Кіріспе

Американдық армия заңгері

Генерал-майор Енох Герберт Краудер, АҚШ (1859 жылғы 11 сәуір – 1932 жылғы 7 мамыр) – 1911 жылдан 1923 жылға дейін АҚШ армиясының бас судья-адвокаты қызметін атқарған американдық армия заңгері. Краудер ең көп танылған 1917 жылғы АҚШ-тың әскери қызметке іріктеу туралы заңын іске асырғандығы және басқарғандығы үшін, осы заң бойынша Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде мыңдаған американдық ер адам әскери қызметке шақырылды.

Ерте өмір және білім

Енох Краудер 1859 жылы Миссури штатының Эдинбург қаласында дүниеге келген. 16 жасында Гранд Ривер колледжін бітіргеннен кейін, анасы Мэри Краудердің кеңесі бойынша, Вест-Пойнттегі АҚШ Әскери академиясына (USMA) өтініш бергенге дейін жергілікті мектептерде сабақ берді. Ол 1877 жылы Вест-Пойнтқа түсіп, 1881 жылы бітірді. Лейтенант Краудер Техас штатының Браунсвилл маңында орналасқан 8-ші кавалерия полкіне тағайындалды. Осы қызмет барысында ол құқық тағылымдамасын өтеді және 1884 жылы Техаста заңгерлік практикамен айналысуға лицензия алды. Сол жылы Краудер Миссури штатындағы Джефферсон казармасына ауыстырылды, кейін ол «Маршы Мицзу» деп аталды. 1886 жылы бітіргеннен кейін көп ұзамай Краудер аға лейтенант болып тағайындалды және Джеронимо науқанына әскер командирі ретінде өз полкіне қайта оралуға бұйрық алды. 1886 жылдың қыркүйегінде науқан аяқталғаннан кейін, ол 1889 жылға дейін Миссури университетінде оқытушылық қызметін жалғастырды. Филиппин аралдарында Краудердің көрсеткен қабілетіне тәнті болған Бас судья-адвокат Дэвис оны 1901 жылы Вашингтонға судьяның орынбасары ретінде қызмет етуге шақырды. Осы лауазымда Краудер 1902 жылы Деминг ісі бойынша қудалауға көмектесті, Бас штабтың мүшесі болды және полковник шеніне жетті. 1904-1905 жылдардағы орыс-жапон соғысында ол жапон армиясының америкалық бақылаушысы болды. 1906 жылдан 1909 жылға дейін Кубадағы уақытша губернаторлардың штабында қызмет еткенде, ол 1908 жылы кубалық сайлауды қадағалады және кейін Куба үшін заңдар жобасын жасауға көмектесті. 1910 жылы ол Буэнос-Айресте өткен Төртінші Панамерикалық конференцияда АҚШ-ты өкілдік етті және осы лауазымда Чили, Перу, Эквадор, Колумбия және Панама елдеріне ресми сапар жасады. 1911 жылдың 11 ақпанында, Франция мен Англияның әскери сот және жаза жүйелерін зерттегеннен кейін, ол Вашингтонға бригадир-генерал шеніне көтеріліп, АҚШ Армиясының Бас судья-адвокатының міндеттерін атқаруға кірісті, бұл лауазымды ол 12 жыл бойы атқарды. Бас судья-адвокат ретінде генерал Краудер бірқатар жаңашылдықтарды бастады, соның ішінде Бас судья-адвокаттың шешімдерін жүйелі түрде жариялау; 1862 жылдан бері шығарылған барлық Бас судья-адвокат шешімдерінің жаңа жинағын (1912 жылы жарияланған) шығару; және қатардағы офицерлердің құқықтық білімін мемлекеттік есебінен арттыру бағдарламасын енгізу. Ол сонымен қатар 1874 жылдан бері алғаш рет Соғыс ережелерін қайта қарауға жетекшілік етті, Әскери соттар жөніндегі нұсқаулықты жаңартты және армиядағы түрме реформасына белсенді қатысты.

