Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Италиялық иезуит, суретші және сәулетші
Italian Jesuit, painter and architect
Андреа Поццо (anˈdrɛːa ˈpottso; латынша нұсқасы: Andreas Puteus; 30 қараша 1642 – 31 тамыз 1709) – итальяндық иезуит, барокко кезеңінің суретшісі, сәулетші, декораторы, сахна суретшісі және өнер теориясының маманы. Поццо ең әйгілісі – жазық беттерде үш өлшемді кеңістік иллюзиясын жасау үшін квадраттура техникасын қолданған алып фрескалары. Оның шедеврі – Римдегі Сант-Игнацио шіркеуінің негізгі бөлігінің төбесі. Ол өзінің техникасы арқылы барокко дәуірінің ең танымал тұлғаларының біріне айналды. Ол сонымен қатар Любляна соборының (1700) сәулеттік жоспарларымен де белгілі, ол Римдегі иезуит шіркеулері Il Gesù және S. Игнацио үлгілерінен шабыттанды.
Andrea Pozzo (anˈdrɛːa ˈpottso; Latinized version: Andreas Puteus; 30 November 1642 – 31 August 1709) was an Italian Jesuit brother, Baroque painter, architect, decorator, stage designer, and art theoretician. Pozzo was best known for his grandiose frescoes using the technique of quadratura to create an illusion of three dimensional space on flat surfaces. His masterpiece is the nave ceiling of the Church of Sant'Ignazio in Rome. Through his techniques, he became one of the most noteworthy figures of the Baroque period. He is also noted for the architectural plans of Ljubljana Cathedral (1700), inspired by the designs of the Jesuit churches Il Gesù and S. Ignazio in Rome.
Алғашқы жылдар
Трентода (сол кезде Австрия үкімділігінде болған) дүниеге келген ол, жергілікті иезуит гимназиясында гуманитарлық ғылымдарды оқыды. Көркем қабілеттерін танытқан соң, әкесі оны суретшінің қолына берді; Поццоға сол кезде 17 жас болған (1659 жылы). Оның ерте стильдік ерекшеліктеріне қарағанда, бұл алғашқы көркем білімі, мүмкін, Пальма-ил-Жованеден алған. Үш жылдан кейін ол Андреа Сакки шеберханасынан келген тағы бір белгісіз суретшінің жетекшілігіне іледі, ол оған римдік жоғары барокко өнерінің техникаларын үйретті. Кейін Комо және Милан қалаларына сапарлады.
Born in Trento (then under Austrian rule), he studied Humanities at the local Jesuit High School. Showing artistic inclinations he was sent by his father to work with an artist; Pozzo was then 17 years old (in 1659). Judging by aspects of his early style this initial artistic training came probably from Palma il Giovane. After three years he came under the guidance of another unidentified painter from the workshop of Andrea Sacchi who appears to have taught him the techniques of Roman High Baroque. He would later travel to Como and Milan.
Иезуит ретінде
1665 жылғы 25 желтоқсанда ол иезуит орденіне үй иесі бауыр ретінде қабылданды. 1668 жылы Миландың Сан-Фиделе Каса-Профессасына жіберілді, онда жақында қасиетті деп жарияланған Франциск Борджияның құрметіне жасаған мерекелік әшекейлері кеңінен мақұлданды (1671). Ол Генуя мен Венецияда көркем өнерді оқыды. Оның ерте туындылары Ломбард мектебінің ықпалын көрсетеді: қанық түстер және айқын жарық-көлеңке. Генуядағы Мерканти қауымы үшін Исаның өмірін бейнелеген кезде, ол сөзсіз Петер Пауль Рубенстен шабыттанды.
On 25 December 1665, he entered the Jesuit Order as a lay brother. In 1668, he was assigned to the Casa Professa of San Fidele in Milan, where his festival decorations in honour of Francis Borgia recently canonised (1671) met general approval. He continued artistic training in Genoa and Venice. His early paintings attest the influence of the Lombard School: rich colour, and graphic chiaroscuro. When he painted in Genoa the Life of Jesus for the Congregazione de' Mercanti, he was undoubtedly inspired by Peter Paul Rubens.
