Кіріспе

Австралиялық мүсінші Гай Мартин Беккет Бойд (12 маусым 1923 – 26 сәуір 1988) – әйел бейнесін ағыншақты формалармен бейнелеу шеберлігімен көзге түскен австралиялық қыш өнеркәсібі шебері және бейнелі мүсінші. Ол сонымен қатар қоршаған ортаны қорғау және басқа да қоғамдық мәселелерде белсенділік танытты, Франклин өзенін бөгей салуға қарсылық көрсетті және Линди Чемберленнің кінәсіздігін жақтады.

Бастапқы өмірі

Виктория штатының Муррумбина қаласында туған Гай, құмырашы Уильям Меррик Бойд пен оның әйелі, суретші Дорис Люси Элеонора Блумфилдтің (құшағы Гоф) үшінші баласы болды, осылайша Бойд суретшілер әулетінің мүшесі атанды. Артур мен Дэвидтің ағасы, екеуі де суретші, Луси – құмырашы, ал Мэри – суретші (алғаш Джон Персевалға, кейін Сидни Ноланға үйленді, екеуі де суретшілер), ол әкесінің құмыра шеберханасында өсті. Бойдтар отбасының көркем әулетіне суретшілер, мүсіншілер, сәулетшілер, жазушылар және басқа да өнер мамандары кіреді. Бойдтың әкесі Меррик пен анасы Дорис, сондай-ақ атасы Артур Меррик Бойд, ағалары Пенли Бойд және Мартин Бойдтан тараған. Ұлы депрессияның қиындықтарынан кейін, әкесінің құмыра шеберханасындағы апатты өрттен соң, 1937 жылы Бойд алдымен зергердің шәкірті болып жұмыс істеді, содан кейін бірнеше жұмыс орындарында, оның ішінде гайкалар мен бұрандалар зауытында және құрылыс жұмысшысы ретінде еңбек етті. 1941-46 жылдары Австралия армиясының резервінде қызмет етті, бірақ бейбітшілдікке берілгендіктен, ол Мельбурнде суретші болып жұмыс істеді, содан кейін Бендигодағы Фортуна сарайына жіберілді. 1944 жылы жоғары лауазымдағы адамдармен туған жанжалдар оны Инглберндегі 103-ші жарақат алғандарды қалпына келтіру орталығына жіберуге әкелді, онда ол ерікті болып қызмет етті. 1945 жылы Сиднейде жарақат алған жауынгерлердің туындылары көрмеге қойылды.

Керамик

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Бойд қыш құмырашы болып жұмыс істеді, «Мартин Бойд қыш құмырасы» мен кейін «Гай Бойд қыш құмырасы» студияларын ашты. Бұл студиялар үйге қажетті заттардан бастап сәндік бұйымдарға дейін кең ауқымды модернистік өнімдерді жаппай өндірді, олар коммерциялық тұрғыдан үлкен сәттілікке қол жеткізді. Австралияның ерекше бейнелері, әсіресе өсімдіктер мен жергілікті мотивтер жиі қолданылды. Бұл кезеңдегі жұмыстар 1950-ші және 1960-шы жылдар басындағы «атом дәуірінің» эстетикасымен сіңіп, Еймс сияқты суретшілердің стильін еске түсіретін таныс түстер мен пішіндерді ұсынады.

Мүсінші

Бойд 1965 жылы Мельбурндағы Австралия галереясында өзінің алғашқы жеке көрмесін өткізген кезде коммерциялық жұмыстан бас тартып, мүсіншілікпен толық уақыт айналысуға көшті. Оның тапсырыстарына Мельбурн және Сиднейдің халықаралық әуежайларындағы, Каулфилд қалалық әкімшілігіндегі, Комонвелл банкіндегі мүсіндер жатады, сондай-ақ оның туындылары Виктория ұлттық галереясында (Мельбурн) сақталады. Ол Австралия, Ұлыбритания, Канада және АҚШ елдерінде өнер көрмелерін ұйымдастырды. 1968 жылы шетелде өнерді зерттеу үшін Черчилль стипендиясын жеңіп алды. Галерея иесі Энн фон Бертух және өнер тарихшысы Патрик Хатчинстің жазған «Гай Бойд» атты үлкен форматты монографиясы Лансдоун Пресс баспасынан жарық көрді. 1988 жылы Дикин университетінің өнер жөніндегі кеңесшісі болып тағайындалды.

Техника

Бойдтың алғашқы мүсіндері мен рельефтері көбінесе терракота мен гипстен жасалған. Джеймс Глисон 1966 жылғы маусымда Сиднейдегі Sun Herald газетінде жариялаған мақаласында Бойдтың керамика өнеркәсібінен өту кезінде скульптуралық материалды таңдауы, оның жұмыс әдісі және оның қалайтын формаларына тигізген әсері туралы ой бөліседі: Бойдтың техникасы ғана емес, түпнұсқа (өзіндік болғаны үшін бұл міндетті түрде артықшылық емес), ол түпнұсқа және суретшінің ниетімен толық үйлеседі. Ол өзі айтқысы келгенді жеткізудің ең оңтайлы жолын тапқан, сондықтан оның техникасының түпнұсқалығы да көркемдік тұрғыдан маңызды. Табиғаттың өнерге айналуының бірінші кезеңі – балауыз модель жасау. Бұл – жұмсақ балауызды тірі табиғаттың күшін сезіндіретін өнер туындысына айналдырудың шығармашылық кезеңі. Келесі кезең – модельді күміс немесе мыспен қаптау, бірақ әдеттегі процесте беткі бөлшектер тегістеліп, оның жандылығы жойылуы мүмкін. Сондықтан балауыз мүсін апталар бойы қышқыл ваннада тұрады, ал өте төмен электр заряды оның бетіне қағаздей жұқа металл қабатын жабады. Балауыз химиялық жолмен ерітіліп, қабық іштен нығайтылады, содан кейін металл қабыққа зиян келтірмейтін пластикалық таспен толтырылады. Бойд күміс электролизімен мыс қабатын біріктіру тәжірибесін де жасады, бірақ металл қабықтан балауызды еріту үшін қыздырылған көміртек тетрахлоридін қолданғаннан кейін денсаулығына кері әсер ететінін анықтаған соң тоқтатты. Бойд 1966 жылы жоғарыда сипатталған ұнтақталған гранит қоспасымен толтырылған электропластиканы тоқтатты, онда ол кремнийді балауызбен араластыру арқылы жаңашылдық жасады, мысалы, Тулламарин әуежайы үшін жасалған бұрынғы нұсқасы (1969) осыған дәлел. Оның ені бес жарым метр, сазбен жасалған, гипске құйылған, содан кейін алюминийден құмға құйылған 27 бөліктен тұрады, никель және мыс қабаттарымен стерлинг күмісімен қапталған, содан кейін тотықтырылып, бұрандалармен бекітілгенше біріктірілген. Ол қара швед мраморынан жасалған қабырғаға қарсы қойылған.

