тұрақсыз қабықпен контраст жасасады, ол ұзын тау тізбегіне дейін қысылып, деформацияланды. Солтүстікте экономикалық тұрғыдан маңызды оқиғалар орын алды. Батыс Британия Варискалық орогенездің бір бөлігі ретінде көтерілді, ал Британияның шығысы, аралды қоса алғанда, аралдың солтүстігінде және Скандинавияның оңтүстігінде кең алапты қалдырып, батып бастады. Бұл жерде құрғақ климатта шалшық теңіз пайда болды. Нәтижесінде шөл құмдары мен тұзды алаптар қалыптасты, сонымен қатар сазды тақтатастар да бар. Бұл газды ұстап тұратын, кеуекті және өткір өтпейтін тау жыныстарын құрады, ол көмір қабаттарының астындағы геотермалық жылу әсерінен шығатын газды тұрғызды. Бұл Норфолк жағалауында газ кен орындарының пайда болуына әкелді. Яғни, аралдың жағалауында.
Реазиялық ауытқу
Юра дәуірінің басында Реет теңізі Перм жазығының көп бөлігін басты. Лондон-Брабант аралының шетінде, төменгі естуарлық шөгінділерді қалдырған естуарлық жағдайлар біраз уақытқа дейін сақталды, содан кейін теңіз көтеріліп Линкольншир әктастарын шөктірді, бірақ қайтадан төмендеп жоғарғы естуарлық шөгінділерді қалдырды. Содан кейін теңіз тағы көтеріліп Блисворт әктасын, Блисворт балшығын және Жоғарғы юра дәуірінің балшықтарын шөктірді. Францияда да осыған ұқсас жағдай болды, нәтижесінде Париж бассейні Анжудан Люксембургке дейін су астында қалды.
Қырыққабат
Креда кезеңіне қарай арал теңіз деңгейіне қатысты одан да көп тереңдеді. Кезең аяқталуға дейін, британдық бөлігі жоғарғы кредалық бормен көмілді. Бұл Тынық мұхитының түбінің көтерілуінен болды, бұл әлемдік теңіздердің көтерілуіне әкеп соқты, сонымен қатар, бұл процесте көп мөлшерде көмірқышқыл газы шықты.
Қазіргі өмір сүру
Қазір оны мантияға терең сіңіп, тығыз қыртыс блогы ретінде қарастыруға болады, үстінен тығыздығы төмен беткі тау жыныстары жатыр. Ол жер қыртысы мен мантияның шекарасын (Мохоровичич үздіксіздігі, көбінесе Мохо деп аталады) континенттік шельфтің жоғарғы бөлігінде шамамен отыздан, ал мұхиттың тереңдігінде он бес шақырымнан кем тереңдікке қарағанда 40 шақырымнан астам тереңдікке дейін түсіреді.3 Картада осы аймақтағыдай сейсмикалық белсенділік массивтің шетіне қарай жиілеуге бейім екендігі байқалады. 1580 жылғы Довер бұғазындағы жер сілкінісі және 2008 жылғы Линкольнширдегі жер сілкінісі, соңғысы қызғылт жұлдызшамен белгіленген, осы үлгіге сәйкес келді.
The map shows that there is some tendency for such seismic activity as there is in the region to occur around the margin of the massif. It was into this pattern that the Dover Straits earthquake of 1580 and the 2008 Lincolnshire earthquake, the latter marked by an orange star, fell.
Түсініктемелер
1-ескертпе: Қазіргі заманғы климат аймақтарына сілтеме жасау оқиғаларды көз алдыға елестетуге көмектесу үшін жасалған, бірақ негізгі климат аймақтары оқиға барысында сақталғанмен, континенттердің өзгеруі климат аймақтарының орналасуына үлкен және өзгермелі әсер етті. 2-ескертпе: Gallois, 9-суретте солтүстік Норфолк аймағындағы үстіңгі қабаттардың оған қатысты орналасуы көрсетілген. 3-ескертпе: Dercourt, 6.2-сурет.