Кіріспе

Норвегиялық мүсінші және суретші Орнульф Баст (25 қаңтар 1907 – 28 қазан 1974) – қоғамдық ескерткіштерімен ерекше көзге түскен норвегиялық мүсінші және суретші.

Өмірбаян

Орнульф Бьярне Баст Ослода дүниеге келген. Оның ата-анасы Халстен Андерсен Баст Бирклунд (1870–1952) және Ида Матильда Кристенсен (1870–1960) болды. Баст 1927–1930 жылдары Норвегияның Ұлттық көркемсурет академиясында (Statens kunstakademi) оқыды. Ол бірнеше оқу сапарларын жасады, біріншісі 1928–1929 жылдары Францияға, ал кейін Ұлыбритания, Германия, Грекия, Италия, Испания және Солтүстік Африкаға, оның ішінде Мысырға 1930 және 1932 жылдары, сондай-ақ 1937 жылы Парижге қайта сапар жасады. 1940 жылы Лайла фон Ханноға (1921–2010) үйленді. Норвегияны нацистік Германия басып алған кезде Баст пен оның әйелі Норвегия қарсылық қозғалысына, атап айтқанда, саботаж жасау тобының қызметкерлері үшін жасырын пәтер ұсынды. 1947 жылдан өмірінің соңына дейін, 1974 жылы қайтыс болғанға дейін Баст Ларвиктің оңтүстігіндегі Брунланестегі Фуглевик вед Раккеде жазда тұрақты түрде тұрды, онда оның студиясы да орналасқан. Орнульф Баст патшаның алтын медалімен марапатталды.

Мансап

Ол француздық скульптуралық дәстүрдің басымдығымен сипатталатын, қарапайым стильде көптеген қоғамдық ескерткіштер мен безендірулер жасады. Ерекше атауға лайық: Сарпсборгтағы Боррегард монументі (1937), Драммендегі Брагернес алаңындағы Санкт-Халвардс бұлағы (1940–1952), Копенгагендегі «Екі қарындас» (1947–1949), Ослодағы Сехестедс алаңындағы «Мәңгілік өмір» (1948–1949), Ослодағы Санкт-Хансхауген саябағындағы «Жас әйел» (1946–1947) және Эльверумдағы «Корольдің жоқ деуі» (1949–1950). Оның туындыларының арасында 1962 жылы ашылған, «Норвегиялық әйел» деген атпен белгіленген бір-біріне қарап тұрған екі бірдей қола мүсін бар, олар Норвегияның Мосс қаласында және Вирджиния штатының Вирджиния-Бич қаласында орналасқан. Мүсіндер Норвегияның «Диктатор» баркінің кеме мүсінінен үлгі алынып жасалған, ол 1891 жылдың 27-28 наурызында Вирджиния жағалауындағы Атлантика мүрдесінде батып кеткен. Жағалаудан жасалған қарқынды құтқару жұмыстарына қарамастан, жеті адам қаза тапты, олардың ішінде капитанның жүкті әйелі мен төрт жасар ұлы болды. Жаңа мүсіндер екі қаланың арасындағы бұрынғы байланысты жаңартты және 1974 жылы олар бауырлас қалалар атанды. Баст мүсіндерінің жанында жыл сайын шаралар өткізіледі.