Кіріспе
2005 жылғы Атлантика мұхитының тропикалық дауылы "Тэмми" 2005 жылғы Атлантика мұхитының дауыл маусымында қазан айында пайда болған, қысқа ғұмырлы тропикалық дауыл болды. Ол АҚШ-тың оңтүстік-шығыс аймақтарына шағын зиян келтірді. Алайда, оның қалдықтары маңыздырақ болды, себебі олар 2005 жылдың қазан айында АҚШ-тың солтүстік-шығысындағы су тасқынына ықпал етті. "Тэмми" тропикалық дауылы 5 қазанда Флорида жағалауынан тыс, тропикалық емес жүйеден пайда болды. Ол сол күні құрлыққа түсу алдында солтүстікке қарай жылжыды. Дауыл құрлыққа өткеннен кейін тез әлсіреп, келесі күні тарап кетті. Оның қалдықтары айналысы Мексика шығанағына қарай оңтүстікке жылжыды, ал ылғалдылық солтүстік-шығысқа қарай жылжыған суық фронтпен сіңірілді. "Тэмми" дауылына тікелей байланысты адам өлімі тіркелген жоқ. Дегенмен, дауылдың және жиырма екінші субтропикалық депрессияның қалдықтарынан туындаған салдардың нәтижесінде он адам қаза тапты. Дауылдан келген жалпы зиян 30 миллион долларды құрады.
Tropical Storm Tammy was a short lived tropical storm during October in the 2005 Atlantic hurricane season which caused minor damage to the southeastern United States. More significant, however, were its remnants, which contributed to the Northeast U. S. flooding of October 2005. Tropical Storm Tammy formed from a non tropical system off the Florida coast on October 5. It moved north just offshore before making landfall later that day. The tropical storm rapidly weakened as it moved overland and dissipated the next day. Its remnant circulation moved south towards the Gulf of Mexico, while the moisture was absorbed by a northeasterly moving cold front. There were no fatalities directly related to Tammy; however, ten people were killed by the remnants of the storm in combination with the remnants of Subtropical Depression Twenty Two. Total damages from the storm were $30 million.
Метеорологиялық тарих
24 қыркүйекте Африканың батыс жағалауынан шыққан тропикалық толқын Атлант мұхитын дамымай кесіп өтті. Толқын 2 қазанда Кіші Антиль аралдарының солтүстігіндегі жоғарғы қабаттағы ойысқа кездескенде дамуын бастады. Багам аралдары арқылы өте келе күшейіп, 5 қазанның таңында күшті тропикалық бұзылыс пайда болды. Жүйеде бұрыннан-ақ тропикалық дауыл күшіндегі желдер болғандықтан, ол дереу "Тэмми" тропикалық дауыл деп аталды. Классификацияланғаннан кейін жүйе нашар ұйымдастырылған, терең конвекция тек айналым орталығының солтүстік-шығысында ғана сақталды. Конвекция астында тропикалық дауыл күшіндегі желдер орналасқан деп болжам жасалды, себебі жүйеге жақын жердегі кемелерде желдің жылдамдығы Тэммиге дейін ғана тіркелді. Дауыл жылдам солтүстік-батысқа қарай Мексика шығанағындағы және Атлант мұхитының батысындағы жота арасындағы оңтүстік ағымда жылжыды. Сол күні дауылға барлау рейсі жасалып, ұшу деңгейіндегі желдің жылдамдығы тіркелді, бұл жер бетіндегі желдің жылдамдығына сәйкес келеді. Алайда, ұшақтағы экипаж мүшелері шағын аудандарда тіркелді. 6 қазан күні сағат 18:30-да (2300 UTC) дауыл Флорида штатының Атлантик-Бич маңында желмен жағалауға шықты және Оңтүстік-Шығыс Алабама штатының Озарк аймағына дейін жетті, онда 6 қазанда айналымы тоқтады.
