Кіріспе

Нобель конференциясы – жыл сайын Миннесота штатындағы Сент-Питер қаласындағы Густав Адольф колледжінде өткізілетін академиялық конференция. 1963 жылы құрылған бұл конференция табиғи және әлеуметтік ғылымдар саласындағы ғалымдар мен жалпы оқырмандарды байланыстырады.

Тарих

Густав Адольф колледжі 1862 жылы швед иммигранттарымен құрылған және бүкіл тарихы бойында швед мұрасын құрметтеуді жалғастырып келеді. Колледж 1960 жылдардың басында жаңа ғылым залын салуға дайындалып жатқанда, колледж әкімшілігі Нобель қорынан ғимаратты ұлы швед өнертапқышы және қайырымдысы Альфред Нобель атындағы ғылым залы деп атауға рұқсат сұрады. Рұқсат берілді және 1963 жылы өткен ғимараттың ашылу салтанатына 26 Нобель сыйлығының лауреаттары мен Нобель қорының өкілдері қатысты. 1963 жылы Стокгольмде өткен Нобель сыйлығының марапаттау рәсімінен кейін колледж өкілдері Нобель қорының әкімшіліктерімен кездесіп, колледжде жыл сайынғы ғылыми конференцияны қолдауға және жоғары бедел мен стандарттарды орнату үшін Нобель атын пайдалануға рұқсат беруді сұрады. Бірнеше көрнекті Нобель сыйлығының лауреаттарының ықпалымен, қор өтінішті мақұлдады және алғашқы конференция 1965 жылдың қаңтарында колледжде өтті. Гленн Сиборг, Филип Шоуолтер Хенч және сэр Джон Экклз сияқты Нобель сыйлығының лауреаттарынан құралған кеңесші комитеттің көмегімен басталган конференциялар әлемнің ең көрнекті мамандарын баяндамашы ретінде тартуда үнемі сәттілікке жетіп келеді. Бұрынғы баяндамашылардың арасында Дэвид Х. Хьюбель, Фриц Липман, сэр Гарольд Уолтер Крото және Митчелл Джей Фейгенбаум болды. 59 Нобель сыйлығының лауреаттары баяндама жасады, олардың бесеуі Густавтағы Нобель конференциясында сөйлегеннен кейін Нобель сыйлығымен марапатталды. Нобель конференциясы «Медицина: ертеңгі күнге арналған рецепт» (2006), «Айнштейннің мұрасы» (2005), «Қартаю ғылымы» (2004), «Тәрбиенің мәні» (2002), «Вирус: адамзат байланысы» (1998) және «Материяның жаңа нысаны: материалдар ғылымына үнсіз шақыру» (1995) сияқты ғылыми тақырыптарға баса назар аударады. Әлеуметтік ғылымдар да жақсы ұсынылған, көптеген тақырыптар пәнаралық сипатта болады; экономика, саясат, әлеуметтік ғылымдар және философияға бағытталған. Нобель конференциясы жалпы жұртшылыққа ашық.