Жапон саясатындағы қаржы жылына қатысты даулар мен «Recruit» жанжалы
Political funding in Japan
Жапонияда 1988-89 ж. "Recruit" жанжалы саяси қаржыландыру мәселесін қозғады. Сыбайлас жемқорлық, акция саудасы, саяси элитаның қатысуы туралы ақпарат бар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жапонияда саяси қаржыландыру мәселесі 1980-жылдардың соңы мен 1990-жылдардың басында белсенді түрде талқыланды, бұл 1988-89 жылдардағы "Рекрут" скандалынан кейін жария болған мәліметтердің әсерінен туындады.
In Japan, the problem of political funding was intensely debated during the late 1980s and early 1990s, partly as a result of revelations following the Recruit scandal of 1988 89.
Жаңадан шақырылғандар туралы жанжал
Скандал «Recruit Corporation» (қаржы және жылжымайтын мүлік саласында кең ауқымды қызмет көрсетіп, саясатқа араласқан кәсіби іздеу қызметі) басқармасының амбициялық төрағасы Эзоэ Хиромасаның еншілес компаниясы «Recruit Cosmos» акцияларының саудаға шығарылмаған үлкен бөлігін жетпіс алты адамға сатуынан туындады. 1986 жылы акциялар биржада саудаға шығарылғанда бағасы күрт өсіп, жеке инвесторлар сатудан кейінгі пайдадан 100 миллион иенге дейін табыс тапты. Скандалға ЛДП-ның ең ықпалды басшылары (көбінесе олардың көмекшілері немесе жұбайлары арқылы) және оппозициялық партия өкілдерінің аз бөлігі қатысты. Мұндай ішкі сауда заңмен тыйымдалмаса да, биліктегі партия өте күрделі тұтыну салығын қарастырып жатқан кезде, бұл халықтың наразылығын тудырды. Оқиғаның салдарынан 1989 жылдың сәуір айында Такешита Нобору премьер-министр лауазымынан кетіп, оның жақын көмекшісі басшысының ар-намысын қорғау үшін өз-өзіне қол жұмсады, ал бұрынғы премьер-министр Накасоне Ясухиро LDP-ден шығып, «тәуелсіз» депутат атанды – партияның беделін сақтау үшін.
The scandal arose as a result of the dealings of Ezoe Hiromasa, the ambitious chairman of the board of the Recruit Corporation (a professional search service that had diversified into finance and real estate and had become involved in politics), who sold large blocks of untraded shares in a subsidiary, Recruit Cosmos, to seventy six individuals. When the stock was traded over the counter in 1986, its price jumped, earning individual investors as much as ¥100 million in after sales profits. The persons involved included the most influential leaders of the LDP (usually through their aides or spouses) and a smaller number of opposition party figures. Although such insider trading was not strictly illegal, it caused public outrage at a time when the ruling party was considering a highly controversial consumption tax. Before the scandal ran its course, Takeshita Noboru was obliged to resign as prime minister in April 1989, a senior aide committed suicide in expiation for his leader's humiliation, and former Prime Minister Nakasone Yasuhiro resigned from the LDP—becoming an "independent" Diet member—to spare the much tainted party further shame.
Ашылулар мен заңнама
1974 жылы сыбайлас жемқорлықтың әшкереленуінен кейін, соғыстан кейінгі Жапонияның "ақша саясатын" ең ұсынып орындаған премьер-министр Танака Какуэйдің отставкаға кетуіне себеп болды. Осыдан кейін, 1948 жылғы Саяси қорларды бақылау заңы корпорациялардың, басқа ұйымдардың және жеке тұлғалардың үлестеріне шектеулер қою мақсатында өзгертілді. Бұл өзгеріс парламент мүшелерін ақша ағынын сақтау үшін көптеген кішкентай үлестер іздеуге мәжбүр етті. 1980-ші жылдары билет сатылатын қайырымдастық шаралары маңызды табыс көзіне айналды, ал осы билеттерді теріс пайдалану халықтың алаңдаушылығын тудырды. Тағы бір мәселе – саяси қорлардың және олардың қолданылуына қатысты құпиялылық болды. Көптеген саясаткерлер, тіпті жаңадан тағайындалған кабинет мүшелері де өздерінің жеке қаржылық жағдайларын өз еркімен жариялағанмен, мұндай жариялау міндетті емес және табыстың көптеген көздері әлі де белгісіз болып қалуда.
After revelations of corrupt activities forced the resignation of Prime Minister Tanaka Kakuei, postwar Japan's most skillful practitioner of "money politics," in 1974, the 1948 Political Funds Control Law was amended to establish ceilings for contributions from corporations, other organizations, and individuals. This change forced Diet members to seek a larger number of smaller contributions to maintain cash flow. Fund raising parties to which tickets were sold were a major revenue source during the 1980s, and the abuse of these ticket sales became a public concern. Another related problem was the secrecy surrounding political funds and their use. Although many politicians, including members of newly appointed cabinets, voluntarily disclosed their personal finances, such disclosure is not compulsory and many sources of revenue remain obscure.
