Кіріспе

Британдық және кейбір Достас елдерінің әскерлерінде қолданылатын маскировка үлгісі. Disruptive Pattern Material (DPM) – британдық қарулы күштерінде, сондай-ақ әлемдегі көптеген қарулы күштерде, әсіресе бұрынғы британдық колонияларда қолданылатын маскировка үлгісінің кең таралған атауы. DPM-нің негізгі түрлері – төрт түсті ормандық үлгі және екі, үш немесе төрт түсті шөлдік үлгілер. Ормандық үлгідегі DPM орташа салмақты No.8 Температуралық жауынгерлік киіммен (шамамен 1966/1968 ж.) және жеңіл салмақты No.9 Тропикалық жауынгерлік киіммен (шамамен 1976 ж.) қолданылды. Кейінірек шыққан Шөлдік үлгідегі DPM (80-ші жылдардың соңы) No.5 Шөлдік жауынгерлік киім деп аталды. DPM сонымен қатар қара/ақ/сұр түсті Urban DPM, әртүрлі көк түстерде және тіпті күлгін түсте де жасалған. DPM британдық әскери қызметтен жойылды, оның орнына Multi Terrain Pattern келді.

Тарих

Британдық армия алғаш рет 1940 жылдардың басында Парашют полкі мен британдық коммандостарға берілген танымал Денисон күлтепесі үшін DPM үлгісін қолданды. Осы дизайнның алғашқы үлгілері қолмен боялған деген әңгіме бар. Денисон күлтепесінің дизайны шағын өзгерістерге ұшырады және 1970 жылға дейін Корольдік теңіз жаяу әскері мен Парашют полкі қолданысын жалғастырды.

1960 жылғы үлгі

1960 жылдан бастап Британ армиясы 1960 жылғы үлгідегі далалық формамен жарақтандырылды. Бұл формаға жауынгерлік шапан, жауынгерлік шалбар, шапанға екі иық белдеуінің түймелерімен бекітілетін және жағасының астына жасырылған үшінші түймесі бар жауынгерлік капюшон, сондай-ақ ерекше суық ауа-райында киюге арналған парка кірді.

Бірінші шектеулі пайдалану

1960 жылдардың басында жаңа британдық DPM әзірленді, ол қара, қоңыр, орташа жасыл және қоңыр құм түстерін пайдаланып, өте тиімді камуфляж жасады. Бұл камуфляж түстері мен өрнегінде шамалы өзгерістермен қазіргі уақытқа дейін негізгі дизайнында сақталды. Бұл үлгі алғаш рет арнайы күштерге ғана берілген 1963 үлгісіндегі жел өткізбейтін Smock үшін өте шағын көлемде қолданылды. 1966 жылы армия, барлық бөлімдерде емес, камуфляжталған далалық форма енгізді. Бұл форма 1966 үлгісі деп белгілі болды, бірақ ол 1960 үлгісімен бірдей дизайнға ие, бірақ енді DPM матасынан жасалған. Ол бұрынғы жай зәйтүн түсті үлгі сияқты, Smock, Combat, 1960 Pattern және Trousers, Combat, 1960 Pattern деп аталады. 1966 DPM ассортименті 1968 DPM жиынтығы шығарылғанға дейін кеңінен қолданыла берген 1960 үлгісіндегі жай зәйтүн түсті Smock пен Trousers-ті толыққанды алмастырмады. Корольдік теңіз жаяу әскері мен Парашют полкі Денисон көйлегімен бірге "Combat, 1960 Pattern" шымдарын кие берді, және осы шымдардың үлгілері 1968 жылдан кейін де жасалды. Ақырында, бұл бөлімшелер Денисон көйлегін шығаруды тоқтатты (1970-жылдардың ортасы мен соңында) және жалпы қолданыстағы DPM көйлектерін қабылдады, бірақ бір уақытқа дейін 1960 үлгісіндегі жай зәйтүн түсті Trousers кие берді.

1968 жылғы үлгілер қатарыалғашқы жалпы пайдалану

1966 жылғы үлгідегі жабдық барлық бөлімшелерге жеткенше, 1968 жылғы үлгідегі қатарда Smock, Combat және Trousers, Combat-тың сәл өңделген дизайны енгізілді. 1966 жылғы үлгідегі DPM матасының дизайны 1968 жылғы шығарылым үшін көп өзгертілмеді, және 1968 жылғы үлгідегі киімдер біраз уақыт бойы екі өте ұқсас DPM матасынан жасалған сияқты. Сонымен қатар, DPM матасынан тігілген және қарапайым зәйтүн жасыл түсті астармен жабдықталған, Smock-тің артқы жағына екі иық белдеуінің түймелерімен және жағасының астына үшінші түймемен бекітілетін, жауынгерлік капот, DPM да қатарға қосылды. Осылайша, британдық армия бірінші болып барлық әскерлерге арналған маскировкалық форманы қабылдады. НАТО-ның солтүстік фланкіне жауапты Корольдік теңіз жаяу әскері үшін шамамен 1972 жылы Smock, Windproof, Arctic және Trousers, Windproof, Arctic енгізілді. Бұл жеңіл, бірақ жел өткізбейтін DPM матасынан жасалған және суық ауа райында тігілген күрмеше мен шалбардың үстінен киюге болатын. Шапан мен шалбардың дизайны стандартты және парашютшілерге арналған үлгілерден күрт өзгеше. Шапан ұзын және кең, кең сымды жиектері бар капотпен жабдықталған, ал шалбардың төменгі жағында етік киген кезде киюге ыңғайлы тізімдер бар. 1970 жылдардың ортасында Парашют полкі және басқа да әуе десант бөлімшелері үшін жаңа Smock Parachutist DPM (Para smock) енгізілді. 1968 жылғы үлгідегі матадан тігілгенімен, оның дизайны алдыңғы нұсқасы – Denison шапанына жақын болды. Сонымен қатар, Smock Parachutist DPM-ге негізделген және оның көптеген ерекшеліктерін бөлісетін Smock, Sniper енгізілді. Ол тығыздалған иықтары мен шынтақтары, төменге жылжытылған қалталары, табиғи маскировка материалдарын бекітуге арналған көптеген ілмектері және мылтық белдігіне арналған ілгектерімен ерекшеленді. 1970 жылдардың соңында, RAF Upper Heyford-тағы АҚШ Әуе күштерінің полициясының тактикалық бейтараптандыру тобы 1968 жылғы үлгідегі маскировканың партияларын ERDL/M81 Woodland формасына уақытша алмастыру ретінде пайдаланды.

