Кіріспе

Glima – спорт және жартылай жекпе-жек ретінде таралған скандинавиялық халық күресінің бірнеше түрін біріктіретін атау. Глиманың кең таралған түрінде бәлуандар қарсыласын белден ұстап, күш емес, техника арқылы жерге түсіруге тырысады. Басқа түрлерінде күш көрсетуге рұқсат етіледі.

Тарих

Исландияға алғашқы норвегиялық қоныс жайлаушылар күресті өздерімен бірге алып келді, және 1325 жылғы Йонсбок заң кітабына сәйкес, халық осы жауынгерлік жүйелерді пайдаланған. Қазіргі заманғы шалбардан ұстау арқылы жүзеге асырылатын глима жарысы алғаш рет 1888 жылы Исландияда өткізілді және содан бері дерлік әр жыл сайын өткізіліп келеді. 1905 жылы күрескерлердің бір-бірін жақсырақ ұстауы үшін белбеу енгізілді. Осыған дейін олар бір-бірінің шалбарларын ұстап күрескен. 1906 жылы Греттир белдеуі үшін алғашқы жарыс өтті, онда жеңімпаздар Глима Королі атанды. 1912 жылғы жазғы Олимпиадада қазіргі заманғы шалбардан ұстау арқылы жүзеге асырылатын глима көрсетілімі болды.

Арқадағы күрес

Арқаға ұстап күрес (hryggspenna) күрестің басқа стильдеріне көбірек ұқсас және техникадан гөрі күш сынағы ретінде қарастырылады. Арқаға ұстап күресте бәсекелес аспаптар бір-бірінің жоғарғы денесінен ұстайды; егер кез келген дене бөлігі, аяқтардан басқа, жерге тисе, ол жеңілген болып есептеледі.

Ашық тұтқамен күрес

Ашық тұтқалы күрес (lausatök) кезінде қатысушылар кез келген ұстауды қолдана алады. Бұл түрі анағұрлым шабуылдық және басқа глима түрлерінен көп жағынан ерекшеленеді. Ашық тұтқалы күрес екі нұсқада болады: өзін-өзі қорғауға және достық жарысқа арналған. Екеуінде де күрес техникасының барлық түрлеріне рұқсат етіледі, бірақ достық нұсқада олар қарсыласты жарақаттамайтын етіп орындалады. Мұндай достық кездесуде қарсыласы жерге жатып қалса, тұрып қалған адам жеңімпаз деп есептеледі. Егер екі қарсылас бірдей жерге құлап кетсе, күрес екіншісін жерге түсіріп, өзіңді көтеру арқылы техника қолдану арқылы жерде жалғасады. Глиманың басқа түрлерінен ерекшеленетін нәрсе – оны тек өзін-өзі қорғау мақсатында жаттығу. Мұндай жаттығуларда басқа түрлерінде қабылданылмайтын зиянды техникалар мен оларды орындау тәсілдері мүмкіндігінше еркін және шығармашылықпен зерттеледі, бірақ жаттығу серіктесіне зиян келтірмейді. Глиманың осы түрі Норвегия Глима чемпионатында және Финляндияның Lausatök Combat Glima-сында қолданылады.