Дайындықтар
5 қазанда «Тэмми» тропикалық даулы күрт пайда болғанда, болжаушыларды таңқалдырды. Ұзақ ескерту болмағандықтан, туристер мен қызмет сапарындағылар дауыл жағалауға жақындағанда рейстерін жоққа шығарды. Дауыл күшейген кезде, Флорида штатының Кокоа-Бич қаласынан Оңтүстік Каролина штатының Санти өзеніне дейінгі жағалау аймағына дереу тропикалық дауыл туралы ескерту жарияланды. АҚШ Ішкі қауіпсіздік департаментінің 7-ші округінің АҚШ Жағалау күзеті теңізшілерге дауылға дайындалуға және мүмкіндігі болса, теңізден аулақ болуға кеңес берді. Грузияда Ұлттық саябақтар қызметі Камберленд аралының тұрғындарын эвакуациялады және оларға қызмет көрсететін паромды жапты. Глинн округінің Төтенше жағдайлар басқармасы «Тэмми» тропикалық даулының жағалауға тиюіне дайындық шараларын қадағалап, бақылады, бірақ нашар ескерту олардың күш-жігерін қиындатты. Штаттың барлық аймақтарындағы тұрғындар дайындыққа уақыт жетпегеніне наразылық білдірді. 12 сағаттан кейін «Тэмми» құрлыққа енген кезде Трисейл колледжінің регатасын кейінге шегерді. Флорида штатының Бровард округіндегі нөсердің салдарынан Коконат-Крик қаласындағы футбол матчы кезінде үш жасөспірімге шағын болды, олардың біреуі қаза тауып, қалған екеуі жарақат алды. Солтүстік Флорида мен Оңтүстік Джорджияның көп бөлігінде жаңбыр жауды, бірақ кейбір аймақтарда жаңбыр мөлшері аз болды. Грузияда су тасқыны Брансуикте 30-дан астам үйге зиян келтірді. Бірнеше топырақ және жағалау жолдары қирады, екі кішкентай бөгет жарылды, соның ішінде 173 жылдық ағаштан жасалған бөгет, бірақ ескі бөгеттер құлағанша жаңа тас бөгеттер салынды. Бұл қыркүйек айында жаңбыр жаумай қалғаннан кейін болды. «Тэмми» даулының толқыны шамамен болды және Солтүстік-Шығыс Флорида, Джорджия және Оңтүстік Каролина жағалауында су тасқынына әкелді. Толқындар жағалаудағы серуендеу жолдарына зиян келтірді және жағажайдың 1 метрден астам бөлігін эрозияға ұшыратты. F0 торнадосы ретінде жіктеліп, Грузияның Брансуик қаласының жанында пайда болды, ағаштарды сындырып, 3 шақырымдық жол бойындағы үйлердің шатырларына орташа зиян келтірді. Дауылдың жалпы зияны 30 миллион долларға (2005 жылғы АҚШ доллары) бағаланды және жағалаудың айтарлықтай эрозиясына себеп болды. Жағалау бойындағы желдің күші ағаштарды құлатты. Ең көп зиян Бофорт округінде болды, онда 30 ағаш құлады, олардың біреуі үйге құлады. Теңіздің күшті толқындары бірнеше жағажай үйлерінің негізін бұзып, біреуін құлатуға себеп болды. Жаңа Англиядағы қаза болғандардың арасында Нью-Гэмпширде жеті адам, Коннектикутте үш адам болды.
Кейінгі оқиғалар мен жазбалар
Грузия штатының Брансуик қаласындағы Сельдон паркіндегі Қызыл Кресттің паналағы дауылдан кейін екі күнге үйлері суға батқандарды уақытша орналастыру үшін ашылды. "Тэмми" қалдықтары үлкен тропикалық емес дауылға сіңіп, солтүстікке қарай жылжып, 2005 жылғы қазан айындағы Солтүстік-Шығыс АҚШ-тың су тасқынына ықпал етті, нәтижесінде он адам қаза тауып, көптеген зиян келді. 2005 жылы Каролина штатындағы шағын балық аулаушылар жанар-жағармай бағасының өсуін және "Тэмми" тропикалық дауылының салдарынан туындаған қиындықтарды айыптады. Осы жылы жанар-жағармай бағасының өсуі және сұраныстың азаюы қиын жағдай жасады, бірақ "Тэмми" салдарынан бірнеше күн балық аулау тоқтатылуы жағдайды одан бетерлетті. 5 қазанда "Тэмми" пайда болғанда, маусымдағы жиырмасыншы дауыл ең ерте пайда болған дауыл атанды, және бұл ерекшелік 2020 жылға дейін, 14 қыркүйекте "Вики" тропикалық дауылы пайда болғанға дейін сақталды.