Тақырыбы мен сын-пікірлер

Бойд өмірінің соңына дейін бейнелеу өнерін ұстанды, оның туындыларының басты тақырыбы – қыздар мен әйелдер. 1960 жылдардағы алғашқы көрмелерінде африкалық бишілердің пластинка мұқабалары мен журнал суреттерін пайдаланды. Кейіпкерлердің көпшілігі оның көпбалалы отбасының өмірінен және Брайтон жағажайындағы адамдарды бақылаудан алынған, сондай-ақ ана мен бала, немесе ғашықтар тобының суреттері де бар. Көптеген туындылары мифологияға, әсіресе түрлену туралы аңызға сілтеме жасайды. Элвин Линн 1966 жылғы 4 маусымдағы «The Australian» газетінде Бойдтың Бонитонның «Аштық Ат» галереясындағы алғашқы көрмесіне рецензия жазып, екіұшты пікір білдірді: «Ол күміс түсті, қараңғыланған, жеке тұрған туындыларында ең жақсы, егер кейіпкер қандай да бір қарапайым, қажетті қимылмен айналысса. Кемшіліктері айқын: бір қоладан жасалған биші қызды қалалық баққа қоюға болады, ал ана мен баланың суреті орындалуы мен мағынасы жағынан ұятты», бірақ сондай-ақ «оңай виртуоздық жарық түсетін импрессионистік штрихтармен беткейді бұзу арқылы тежеледі [ ] икемді, бірақ қиын позалар [ ] өз шеберліктеріне қуанады» деп қосты. Профессор Патрик Хатчингстің 1979 жылғы монографиясындағы мүсін туралы талқылауы Бойдтың түрлену мен өзгеріске деген құштарлығын Бойдтың «клан стилі» мұрасына, «отбасылық тақырыпқа, метаморфозаға» байланыстырады, бұл мотив 1948 жылы оның әкесі Меррик жасаған екі тұтқалы құмырада да көрінеді, оны Гай сақтап, бағалаған. Ол кеңесшілерге жалақы төлеуді ұсынды, бұл жылжымайтын мүлік агенттері мен құрылысшылар сияқты ықпалды тұлғалардың орнына, жаңа кандидаттарды тартуға мүмкіндік берер еді. Оның науқандары Брайтон қаласында марина салу жобасының тоқтатылуына және Esso мен BHP компанияларының Порт Филипп шығанағының астынан өткізуді жоспарлаған жоғары қысымды мұнай құбырының құрылысын тоқтатуға әкелді. Ол, Филис Бойд және қыздары Ленор мен Салли Линди Чемберленнің ісі бойынша сот тергеуін талап етуге ерте араласты, нәтижесінде оның нәресте қызын өлтірді деген айып тағылды, олар «Мейірімділікке шақыру» деген петицияны жасауға белсенді қатысты. Ол бұл күш-жігердің Австралия координаторы болды және 1984 жылы Чемберленді қорғау мақсатында «Әділет қауіпте» атты кітапты редакциялады. 1983 жылы Тасманияның жабайы табиғат қоғамының мүшесі ретінде Бойд Тасмания штатының Франклин өзенін тоғау жоспарына қарсы лоббилік жұмыс жүргізді.

Өлім

Бойд 1988 жылғы 26 сәуірде коронарлық атеросклероз салдарынан қайтыс болды және Брайтон зиратында англикандық дәстүр бойынша жерленді. Оның әйелі Филис, бес қызы мен екі ұлы одан кейін қалды. Сыншы Саша Гришин Бойдтың қазасын еске алып, оны "соғыстан кейінгі маңызды бейнелі мүсіншілердің бірі" деп атады.

Топ

1945 жылдан бастап Гай Бойд Австралияның барлық штаттық орталықтарында топтық көрмелерге қатысты, соңғы рет 2012 жылы экспонаттары көрсетілді, сондай-ақ шетелде, оның ішінде 1957 жылы Лондондағы Лестер галереясында, ал Нью-Йорк, Сан-Франциско және Монреальдегі галереяларда да өнер туындылары қойылды.

Жинақтау және комиссиялық төлемдер

Бойд Мельбурн университетіне сыйға берген және Джон Медли ғимаратының төртінші қабаттағы көпірінде орналасқан қоладан жасалған ғашықтар мүсіні ұрланып, қазірге дейін табылған жоқ. Бойд оның орнына Университет үйінің шығыс бағына суға түсетін адамның мүсінін орнатты.