Кіріспе
АҚШ әскери жеке далалық рационы
Дайын тамақ (MRE) – АҚШ Қарулы Күштері мен Қорғаныс министрлігі қолданатын, жеке АҚШ әскери рационы. Ол американдық әскери қызметшілерге басқа тағамдар қол жетімді емес жағдайларда, соғыс немесе далалық жағдайларда пайдалануға арналған. MRE табиғи апаттар мен соғыстар кезінде азаматтарға гуманитарлық көмек ретінде күнделікті рацион ретінде де таратылды. MRE 1981 жылы консервіленген "Meal, Combat, Individual" (MCI) рационын алмастырды. Оның гарнизондық және топтық рационға баламасы – біріктірілген топтық рацион (UGR), ал жауынгерлік және жылдам қимылдауға баламасы – бірінші соққы рационы (FSR), сондай-ақ ұзақ қашықтықтағы және суық ауа райындағы баламалары – сәйкесінше ұзақ қашықтықтағы патруль (LRP) және суық ауа райындағы тамақ (MCW).
Алдыңғылар
Бірінші американдық әскери рацион, революциялық соғыс кезінде Конгресс шешімімен құрылды, бір адамды бір күнге тамақтандыруға жеткілікті азық-түлік, көбінесе сиыр еті, бұршақ және күріштен тұрды. Азамат соғысы кезінде АҚШ әскері консервіленген тағамдарға көшуге бет бұрды. Кейіннен, толық рацион ретінде бірнеше бөліктен тұратын жиынтықтар шығарыла бастады, олардың құрамында консервіленген ет, нан, кофе, қант және тұз болды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде, салмақты азайту және жаяу сарбаздарға көбірек рацион алып жүруге мүмкіндік беру үшін консервіленген еттер жеңіл сақталған еттермен (тұздалған немесе кептірілген) алмастырылды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, таулы және орманды рациондар сияқты бірқатар жаңа далалық рациондар енгізілді. Екінші дүниежүзілік соғыстың соңғы кезеңінде және Корея соғысында Квартирмейстерлік басқарма қызметкерлерінің шығындарды қысқарту шаралары салдарынан, жұмыс ортасына немесе миссиясына қарамастан, әскерлерге ауыр консервіленген C рациондары басымдықпен берілді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде 100 миллионнан астам спам қорабы Тынық мұхитына жіберілді. Консервіленген ылғалды рациондарды пайдалану Вьетнам соғысы кезінде, жақсартылған МСІ рационымен жалғасты. Вьетнам соғысы кезінде консервіленген МСІ рационымен байланысты мәселелер анықталды. МСІ банкалары ауыр және көлемді болды, оларды форма киімнің қалтасына сыйғызу қиын болды және тіпті жарақаттарға себеп болуы мүмкін. Банкалар тропикалық аймақта тот басып, тамақтың бұзылуына әкелуі мүмкін еді. Тамақ желінгеннен кейін бос банкаларды кез келген жерге тастау қиын болды, ал жау кейде оларды тұзақтарға айналдырды. Соңында, МСІ рационының сақталу мерзімі шамамен 24 айды құрады, бұл жеткіліксіз деп танылды, өйткені жау әрекеті мен ауа райының нашарлауы салдарынан жабдықтау көбінесе тоқтатылып тұрды.