Сайланбалы қызмет туралы заң

1917 жылғы 6 сәуірде АҚШ бірінші дүниежүзілік соғысқа ресми түрде қатысты. Армияның провист-маршалы ретінде Краудер 1917 жылғы мамыр айында Конгресс қабылдаған Сайланбалы әскери қызмет туралы заңның жобасын жасады. Генерал Краудер, осылай танылған, сондай-ақ Сайланбалы әскери қызметке басшылық етуге жауапты болды және соғыс кезеңінде 18-30 жас аралығындағы 2,8 миллионнан астам американдық еркектерді тіркеу, жіктеу және қарулы күштерге қабылдауды қадағалады. Осы кезеңде генерал Краудердің қол астында қызмет еткен офицерлердің саны көп. Олардың арасында: майор Хью С. Джонсон, майор Кассиус Доуэлл, подполковник Аллен В. Гуллион, майор Джон Х. Вигмор, майор Чарльз Б. Уоррен, капитан М. С. Крамер және подполковник Э. А. Крегер. 1918 жылы генерал-лейтенант шеніне көтеру ұсынылғанымен, генерал Краудер "кабинеттік" генералдарға қатысты қоғамдық және Конгресс тарапынан туындаған қарсылықты ескере отырып, осы ұсыныстан бас тартты және оның орнына далалық қолбасшылықты іздеді. 1917 жылдың қазан айында Краудер генерал-майор болып тағайындалды. Бас әскери прокурор ретінде ол армиядағы әскери соттардың саны 1917 жылы 6200-ден 1918 жылы 20 000-нан астамға дейін өскен кезеңде әскери сот төрелігін қадағалауды жүзеге асырды. 1918 жылы Соғыс министрі Ньютон Д. Бейкердің кеңсесі "жұмыс істе немесе күрес" бұйрығын шығарды, ал Краудер елдегі барлық қызметтерді соғысқа қолдау көрсетуге міндеттейтін бұл бұйрықты орындауды басқарды. Краудер сонымен қатар АҚШ-тың неміс соғыс тұтқындарына соғыс заңдарын қолдануын қамтамасыз етуде маңызды рөл атқарды және әскери соттың құзыретін әскери форма киген адамдармен шектеуге тырысты. Ол "Сайланбалы әскери қызмет рухы" атты кітап жазды.

Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі кезең

Соғыстан кейін генерал Краудер, бүкіл әскери сот жүйесімен бірге, әскери сот жүйесінің "американдық емес" екендігі туралы айыптаулардан туындаған қырқыс даудың ортасында қалды. Жүйеге бұрыннан сын көзбен қараған және қажетті реформаларға кіріскен Краудер енді осы жұмысын жеделдетті. Ол Конгреске ұсынған нақты ұсыныстардың көпшілігі кейін қабылданды, олар айыпталушылардың құқықтарын күшейтуді, арнайы әскери соттардың құрамын және өкілеттіктерін өзгертуді, сондай-ақ Президентке қате деп табылған әскери сот үкімін өзгерту немесе жою құқығын беруді қамтиды.

Куба елшісі

1919 жылдың көктемінде Куба президенті Менокальдің шақыруымен Кроудер Кубаға барып, ол бірнеше жыл бұрын жазуға көмектескен сайлау заңдарын қайта қарау жөнінде кеңес берді. Ол бірнеше жыл бойы АҚШ-тың Президенттің арнайы өкілі лауазымын алып, АҚШ банкі Куба үкіметіне маңызды қарыз беруге келіспей тұрып, президент Альфредо Зайас үкіметіне реформалар мен тағайындамалар жүргізді. Қарыз берілген соң Зайас бұл реформалар мен тағайындамаларды кері қайтарды. Дегенмен, Кроудер 1923 жылдың 14 ақпанында әскерден зейнетке шығып, сол күні АҚШ-тың Кубадағы алғашқы елшісі болып тағайындалды және 1927 жылға дейін осы қызметте болды.

Зейнеткерлік және өлім

1927 жылдан 1932 жылы қайтыс болғанға дейін генерал Краудер Чикагода жеке құқық қызметімен айналысты. Краудер 1932 жылдың 7 мамырында Вашингтон қаласында қайтыс болды. Ол Арлингтон ұлттық бейішінде жерленген.

Марапаттар мен құрметтер

Оның құрметтері мен марапаттарының ішінде Ерекше қызмет медалі, Кубаның Карлос Мануэль де Кеспедес ордені, Жапонияның Күннің шығысы ордені, Ұлыбританияның Әулие Михаил және Әулие Георгий орденінің қанатты командирі, Францияның Құрмет легионының командирі және Италияның Таж орденінің командирі болды. Оның Армиялық Ерекше қызмет медаліне (DSM) қатысты цитатта былай делінген:

Мұра

Енох Х. Краудердің өз еліне қызметінің ең орынды сипаттамасы, қайтыс болған Генри Л. Стимсонның сөздерінде кездеседі. Ол президент Герберт Гувердің кабинетінде мемлекеттік хатшы, ал президенттер Уильям Говард Тафт пен Франклин Д. Рузвельт кабинеттерінде соғыс хатшысы қызметін атқарды. Ол генерал Краудер туралы былай деді:

Оның есімі туған штаты Миссуриде оның құрметіне аталған мемлекеттік саябақ арқылы және Миссури штатының Неошо қаласындағы Екінші дүниежүзілік соғысқа дайындық орталығына – Краудер лагері деп берілген атау арқылы мәңгі есте қалды. Миссури университетіндегі РОТК ғимараты, Краудер Холл да оның құрметіне аталған. Оның өмірбаяны зерттелген.