Кіріспе

Жүйке жүйесінің қатерсіз ісігі, жүйке тінінің ісігі ретінде сипатталады.

Нейрома (/nj//ʊəˈr//oʊ//m//ə/; көпше түрі: нейроматтар немесе нейромалар) – жүйке тінінің өсуі немесе ісігі. Нейромалар қатерсіз болып келеді (яғни, қатерлі емес); көптеген жүйке ісіктері, оның ішінде көбінесе қатерлі болатын ісіктер де қазіргі кезде басқаша аталады. Нейромалар әртүрлі жүйке тіндерінен пайда болуы мүмкін, соның ішінде жүйке талшықтары мен миелин қабығынан, мысалы, ганглионевромалар және нейриномалар сияқты нағыз неоплазмалар (өсулер) секілді. Бұл термин кез келген жүйке ісігін атау үшін қолданылады, тіпті жасушалардың қалыптан тыс өсуі болмаған жағдайда да. Атап айтқанда, травмалық нейрома жүйкеге келген жарақат салдарынан пайда болады, көбінесе хирургиялық араласу кезінде. Мортон нейромасы аяққа әсер етеді. Нейромалар ауыруға шақыруы мүмкін, немесе кейде, акустикалық нейромалар сияқты, басқа да белгілерді тудыруы мүмкін.

Неоплазмалар

Акустикалық неврома – акустикалық жүйкенің баяу өсетін, қатерсіз ісігі. Көбінесе 30 жастан кейін басталатын белгілеріне бас қызылу, бас ауру, есілдік, дененің тепе-теңдігінің бұзылуы, құлақтағы шу, және сезімнің жойылуы жатады. Ганглионеврома – нейрондық қабыршақ жасушаларынан пайда болатын симпатикалық жүйке талшықтарының ісігі. Пациниан невромасы – Пациниан денешіктерінің (вибрация мен қысымға сезімталдықты қамтамасыз ететін механорецепторлар) өте сирек кездесетін, ауыртпалы, қатерсіз гиперпластикалық ісігі, кейде жергілікті жарақаттар тарихымен байланысты.

Басқа жүйке ісіктері

Нейроманың кейбір қаусыз түрлері, терминнің ең кең мағынасында, жаңа өсімдер емес. Травматикалық нейрома түрлі жүйке зақымдануларынан (көбінесе хирургиялық араласу салдарынан) пайда болады. Олар зақымдалған жүйке талшықтарының соңында тиімсіз, бақытталмайтын жүйке регенерациясының бір түрі ретінде дамиды; ең көп кездесетін жері – жарақаттың маңында, беткі қабатта (тері, тері астындағы май) немесе тереңде (мысалы, холецистэктомиядан кейін). Олар көбінесе қатты ауыртады. Синонимдері: жарақатты нейрома, ампутациялық нейрома немесе псевдоневрома. Мортон нейромасы (аяқ мононевропатиясы) – нейрома терминінің жалпы қолданылуының тағы бір мысалы. Кейбір мамандар "Мортон метатарсалгиясы" терминін қолдануды ұсынады, осылайша нейрома терминін және оның ісіктермен байланысын болдырмауға болады.

Этимология

Невро түбірі грек тіліндегі нерв (νεῦρον) сөзінен шыққан, ал ома (ωμα) жұрнағы ісінуді білдіреді. Бұл түбір невромалар міндетті түрде нейрондардан пайда болады дегенді білдірмейді; невромалар көбінесе нейрон емес жүйке тіндерінен пайда болады. Бұл сөз бастапқыда кез келген жүйке ісігін атау үшін қолданылған, бірақ мағынасы уақыт өте өзгерген.