Кіріспе
Екінші дүниежүзілік соғыстан бұрын әскерлерге дайын рациондарды ұсыну тәжірибесінен кейін, Пентагон қызметкерлері ақырында майдандағы әскерилерге құрамдық жағынан теңгерілген тамақ ғана жеткіліксіз екенін түсінді. Әртүрлі географиялық аймақтардағы және жауынгерлік жағдайлардағы әскери қызметшілерге ұзақ уақыт бойы тамақ дәмді болуы үшін ингредиенттердің әртүрлі жиынтығы қажет болды. Жеке талғамдар мен қалауларды ескеру әскерилерді рационның барлық мөлшерін және оның қоректік құндылығын тұтынуға ынталандырар еді. Ең маңыздысы, экстремалды жағдайда арнайы күштерді қолдану және ұзақ миссиялар кезінде жаяу жүріп ауыр жүктерді тасымалдау қажеттілігі стандартты консервіленген ылғал рациондарға қарағанда әлдеқайда жеңіл баламаларды талап етті. 1963 жылы Қорғаныс министрлігі (DoD) консервіленген MCI-ге жеңіл балама ретінде, заманауи тамақ дайындау және қаптау технологиясын пайдаланатын «Жеуге дайын тамақ» рационын әзірлеуді бастады. 1966 жылы бұл ұзақ қашықтықтағы патрульдік (LRP) рационына әкелді, ол сусыздалған тамақтан тұратын және су өткізбейтін кенептен жасалған қапшықта сақталды. «Жаңғыл рационы» сияқты, оның консервіленген ылғал рациондарымен салыстырғандағы құны, сондай-ақ арнайы дала рационын сақтау және жинау шығындары, оның қолданылуын шектеді және Квартирмейстерлік басқарма қызметкерлерінің оны тоқтату әрекеттеріне әкелді. Регидратация қажет етпейтін (яғни, қосымша дайындау уақыты мен суды қажет етпейтін) рационды әзірлеу үшін тағы жұмыс істеу қажет болды. Натик әскерлік зерттеу, дамыту және инженерлік орталығының Азық-түлік жүйелері жабдықтары бөлімінің бастығы, доктор Рауно А. Лампи басшылығымен жүргізілген жұмыстар, үштен он жылға дейін сақтау мерзімі бар ылғал рационды қамтитын реторт қапшығын жетілдіруге бағытталды. Оны оңай тасымалдауға, далаға алып жүруге, қажет болған жағдайда пакеттен тікелей ашып, қосымша жылу немесе сусыз тұтынуға болады. Нәтижесінде MRE 1981 жылдан бастап арнайы, ал 1986 жылдан бастап стандарттық рацион ретінде қолданысқа енді, онда он екі түрлі тағамнан тұратын шектеулі мәзір болды.
Ағымдағы даму
МРЕ енгізілгеннен бері үздіксіз дамып келеді. МРЕ енгізілгеннен кейін, әскери қызметшілер көбінесе тамақты жанатын отын көзінің үстінде асхана тостағанында қайнатып қыздыратын. Бұл, әсіресе суық ауа райында, ұзаққа созылды. Сонымен қатар, ол түнде көзге көрінетін жалынды тудыратын, ол қолайсыз еді. Әскери қызметшілер тамақты қыздырудың ыңғайлы жолын қалаған. 1988-1989 жылдар аралығында жаңа жалынсыз рациондық жылытқышты (FRH) дамыту және сынау жүргізілді. 1990 жылы жалынсыз рациондық жылытқыш (FRH) енгізілді. Әскери қызметшілер бірнеше унция сумен химиялық реакцияны іске қосып, экзотермиялық реакция тудырады. 1993 жылдан бастап әрбір тамаққа FRH қосылды, МРЕ XIII-тен бастап. Далалық сынақтар мен сауалнамалар нәтижесінде әскери қызметшілер көбірек тағамдар мен үлкен порциялар сұрады. 1994 жылы пакеттерді пайдалануға қолайлы және тартымды ету үшін коммерциялық стильдегі графикалық элементтер қосылды, ал қасықтар мен салфеткалар сияқты жеуге жарамсыз компоненттерге биоразлагаюшы материалдар енгізілді. 