Кіріспе

Грэпплингтегі позиция. Монумент немесе монтаждалған позиция – бұл басымдыққа ие жердегі күресу позициясы, онда бір жауынгер қарсыласының денесіне отырып, беті қарсыластың басына қаратылады. Бұл жағдай жоғарғы жауынгер үшін бірнеше артықшылықтар береді. Жоғарғы жауынгер қарсыластың басына соққылар (мысалы, оқпан немесе шынтақпен соққы) беру үшін үлкен күш жинақтай алады, ал төменгі жауынгер жермен және үстіндегі жауынгермен шектелген. Басқа артықшылықтарына жоғарыдан қолданылатын түрлі тұтқалар мен буын бұраулар жатады. Төменгі жауынгер әдетте қарсыласты жығыстыруға немесе күзет сияқты жақсырақ позицияға өтуге тырысады.

Қондырғының түр-түрлері

Қарсыластың кеудесіне өте жоғары орналасқан позиция жоғары таған деп аталады, ал қарнына немесе тіпті жамбасына өте төмен орналасқан позиция төмен таған деп аталады. Жоғары тағанды қарсыластың бір қолын тізесінің астына қысып, тиімді қорғануына кедергі келтіру үшін пайдалануға болады. Алайда, бұл қарсыластың артқы жағынан қашу мүмкіндігін арттырады, ол қарсыластың астына өтіп, тағаннан шығуы мүмкін. Ал, тым төменгі таған болса, қарсылас отырып тұруына және мүмкін, оның үстінде ашық қорғанысқа өтуіне мүмкіндік береді. Тағанның тағы бір түрі – кері таған, онда жоғарғы жауынгердің беті қарсыластың аяқтарына қаратылады. Мұндай позицияны түрлі аяқ локтарына өту үшін қолдануға болады. Сондай-ақ, S тағаны бар, онда бір тізе қарсыластың басына жақын, ал екінші аяғы қарсыластың қол астына бүгіліп (аяқтар S әрпін жасауы үшін), қарсыластың қабырғасына қосымша қысым түсіреді және одан әрі күрделі қысымдар мен қол бұрауларын жасауға мүмкіндік береді.

Таудан соққылар

Мінбеден соққы беруге рұқсат етілген спорт түрлерінде, мысалы, аралас жекпе-жекте, ең көп қолданылатын соққылар – бетке және басқа соққылар. Шынтақ соққылары да жиі қолданылады, ал тізе соққылары кейде кездеседі. Басқа соққы беруден бөлек, қабырға мен кеудеге соққы беру де қорғану қиын болғандықтан тиімді болуы мүмкін.

Жазушы:

Қозғалған қалыпта әртүрлі қолғаптарды қолдану өте қолайлы. Қарсыластың қолын жерге қаматап, жоғарғы қалыптағы жауынгер джудода "уде гарамі" деп, ал BJJ-де "Кимура" (ішкі қолғап) немесе "Американа" (сыртқы қолғап) деп аталатын қолғапты оңай қолдана алады. Егер төменгі қалыптағы жауынгер бір немесе екі қолын созып, жоғарғыны итеруге тырысса, қарсылас "дзюжи гатаме" қолғапқа көшуі мүмкін. Көптеген тұтқалар, әсіресе жаға тұтқалары, осы қалыптан қолдануға болады. Мұндай тұтқалар көбінесе ги киетін спортшыларға немесе нағыз жағдайда, қарсыластары қалың сырт киімдерін кигенде қолданылады, бұл тұтқаға жаға арқылы көмектеседі. Бірақ орындаушы қарсыласын ұстап тұра алса, ги болмаған жағдайда да оларды қолдануға талпыну сәтті болуы мүмкін. Үшбұрыш тұтқасы, қол үшбұрышы және "Гогоплата" сияқты басқа да қолғаптарды осы қалыптан қолдануға болады, бірақ олар сирек кездеседі.

Қалқаның тұтқалары

Будодағы таудан ұстап бағдарлау техникаларының ішінде тате шихо гатаме (縦四方固, "көлденең төрт жақты ұстау", сондай-ақ, он тате шихо гатаме, 本縦四方固 деп те аталады) бар, ол ката гатамеге ұқсас, бірақ таудан орындалады. Қарсыластың қолы оның мойнына қысылып, бас пен қол тығыз ұсталады. Бұл күшті қол үшбұрышты тұншықтыруға алып келуі мүмкін. Оның өзгертілген нұсқаларында – кузуре тате шихо гатаме (崩縦四方固, "өзгертілген көлденең төрт жақты ұстау") қолы мойынға қарсы ұсталмайды, керісінше, екі қолдың біреуі ұсталуы мүмкін. Осы ұстаулардың немесе жалпы таудың тұрақтылығын қарсыластың аяқтарын өзіңнің аяқтарыңмен торына түйістіру арқылы арттыруға болады, бұл техника жүзімдік деп аталады.

Төменнен қорғаныс

Төменгі деңгейдегі жаттықтырушының қарсыласынан тауды қорғауы өте маңызды. Типтік қашулар: артқы есіктен қашу (қарсылас астынан қозғалу арқылы қашу) немесе көпір салу (оны upa қашу деп те атайды; жамбасты жоғары және бүйірге итеріп қашу). Көпірден қашу үшін, сонымен қатар көпір мен домалап қашу деп те аталады, жаттығушы әдетте қарсыластың қолын тұтқындап, мүмкін аяғын да, көпір жасамас бұрын немесе жасап жатқанда, домалануға қалаған жағынан бұғаттауы керек. Бұл қарсыласқа домалануды тоқтату үшін қолдау жасауға мүмкіндік бермейді. Сонымен қатар, жиі қолданылатын балама – шынтақпен қашу, оны креветка немесе креветкалау деп те атайды. Бұл қарсылас пен жаттығушы арасында кеңістік жасау үшін шынтақтарды немесе қолдарды пайдалануды қамтиды, содан кейін жаттығушы бір аяғын, содан кейін екіншісін өзі мен қарсыласының арасына енгізе алады, осылайша жартылай қорғаныс немесе толық қорғанысқа қол жеткізеді. Қорғаныстағы жаттығушы үшін тағы бір мүмкіндік – денесін бұрып, бетін төмен қарату. Бұл жаттығушыны өте қолайсыз жағдайға қояды, артқы тауды қорғауға мәжбүрлейді, бірақ қарсылас әлі де позицияны тұрақтандырмаған болса, бұрылу кезінде қашуға болады. Артқы есіктен бірден қашып, немесе қарсыласты орнынан жылдыруға тырысып тұрып, жаттығушы сәтті қашып кетуі мүмкін. Тағы бір техника – қорғаныстағы жаттығушының қарсыласын шайқап, қорғаныс позициясынан бейтарап позицияға немесе ең жақсы жағдайда, басымдық позицияға көшуі.