Ертедегі шіркеудің сәндеуі
Поццоның көркемдік қызметі иезуит орденінің үлкен көркемдік қажеттіліктерімен байланысты болды; көптеген иезуит шіркеулері соңғы онжылдықтарда салынған және суретпен безендірілмеген еді. Ол иезуиттермен жиі жұмыс істеді, олардың Модена, Болонья және Ареццо шіркеулері сияқты шіркеулерін және ғимараттарын безендіруге шақырылды. 1676 жылы ол Мондовидегі Сан-Франциск-Ксавье шіркеуінің ішкі бөлігін безендірді. Осы шіркеуде оның кейінгі иллюзионистік техникаларын көруге болады: жалған алтын жалатылған, қола түсті мүсіндер, мәрмәр бағаналар және жалпақ төбедегі trompe l'œil күмбезі, архитектуралық фонмен қысқартылған тұлғалармен толтырылған. Бұл оның алғашқы ірі фрескасы болды. Туринде (1678) Поццо SS. Мартири иезуит шіркеуінің төбесін суреттеді. Фрескалар судың сіңуінен бірте-бірте бүлінді. 1844 жылы олар Луиджи Вакканың жаңа суреттерімен ауыстырылды. Алғашқы фрескалардың тек шағын бөліктері ғана сақталды.
Pozzo's artistic activity was related to the Jesuit Order's enormous artistic needs; many Jesuit churches had been built in recent decades and were devoid of painted decoration. He was frequently employed by the Jesuits to decorate churches and buildings such as their churches of Modena, Bologna and Arezzo. In 1676, he decorated the interior of San Francis Xavier church in Mondovì. In this church one can already see his later illusionistic techniques: fake gilding, bronze coloured statues, marbled columns and a trompe l'œil dome on a flat ceiling, peopled with foreshortened figures in architectural settings. This was his first large fresco. In Turin (1678) Pozzo painted the ceiling of the Jesuit church of SS. Martiri. The frescoes gradually deteriorated through water infiltration. They were replaced in 1844 by new paintings by Luigi Vacca. Only fragments of the original frescoes survive.
Римге шақыру
1681 жылы Поццоны иезуиттердің бас жетекшісі Джованни Паоло Олива Римге шақырды. Поццо, басқалармен қатар, Рим папасы Иннокентий XI-нің қуатты туысы Ливио Одескальчиге қызмет етті. Алғашқыда ол библиялық қойылымдар үшін сахна суретшісі ретінде жұмыс істеді, бірақ оның осы сахналардағы перспективадағы көріне берілген суреттері оған қабырғалар мен төбелерді безендірудегі шебер ретінде танымал есім берді.
In 1681, Pozzo was called to Rome by Giovanni Paolo Oliva, Superior General of the Jesuits. Among others, Pozzo worked for Livio Odescalchi, the powerful nephew of the pope, Innocent XI. Initially he was used as a stage designer for biblical pageants, but his illusionistic paintings in perspective for these stages soon gave him a reputation as a virtuoso in wall and ceiling decorations.
Гесу бөлмелері
Оның алғашқы римдік фрескалары Гесу шіркеуін Әулие Игнатий тұрған бөлмелермен қосатын дәлізde орналасқан. Оның trompe l'œil архитектурасы және Сан Игнацио бөлмелері (1681–1686) үшін Әулиенің өмірін бейнелейтін суреттері, Джакомо Боргоньоне жасаған бұрынғы суреттермен үйлесімді болды.
His first Roman frescoes were in the corridor linking the Church of the Gesù to the rooms where St. Ignatius had lived. His trompe l'œil architecture and paintings depicting the Saint's life for the Camere di San Ignazio (1681–1686), blended well with already existing paintings by Giacomo Borgognone.