1996 жылға қарай негізгі тағамдардың саны 16-ға (оның ішінде вегетариандық нұсқалар), 1997 жылы – 20-ға, ал 1998 жылы – 24-ке дейін өсті. 2023 жылғы деректер бойынша жүйеде 24 түрлі тағам және 150-ден астам қосымша заттар бар. Осы әртүрлілік әскери қызметшілерге әртүрлі мәдениеттер мен географиялық аймақтарға сай дәмді тағам табу үшін оларды алмастыруға мүмкіндік берді. Рацион бастапқыда 1981 жылдан 1995 жылға дейін қою қоңыр түсті сыртқы қаптамада келді, өйткені ол Орталық Еуропаның орташа белдеулі орманды далаларында қызмет етуге арналған еді. 1996 жылы ол Таяу Шығыстың шөл далаларында қызмет етуге жақсы бейімделген беж түсті сыртқы қаптамамен ауыстырылды. 2000 жылы бұршақ буритосы негізгі тағам ретінде енгізілді. 2006 жылы МРЕ-ге «Сусын қаптары» енгізілді, өйткені әскери қызметшілер суды металл асхана тостағандарында (су бөтелкесіне сыйымды пішінде) араластырудың орнына гидратациялық қаптарға көбірек сеніп, оларды қолдану мүмкіндігінен айырылды. Олар дәл өлшеу үшін сұйықтық деңгейін көрсететін өлшеу белгілерімен жабдықталған, сондай-ақ жалынсыз жылытқышқа мөрленуі және орналастырылуы мүмкін. Соңғы кезде МРЕ Медицина институты (IOM) жасаған диеталық қажеттіліктерді ескере отырып жасалды. IOM әскери қызметшілердің (18-30 жас аралығындағы жоғары белсенді ерлер ретінде жіктелген) күніне шамамен 4200 калория (ккал) жұмсайтынын, бірақ шайқас кезінде күніне шамамен 2400 калория ғана тұтынатынын, нәтижесінде энергия тапшылығына ұшырайтынын көрсетті. Бұл тепе-теңдіксіздік әскери қызметшілер рационының толық порциясын жемегенде пайда болады. Тағамдарды өңдеу және килокалория мөлшерін арттыруға көмектесетін макроэлементтерді бөлу шаралары қабылданса да, көптеген зерттеулер көптеген әскери қызметшілер әлі күнге дейін күнделікті тұтынудың қазіргі стандарттарына жете алмайтынын, көбінесе рационның бөліктерін алмастырып, тастайтынын көрсетіп тұр. Әскерилер First Strike Ration және HOOAH! Bar сияқты жаңа шабуылдық рацион прототиптерін сынақтан өткізіп жатыр, олар элиталық немесе мамандандырылған күштерді ескере отырып жасалған. Әдеттегі МРЕ-ге қарағанда жеңіл болғандықтан, оларды дайындау қажет емес және әскери қызметшілер саяхат кезінде жеуге мүмкіндік береді. 2009 жылдың шілдесінде сальмонелламен ластану фактісі анықталғандықтан әртүрлі дәмдегі 6300 сүт коктейлінің пакеттері қайтарып алынды.
Талаптар
Әрбір тамақ шамамен берілген. Олар ең көп дегенде 21 күн ішілуге арналған (логистикалық бөлімшелер осы мерзімге дейін жаңа тағам рационын жеткізе алады деп есептеледі) және кемінде үш жыл сақталу мерзіміне ие (сақтау шарттарына байланысты). Қаптама талаптары қатаң. MRE парашюттен түсіруге төтеп бере алуы керек, сондай-ақ парашютсіз түсіруге де төтеп бере алуы тиіс. Қаптама кемінде үш жарым жылды сақтау мерзімін қамтамасыз етуі керек, температурада тоғыз ай, ал температурадан температураға дейінгі қысқа мерзімдерде де сақталуы тиіс. Бұл талаптарға жақсырақ сай келу үшін жаңа қаптама түрлері қарастырылуда, соның ішінде фольганы зейінмен алмастыру, оны оңай тесуге болады, жылуды жақсы өткізеді және жарқырап (солдаттың орнын жасыруға кедерілдіруі мүмкін). Әрбір MRE менюге байланысты салмақтайды. MRE тағамдарында су болғандықтан, олар бірдей калория беретін лиофилизацияланған тағамдардан ауыр болады.