Кейінгі дамуы

Кейінгі шығарылымдарда үлгі сәл өзгертілді. 1960 жылғы үлгіде (1966 жылдан бастап өндірілген) және 1968 жылғы DPM формаларындағы құм түсті негіз түнде ашығырақ көрінетін, қауіпті деңгейде көзге түсетін болатын. Бұл мәселе 1970 жылдардың соңында құм және қоңыр түстер сәл қараңғылатылған кезде шешілді. 1985 жылғы үлгіде нүктелердің саны аз, олардың пішіні дәл емес, ал қоңыр түсі әлдеқайда қараңғырақ; 1990 жылдан бастап жаңа пішіндерден тұратын жолақ пайда болды және үлгі кішірейді; 1994 жылғы үлгіде қоңыр түс орнына апельсин түсі қолданылды. Тропикалық поликоттон DPM формалары одан да көп өзгерді; алғашқы нұсқалары өте жарқын түстермен ерекшеленді, атап айтқанда, қызғылт қоңыр және зәңгіл жасыл түстері, олар жуғанда көкшіл жасыл және қызғылт қоңыр түстердің күтпеген пастельді реңктеріне дейін өзгеретін. 1970 жылдардың соңы мен 1980 жылдардың басындағы тропикалық формалардың құм түсті негізі сарырақ болды және сәнді көрінгісі келетіндер үшін өте ізделісті болды, ал 1990 жылдардың басындағы соңғы өндіріс үлгісі ыстық түстерге жақын түстерді пайдаланды. Combat Soldier 95 киім жүйесіндегі DPM заттары 1966 жылғы формаға ұқсас түстерге ие. Алайда, барлық төрт түс ақшыл негізге басылғаннан гөрі, материал құм түсімен тоқылған және тек үш түспен басылған. Бұл жуылғаннан және тозғаннан кейін түстер арасындағы контрасттың төмендеуіне әкеледі, ал киім бұрынғы үлгілерге қарағанда ылғал болғанда қараңғырақ көрінеді. DPM және түстерге енгізілген шағын өзгерістерге қарамастан, үлгіні тану оңай. Сонымен қатар, DPM-нің жаңыл түстері де бар, онда түстер ашық, ал бір нұсқасында жасыл түстен қараңғырақ қоңыр түс қолданылған. 1990 жылдан бастап жеке жүк тасу құралдары жүйесі енгізілді, алғашқыда зәйтүн жасыл түсті. Зәйтүн түсі тез арада бұзылу үлгісі бар нұсқамен ауыстырылды, қазір британдық өндірістегі барлық қаптамалар мен рюкзактар бұзылу үлгісімен жасалған. Қазіргі уақытта шығарылатын DPM жабдықтары IRR (инфрақызыл сәулелерді шағылыстыратын) жабынмен жабылған. Бұл жабын инфрақызыл спектрдегі табиғи түстермен үйлесу үшін белгілі бір толқын ұзындығында сәулелерді шағылыстырады. Бұл солдаттардың түнгі көру құрылғыларымен анықталуын азайтады, себебі олар инфрақызыл сәулелерді анықтайды, ал ағаштар және басқа жасыл өсімдіктер терең қызыл және инфрақызыл сәулелерді шағылыстырады (ағаш эффектісі).

Ауыстыру

Multi Terrain Pattern (MTP) – британдық қарулы күштерінде қолданылатын төрт түсті ормандық DPM формасы мен шөлдік үлгідегі форманы алмастыруға арналған алты түсті камуфляж үлгісі. MTP 2009 жылдың соңында сатып алынып, жарияланды, ол Ауғанстандағы операциялар аймағында қолданылуы көзделген, бірақ басқа аймақтарда да қолданылуға жарамды. Ұлыбритания, Кипр, Кения және Ауғанстанда түрлі үлгілер сыналып, DPM, шөлдік үлгілер және коммерциялық түрде қолжетімді үлгілермен салыстырылды. 2010 жылдың сәуір айында Ауғанстанға орналасқан күштерге MTP жауынгерлік формалары беріле бастады. 2016 жылға қарай британдық әскери қызметшілер мен резервтік күштер үшін DPM толықтай қолданыстан шығарылуы жоспарланған, бірақ арнайы күштер джунглидегі операциялар үшін джунгли үлгісіндегі DPM-ді пайдалануын жалғастыра алады.