Қасиетті Игнатий шіркеуі
Оның шедеврі – күмбездің, апсиданың және Римдегі иезуит шіркеуі Сант-Игнационың төбесіндегі иллюзорлық перспективалар 1685–1694 жылдар аралығында салынды және жоғары рим бароккосының көркемдік ерекшелігінің символы болып табылады. Поццо теңдесіз перспектива шебері болды; ол иллюзия жасау үшін жарық, түс және сәулеттік фонды пайдаланды. Сант-Игнацио бірнеше буын бойы католиктік Еуропадағы кеш барокко төбе фрескаларын безендіру стандартын белгіледі. Бұл туындыны Гауллидің Римдегі тағы бір маңызды иезуит шіркеуі Ил Жезудегі шедеврмен салыстырыңыз. Сант-Игнацио шіркеуі 1642 жылы қасиеттіленгеннен кейін де аяқталмай, төбесі ашық қалды. Бастапқы демеушілер Людовизилермен болған даулар жоспарланған күмбезді аяқтауға кедерілді. Поццо бұл мәселені іштен қарағанда күмбездің иллюзиясын жасау арқылы шешуді ұсынды, ол кенепке сурет салу арқылы мүмкін болды. Бұл көрермендерге әсерлі болды, бірақ дау тудырды; кейбіреулер кенеп тез қараңғы болады деп қорқады. Жалпақ төбеде ол таңғажайып перспективада әулие Игнатийдің қасиеттілікке көтерілуінің аллегориясын бейнеледі. Диаметрі 17 метрлік сурет, кеме еденіне орнатылған металл тақтадан қарағанда, жоғары көлбеу шатыры мен мүсіндермен әшекейленгендей сезім тудырады, ал шындығында төбе жалпақ. Сурет иезуит миссионерлерінің Рим католицизмін басқа құрлықтарға таратуға ұмтылған елшілік мақсаттарын көрсетеді. Контрреформация да белсенді католицизмді қолдады. Мысалы, әдеттегідей евангелистерді немесе доктринаның ғылыми тіректерін салғаналарға орналастырудың орнына, Поццо Ескі өсиеттегі жеңімпаз жауынгерлерді бейнеледі: Юдифь пен Олоферн; Давид пен Голиат; Яэль мен Сисера; және Самсон мен палестиналықтар. Сызықтық перспектива, жарық және көлеңкелерді шебер пайдаланып, ол шіркеу кемесінің үлкен цилиндрлі күмбезін идеалды залға айналдырды, онда әулие Игнатийдің аспанға қабылдануы көрінеді. 1702 жылы Поццо Ареццодағы Санте Флора мен Луцилла бадиясы үшін кенепке күмбез суреттеді.
His masterpiece, the illusory perspectives in frescoes of the dome, the apse and the ceiling of Rome's Jesuit church of Sant'Ignazio were painted between 1685–1694 and are emblematic of the dramatic conceits of High Roman Baroque. Pozzo was an unrivalled master of perspective; he used light, colour, and an architectural background as means of creating illusion. For several generations, Sant'ignazio set the standard for the decoration of Late Baroque ceiling frescos throughout Catholic Europe. Compare this work to Gaulli's masterpiece in the other major Jesuit church in Rome, Il Gesù. The church of Sant'Ignazio had remained unfinished with bare ceilings even after its consecration in 1642. Disputes with the original donors, the Ludovisi, had prevented the completion of the planned dome. Pozzo proposed to resolve this by creating the illusion of a dome, when viewed from inside, by painting on canvas. It was impressive to viewers, but controversial; some feared the canvas would soon darken. On the flat ceiling he painted an allegory of the Apotheosis of S. Ignatius, in breathtaking perspective. The painting, 17 m in diameter, is devised to make an observer, looking from a spot marked by a metal plate set into the floor of the nave, seem to see a lofty vaulted roof decorated by statues, while in fact the ceiling is flat. The painting celebrates the apostolic goals of Jesuit missionaries, eager to expand the reach of Roman Catholicism in other continents. The Counter Reformation also encouraged a militant Catholicism. For example, rather than placing the usual evangelists or scholarly pillars of doctrine in the pendentives, Pozzo depicted the victorious warriors of the old testament: Judith and Holofernes; David and Goliath; Jael and Sisera; and Samson and the Philistines. By the skilful use of linear perspective, light, and shade, he made the great barrel vault of the nave of the church into an idealized aula from which is seen the reception of St. Ignatius into the opened heavens. In 1702 Pozzo painted a cupola on canvas for the Badia delle Sante Flora e Lucilla in Arezzo.
Венада
1694 жылы Андреа Поццо өзінің иллюзиялық әдістерін Лихтенштейн князі Антон Флорианға және Римдегі Папалық сотта император Леопольд I-нің елшісіне жазған хатында түсіндірді. Лихтенштейн князі императорға Андреа Поццоны ұсынды, Леопольд I-нің шақыруымен ол 1702 (немесе 1703?) жылы Венаға көшті. Ол жерде ол патша, сарай, Иоганн Адам фон Лихтенштейн князі, сондай-ақ түрлі діни ордендер мен шіркеулер үшін жұмыс істеді, мысалы, иезуиттер шіркеуіндегі фрескалар мен trompe l'œil күмбезі. Оның кейбір тапсырмалары әсемдеуге арналған, уақытша сипатта болды (шіркеу және театр декорациялары), олар көп ұзамай жойылды. Венада сақталған оның ең маңызды жұмысы – Лихтенштейн сарай бағындағы Геркулес залының монументалды төбе фрескасы (1707), «Геркулестің Олимпке қабылдануы», деректерге сәйкес, замандастары оны жоғары бағалаған. Иллюзиялық әсерлер арқылы архитектуралық сурет төбенің шекарасында ашыла бастайды, ал төбе Олимп құдайларымен толыған көктеме әлеміне ашылғандай көрінеді. Оның Венадағы кейбір алтарьлық суреттері де сақталған (Венадағы иезуиттер шіркеуі). Оның алтарьлық суреттері мен иллюзиялық төбе фрескалары Венадағы барокко өнеріне күшті әсер етті. Оның Венгрия, Богемия, Моравия, Словакия және Польшада көптеген ізбасарлары болды. Оның картиналарын жақыннан қарағанда, ол одан әлдеқайда әсерлі суретші емес екенін көруге болады.