Қайта сату жағдайы
Бұрынғы азаматтарға рұқсатсыз сатылған өнімдердің салдарынан Қорғаныс министрлігі МРЭ-ның әрбір қаптамасына "АҚШ үкіметінің меншігі, коммерциялық қайта сату заңсыз" деп басып шығаруды талап етеді. Бұл ескерту тек әскери қызметшілерге арналған, өйткені МРЭ-ны азаматтық тұрғындардан қайта сатуға тыйым салатын заң жоқ. Үкімет сатушыларды МРЭ сатудан бас тартқызуға тырысқанымен, eBay сияқты аукциондық сайттар МРЭ аукциондарына рұқсат беруді жалғастырды, өйткені Қорғаныс министрлігі оларға бұл практиканы заңсыз деп жариялайтын ережелерді немесе заңдарды көрсете алмады. eBay компаниясының өкілі "бұл заттардың сатылуына тыйым салатын заң қабылданмайынша, біз оларды сайтта сатуды тоқтата алмаймыз" деді. Сондықтан, МРЭ-ді контрабандалық тауар деп санамаса да, әскери қызметшілердің жеке пайда үшін МРЭ-ді сатып алуы мен сатуы Әскери сот кодексінің 108-бабы бойынша заңсыз. Нәтижесінде, сенімді сатушылардан тыс сатылатын МРЭ көбінесе сұр нарыққа түседі, онда оның азаматтық қолға қалай түскендігі (ұрлық/заңды жолмен) және/немесе сапасы белгісіз болуы мүмкін. 2006 жылы АҚШ-тың Мемлекеттік есеп беру кеңсесі атынан жүргізілген тергеу eBay-де сатушылардың МРЭ-ді бұрыс жолмен алып, оларды жеке пайда үшін халыққа сатқан бірнеше жағдайды анықтады. Кейбір жағдайлар Луизиана, Миссисипи, Флорида және басқа да Катринадан зардап шеккен шығанақ штаттарынан сатылған. 12 даналық МРЭ қаптамасының мемлекеттік құны 86,98 доллар (шамамен бір данасы 7,25 доллар), бұл сатушыларға төленетін ақыдан әлдеқайда жоғары. Филиппинде үкімет МРЭ-ні жергілікті нарықтарда сатуды тоқтатты.
Азаматтық мақсатта
МРЕ табиғи апаттар кезінде де азаматтарға таратылды. Жоғары майлылығы (орташа алғанда 52 грамм май, 5 грамм транс майы) және жоғары тұздылығы (орташа алғанда 2 грамм) болғандықтан, оларды "Эфиопиялықтар қабылдамаған тамақтар" (Эфиопиядағы 1983–1985 жылдардағы ашаршылық кезінде) немесе "Жемдеуге қиын тамақтар" деп атаған. Кейбір жеке порциялардың өзіндік есімдері болған. Мысалы, төрттен бірге салынған френкфуртерлер "өлімнің төрт саусағы" деп аталды. 2010 жылы Ауғанстанға жіберілгенде, 2019 жылдың қарашасында бір ардагер МРЕ-ді (дәстүрлі Алғыс айту күні тамағы шабуыл кезінде жойылған, ал стандартты МРЕ жөнелтілімінің бір бөлігі зардап шеккен) "нашар тірлік" деп сипаттады. Олардың талшықтарының аз болуы кейбір адамдарда іш қатуға себеп болуы мүмкін, сондықтан оларды "Дәрі-дәрмек қажетті тамақтар", "Шығудан бас тартатын тамақтар", "Бөлінуден бас тартатын тамақтар" немесе "Көп мөлшерде ішек тазалануды тудыратын тамақтар" деп те атаған. Ксилитол тәттілендіргішінің слабительдік әсері (артық қолданған жағдайда) МРЕ-дегі шайнағыштың слабитель құрамында болуы мүмкін деген мифті күшейтеді, бірақ рациондық жиынтықтағы крекерлерде ас қорытуды жеңілдету үшін қалыптыдан жоғары көкөніс мөлшері бар. 2006 жылдың желтоқсанында комедия актері Аль Франкен (сол кезде Біріккен қызметтер ұйымдарының сегізінші турынан өтіп жатқан) Ирактағы әскерлерге күліп айтты, ол әзірге бесінші МРЕ-ін жеп қойған және "ешқайсысының эвакуация стратегиясы жоқ" екенін. 2015 жылға қарай МРЕ-нің бір жиынтығындағы орташа талшық мөлшері жеткілікті 12 граммға жетті. 2010 жылы New York Times француз әскерінің рационы (мысалы, елен паштеті және нугамен бірге казулет) шамамен бес МРЕ-ге саудаласуға болатынын хабарлады, бірақ 2014 жылға қарай МРЕ мәзірлері жақсарғандықтан, олардың құны кері айналғанын мәлімдеді. 2005 жылы ұсынылған, рецепт №4 болған, көкөністі ірімшік омлеті МРЕ ең нашар деп есептеледі. Ирактағы сарбаздар оны сыртқы түрі мен дәмі үшін "Vomelet" (құсумен байланысты сөз ойыны) деп атады. Ол 2009 жылы өндірістен алынды.
