Кіріспе

Инго Потрикус (туған 5 желтоқсан 1933) - Швейцарияның технология институтының өсімдіктер ғылымдары институтының профессор-эмеритусы. Оның зерттеу тобы дамушы елдерде азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін гендік технологияны қолданды. Питер Бейермен бірге ол алтын күріштің негізін қалаушылардың бірі. 2014 жылы ол Алтын күріш гуманитарлық кеңесінің төрағасы болды.

Өмірбаян

Потрик 1933 жылы 5 желтоқсанда Германияда дүниеге келген. Ол Кельн университетінде биологияны оқып, Германияның Кельн қаласында орналасқан Макс Планк өсімдіктерді селекциялау институтында докторлық дәрежесін алған. Ол Хогенхайм университетінің өсімдіктер физиологиясы институтында бірнеше жыл жұмыс істегеннен кейін Макс Планк өсімдік генетикасы институтының ғылыми топ жетекшісі болды. Ладенбург, Германия. 1976 жылы ол Базельге (Швейцария) Фридрих Мишер институтында өсімдік генетикалық инженериясы саласын құруға көшті. Ол бұл институттың қызметкері болып 1999 жылы 65 жасында зейнеткерлікке шықты.

Зерттеу

Дамушы елдерде азық-түлік дағдарысының алдын алу және гендік технологияның азық-түлік қауіпсіздігіне ықпал ету мүмкіндігіне байланысты, Потрик және оның зерттеу тобы өз жұмысын тұқым қуалаушылық инженерия жобаларына арнады. Осы уақытқа дейін ең маңызды жетістік А витаминімен қамтамасыз ететін алтын күріштің жаңа түрі болды. Бұл күріш түрі дамушы елдерде дұрыс тамақтануды қалай азайтуға болатынын көрсететін үлгі ретінде танымал. Потрикус 1980-ші жылдардың соңында күріштің тамақтану сапасын жақсарту үшін гендік инженерияны қолдану туралы ойлана бастады. Ол күріш өніміне тәуелді 3 миллиард адамнан 10%-ға жуығы А витамині тапшылығынан зардап шегетінін білген. Бұл проблема Потрикусты көптеген себептермен қызықтырды, оның ішінде ғылыми қиындықтар, тек бір генді ғана емес, биохимиялық жолдың негізгі бөлігін білдіретін гендер тобын беру. 1993 жылы Рокфеллер қорынан қаржыландырылған Потрик Питер Бейермен бірлесіп, жеті жылдық, 2,6 миллион долларлық Алтын күрішті дамыту жобасын іске қосты. 1999 жылы зейнетке шыққаннан бері Инго Потрик өз күш-жігерін Халықаралық гуманитарлық Алтын күріш кеңесінің президенті ретінде ГМО өніміне байланысты көптеген кедергілерді жеңіп, Алтын күрішті жан басына жетуші фермерлерге бағыттауға арнады. Осы мақсатта ол Үндістан, Қытай, Вьетнам, Бангладеш, Индонезия және Филиппинде 14 күріш институттарымен ынтымақтастық орнатты. 2013 жылы Потрикус Папамен кездесті, ол Алтын күрішке өзінің жеке батасын берді, бірақ Папа генетикалық модификацияның кедейлерге емес, үлкен бизнеске пайдасы тиетінін айтты.