In 1694 Andrea Pozzo had explained his illusory techniques in a letter to Anton Florian, Prince of Liechtenstein and ambassador of Emperor Leopold I to the Papal Court in Rome. Recommended by Prince Liechtenstein to the emperor, Andrea Pozzo, on the invitation of Leopold I, moved in 1702 (1703?) to Vienna. There he worked for the sovereign, the court, Prince Johann Adam von Liechtenstein, and various religious orders and churches, such as the frescoes and the trompe l'œil dome in the Jesuit Church. Some of his tasks were of a decorative, occasional character (church and theatre scenery), and these were soon destroyed. His most significant surviving work in Vienna is the monumental ceiling fresco of the Hercules Hall of the Liechtenstein garden palace (1707), an Admittance of Hercules to Olympus, which, according to the sources, was very admired by contemporaries. Through illusionistic effects, the architectural painting starts unfolding at the border of the ceiling, while the ceiling seems to open up into a heavenly realm filled with Olympian gods. Some of his Viennese altarpieces have also survived (Vienna's Jesuit church). His compositions of altarpieces and illusory ceiling frescoes had a strong influence on the Baroque art in Vienna. He also had many followers in Hungary, Bohemia, Moravia, Slovakia and Poland. His canvases show him to be a far less compelling a painter at close inspection.
Жазу және сәулет
Поццо өзінің көркемдік идеяларын "Perspectiva pictorum et architectorum" (2 том, 1693, 1698) атты белгілі теориялық еңбегінде жариялады, ол 118 гравиюрамен суреттелген және император Леопольд I-ге арналған. Онда ол архитектуралық перспектива мен сахналық декорацияларды салу бойынша нұсқаулар берді. Бұл жұмыс суретшілер мен архитекторларға арналған перспектива бойынша ең алғашқы оқулықтардың бірі болды және тіпті 19 ғасырда көптеген басылымдарға ие болды. Поццоның иезуит байланыстарының арқасында түпнұсқа латын және итальян тілдерінен француз, неміс, ағылшын және қытай тілдеріне аударылды. Поццоның "Perspectiva pictorum et architectorum" кітабында бірнеше архитектуралық жобалар бар, бұл оның 1690 жылға дейін ешқандай жоба жасамағанын көрсетеді. Бұл жобалар іске аспады, бірақ Римдегі С. Аполлинаре шіркеуінің эскизі Трентодағы Сан-Франческо Саверио иезуит шіркеуінде (1700–1702) пайдаланылды. Бұл шіркеутің ішкі кеңістігі де Поццоның жобасы бойынша жасалған. 1701 және 1702 жылдар аралығында Поццо Монтепульчанодағы Сан-Бернардо және Чиеза-дель-Гезу иезуит шіркеулерін жобалады, бірақ соңғы шіркеудің жоспарлары толыққанды іске асырылмады.
Pozzo published his artistic ideas in a noted theoretical work, entitled Perspectiva pictorum et architectorum (2 volumes, 1693, 1698) illustrated with 118 engravings, dedicated to emperor Leopold I. In it he offered instruction in painting architectural perspectives and stage sets. The work was one of the earliest manuals on perspective for artists and architects and went into many editions, even into the 19th century, and has been translated from the original Latin and Italian into numerous languages such as French, German, English and, Chinese thanks to Pozzo's Jesuit connection. There are a few architectural designs in Pozzo's book Perspectiva pictorum et architectorum, indicating that he did not make any designs before 1690. These designs were not realized, but the design for the S. Apollinare church in Rome was used for the Jesuit church of San Francesco Saverio (1700–1702) in Trento. The interior of this church was equally designed by Pozzo. Between 1701 and 1702, Pozzo designed the Jesuit churches of San Bernardo and Chiesa del Gesù in Montepulciano, but his plans for the last church were only partly realized.