Түрлері және ұқсас азықтар
МРЕ бірнеше ұқсас далалық рациондардың жасалуына әкелді. Ұшқыштар экипажының жеке тапсырыс бойынша дайындалатын тамақ модулі (ABOMM) – бұл әскери ұшқыштар экипаждары мен танк жүргізушілеріне ыдыс-аяқсыз, ұшақта немесе жер көлігін басқару кезінде жеуге ыңғайлы, сондай-ақ шектеулі кеңістікте қолдануға арналған арнайы нұсқа болып табылады.
Тамақ, діни, кошер/халал
Дінге қатысты қатаң талаптары бар әскери қызметшілерге әскерилер арнайы тағам – Дінге қатысты, Кошер/Халал ұсынады. Бұл тағамдар бірдей қоректік құндылықты қамтамасыз етеді, бірақ құрамында рұқсат етілмеген ингредиенттер болмайды. Тағамдар дайындалған күйіндегі тағамның түсті суреті бар ерекше стильді қаптамада (азаматтық дайын тағамдар сияқты) келеді, ал қосымша азық-түліктер коммерциялық қаптамада болады. Кошер тағамдары еврей және ағылшын тілдерінде «Glatt Kosher» деп, ал халал тағамдары араб және ағылшын тілдерінде «Dhabiha Halal» деп белгіленеді. Тағамдар 12 данадан тұратын жәшікте сақталады, салмағы 8 кг, көлемі 40 литр. Дінге қатысты заңдарды сақтау үшін тағам мен қосымша азық-түлік пакеттері екі бөлек ішкі қорапқа салынып, сыртқы қаптамамен қамтамасыз етіледі және тек кошер немесе халал нұсқасында ғана болады (екі арнайы рацион түрі тасымалдау жәшігінде араластырылмайды). Алғашқы тағамдар тек кошер болды және 4 сиыр еті, 4 тауық, 2 лосось және 2 Gefilte Fish мәзірінен тұрды. Қазіргі тағамдардың құрамында: сиыр еті, қой еті, тауық еті, вегетариандық тағамдар мен макарон өнімдері бар. Тағамдар дәстүрлі Таяу Шығыс және Оңтүстік-Батыс Азия тағамдарының (мысалы, қой еті және көкөніс жалмасы немесе басмати күрішпен, бұршақпен және көкөністермен дайындалған тауық еті) және батыс тағамдарының (мысалы, көкөніс рататуй, флоренциялық стильдегі көкөніс лазаньясы немесе тауық еті қосылған Нью-Орлеан гумбосы) қоспасынан тұрады. Әр мәзірде орташа есеппен 1200 килокалория бар және сақтау мерзімі 3-тен 10 айға дейін. Пасха талаптарына сәйкес сертификатталған арнайы кошер тағамы да бар. «Пасха рационы» (ресми түрде Дінге қатысты, Кошер Пасха тағамы деп аталады) маццо крекерлерінің пакеттерін және сиыр еті, тауық еті (сүйекпен бірге) немесе лосось етінен тұратын тағамдарды қамтиды. Әр тағам жеке пакетте, ал әрбір жәшікте 12 пакет болады. Дінге қатысты талаптары аз әскери қызметшілер үшін, шошқа еті жоқ, сертификатталмаған MRE-нің (жеуге дайын рацион) мәзірлері де қолжетімді. DLA «Тамақ, жеуге дайын (MRE), шошқа еті жоқ, жеке» тағамын ұсынады, ол 24 түрлі тағамнан таңдалған 12 мәзірден тұрады.
