Кіріспе

Швейцариялық органикалық химик (1903–1990)

Рудольф Сигнер (17 наурыз 1903, Херизау, Швейцария – 1 желтоқсан 1990, Гюмлинген, Швейцария) ДНК-ның қос спиральді құрылымын ашуға үлес қосты. 1935 жылдан 1972 жылға дейін Берн университетінде органикалық химия профессоры қызметін атқарды.

Білім

Сигнер тоқыма өнеркәсібінде жұмыс істейтін химия ғылымының маманы Якоб Сигнер мен оның әйелі Доротея Агнесс Шеррердің ұлы болды. Рудольф Сигнер Санкт-Галлендегі гимназияны бітіріп, 1921 жылы Цюрихтегі ЭТХ-да химияны оқуға түсті, бастапқыда мұғалім болу мақсатында. 1927 жылы Герман Штаудингердің ғылыми жетекшілігімен докторлық диссертациясын қорғады. Ал 1926 жылы Фрибург университетінде ғылыми ассистент болып жұмыс істеді, онда профессорлық біліктілік алды.

Мансап

Сигнер 1932–1933 жылдары Упсала және Манчестер қалаларында Рокфеллер стипендиясы бойынша оқыды. 1935 жылы Берн университетінде жалпы және бейорганикалық химиядан штаттан тыс профессор болып жұмыс істеді және 1939 жылы тұрақты профессор атанды. Кейіннен ол университеттің Химия институтының директоры болды және 1972 жылы зейнетке шықты.

Зерттеу

Сигнер макромолекулярлық химияға, әсіресе табиғи өнімдерге ден қойды. 1938 жылы ол ДНК-ның қасиеттерін өлшеп, сипаттады, оның жіп тәрізді құрылымын ашты. 1950 жылы Сигнер бұзаудың тимусынан өте таза ДНК өндірді және оның 15 грамын Лондонға алып барды. Англияда ол осы саладағы зерттеулерді ілгерілету үшін түрлі ғалымдарға, оның ішінде Морис Уилкинске берді. Осы ДНК үлгілерінің рентгендік суреттерін, әсіресе Розалинд Франклиннің 51-суретін талдау, Джеймс Уотсон мен Фрэнсис Крикке ДНК-ның қос спиральді құрылымын ашуға көмектесті. Сигнер Англияға әкелген ДНК-ның қалған бөлігі бүгінде Лондондағы Кингс колледжінің қорында сақтаулы. Өмірінде Сигнердің 250-ден астам ғылыми жазбалары жарияланды. Оның ғылыми еңбегі мен жетістіктері үшін оған Лавуазье медалі табысталды.