Ұсынылған реформа
1990 жылдардың басында жүйе реформасы жөніндегі ұсыныстар сайлау науқанын қаржыландыру туралы толық ақпаратты міндетті түрде жариялауды, Парламент мүшелеріне үстел астындағы қаржыға тәуелділігін азайту (немесе, ең жақсысы, жою) үшін жан-жақты мемлекеттік жәрдемақы беруді, сондай-ақ заң бұзушыларға қатаң жазалар салуды, оның ішінде мемлекеттік лауазымдарға үзақ мерзімге кандидат болуға тыйым салуды қарастырды. Кейбір сарапшылар Төменгі палатаның көпмандатты сайлау округтері жүйесін Ұлыбритания мен АҚШ-тағыдай бірмандатты округтермен алмастыруды ұсынды. Олар көпмандатты округтер сайлау науқанын қымбатқа түсіреді, себебі бір округтегі партия мүшелері бір және де сол сайлаушылардың дауысы үшін бәсекелесуге мәжбүр болады деп сақты. Бірмандатты округтердің көлемі кішірек болғандықтан, қызметкерлер, кеңселер және сайлаушыларға көрсетілетін қызметтерге кететін шығындар да азаяды деп күтілді. Алайда, сыншылар бірмандатты округтерді құру шағын оппозициялық партияларды дерлік толығымен жойып жіберді, ал нәтижесінде АҚШ үлгісіндегі екі партиялық жүйе қалыптасады немесе Либералды-демократиялық партияға (LDP) көпмандатты жүйеде болғаннан гөрі Төменгі палатада одан да үлкен көпшілік береді деп мәлімдеді.
Proposals for system reform in the early 1990s included compulsory full disclosure of campaign funding, more generous public allowances for Diet members to reduce (or, ideally, to eliminate) their reliance on under the table contributions, and stricter penalties for violators, including lengthy periods of being barred from running for public office. Some commentators advocated replacement of the lower house's multiple seat election district system with single seat constituencies like those found in Britain and the United States. It was argued that the multiple seat districts made election campaigning more expensive because party members from the same district had to compete among themselves for the votes of the same constituents. It was hoped that the smaller size of single seat districts would also reduce the expense of staff, offices, and constituent services. Critics argued, however, that the creation of single seat constituencies would virtually eliminate the smaller opposition parties and would either create a United States style two party system or give the LDP an even greater majority in the lower house than it enjoyed under the multiple seat system.
Үкімет құлдырауы, реформалаушы азшылық үкіметінің орнауы
1993 жылдың жазында Миязава Киичидің ЛДП үкіметі, көбінесе тиімді саяси реформа заңдарын қабылдамағандықтан құлатылды. Одан кейін билікке келген Хосокава Морихироның азшылық үкіметі компаниялар мен кәсіподақтардың парламенттік кандидаттарға тікелей қаржы жұмсауына тыйым салу және парламентті реформалау туралы заң жобасын ұсынды. Саяси партиялардың мемлекеттік қаржыландырылуы күшейтілді, әр партияға алған әрбір дауысы үшін 250 иен берілді. Жаңа сайлау жүйесі енгізілді: Төменгі палата 300 бірмандатты округке және пропорционалдық өкілдік бойынша 200 орынға бөлінді. Пропорционалдық өкілдік блогының кандидаттары 11 аймақтық сайлау округінен сайланды, онда партияға дауыс берілді. 1996 жылы ЛДП қайтадан билікке келгенде реформаның көп бөлігі сақталды, бірақ 2000 жылы өкілдік блогы 180 орынға дейін азайтылды.
In the summer of 1993, the LDP government of Miyazawa Kiichi was brought down largely as a result of its failure to pass effective political reform legislation. The minority government of Hosokawa Morihiro that succeeded it proposed legislation to ban direct contributions by companies or unions to parliamentary candidates and to reform the diet. Public funding of political parties was strengthened, giving each party 250 Yen for each vote it attained. A new electoral system was installed: The lower house was divided between 300 single seat constituencies and 200 seats distributed by proportional representation. Candidates on the proportional representation bloc were elected from 11 regional voting blocs, where the party was given a vote. When the LDP gained power again in 1996, large parts of the reform were kept, but the representation bloc was shrunk to 180 seats in the year 2000.
Нәтиже
Жаңа жүйені сынға алғандар да, қолдағандар да көбінесе дұрыс екенін дәлелдеді. Бір партияның кандидаттары арасындағы саяси тартыстар азайды (мысалы, поштаны жекешелендіру мәселесі сияқты нақты пікір қақтығыстары болмаса), сонымен қатар жүйе кіші партиялардың санын да қысқартты. LDP Жапонияның Демократиялық партиясы 2009 жылы Юкио Хатояма басшылығымен сайланғанға дейін Жаңа Комейто партиясымен коалициялық үкіметте үстемдік танытты.
Both critics and advocates of the new system were largely proven right, while there is less political infighting between candidates of one party (unless there is a real difference in opinion, such as the postal privatization issue), the system also reduced the number of small parties. The LDP remained dominant in a coalition government with the New Komeito party, until the Democratic Party of Japan were elected in 2009 under the leadership of Yukio Hatoyama.