Вегетариандық HDR және MARC
Гуманитарлық күнделікті рацион (HDR) – босқындар мен басқа да қоныс аударған адамдарға беруге арналған, өзіне жететін халал тағам. Ол бір адамды толық күнімен қамтамасыз етуге арналған, ал менюлер көптеген діни және мәдени талғамдарға сай болуы тиіс. Осы мақсатқа жету үшін оның өндірісінде жануар текті өнімдер немесе қосалқы өнімдер, алкоголь немесе алкоголь негізді өнімдер және азырақ мөлшерде сүт өнімдері қолданылады. Өзге жағынан, ол MRE (жеке далалық рацион) сияқты жасалып, қапталады; Ауғанстан операциясынан алынған пікірлер ішкі қаптаманы нығайтуға әкелді, себебі пакеттер кейде құлау кезінде жарылып қалатын. Сыртқы қап қызыл немесе сары түске боялған, үстінде АҚШ туы және қасықпен қаптан тамақ жеп отырған адамның суреті бейнеленген. Әдетте, оған ағылшын және бір немесе бірнеше жергілікті тілдерде нұсқаулар жазылған. Аймақтық бейімделген тамақ (MARC) – АҚШ Армиясының сарбаздары мен Биологиялық-химиялық командасы (SBCCOM)/Natick, Жеке жауынгерлік рацион тобы (ICRT), Жауынгерлік тамақтандыру дирекциясы (CFD) әзірлеген, өзіне жететін, ұзақ сақтауға арналған тағам. MARC тағамдары Гуантанамодағы тұтқындар үшін арнайы әзірленді, кейіннен олар Ирак және Ауғанстан сияқты елдерде кеңінен қолданыс тапты. MARC тағамдары мәдени тұрғыдан "тыйым салынған өнімдермен" (Ислам мен Иудаизм шошқа етін тыйымдайды, индуистер сиыр етін жемейді және т.б.) келіспеушіліктерді болдырмаудың оңай жолы ретінде толыққанды вегетариандық болып табылады. Олар кошерлік немесе халал сертификатына ие емес. Көптеген менюлер Оңтүстік-Шығыс Азия немесе Үнді стилінде (Сааг Чоле, дәмделі көкөністер) жасалған, бірақ кейбіреулері жай ғана вегетариандық MRE-ге (Шыршалы Тортеллини, Минестроне) балама болып табылады.
Жоғары калориялы нұсқалар
Өте суық температурада МРЭ-дегі қаптамаланған сұйық тамақ тоңып, жеуге жарамсыз болып, жылыту қапшығы жеткіліксіз болуы мүмкін. Суық ауа райына арналған тамақ (MCW) MRE-ге ұқсас рационды ұсынады, бірақ ол MRE-нің көтере алатын температурадан төмен температураға арналған. Ақ қаптамаға салынған, ол ыстық сумен ішіледі, стандартты MRE сияқты қосымша ингредиенттермен және су ішуді ынталандыру үшін қосымша сусын қоспаларымен бірге кептірілген тағамды ұсынады. Тағамдардың калориялық және майлылығы да арттырылған. MCW, Суық ауа райына арналған рационды (RCW) алмастырды. Ұзақ қашықтыққа барған әскерге арналған тамақ (LRP) MCW-мен бірдей, бірақ әртүрлі қосымша жиынтықтармен. MLRP, азық-түлікпен қамтамасыз етілуі шектеулі немесе мүлдем болмайтын әскерлер үшін жасалған, сондықтан рационның салмағы маңызды. "Операциялық оқуға арналған тамақ" (TOTM) алғаш рет 2001 жылдың мамырында қолданысқа енгізілді. Ол сыныптар сияқты интенсивті емес оқу орталары үшін калория мөлшерін азайтады (орташа есеппен 997 килокалория). Бұл бұрынғы асханадағы дайын түскі ас, тамақтандыру қызметтері немесе далалық оқу үшін далалық асханаларды алмастырады. TOTM әскерлерге MRE және оның құрамымен танысуға мүмкіндік береді, бірақ оны қажетсіз жағуға тиіс емес әскерлерге артық калория бермейді. Ол MRE-нің стандартты белгілері бар қоңыр пластикалық қаптамасының орнына коммерциялық белгілері бар мөлдір пластикалық қаптаманы қолданады. Қазіргі уақытта он екі мәзірдің 3 түрлі тізімі бар, барлығы 36 түрлі тағамды құрайды. Әрбір TOTM рационы 12 түрлі тағамнан тұратын толық мәзірмен толтырылады, салмағы шамамен 20 фунт (9 кг) және көлемі 0,95 куб фунт (27 л). TOTM-ның жарамдылық мерзімі MRE-ге қарағанда қысқа, 12-18 ай ғана. Бірлескен топтық рацион (UGR) MRE сияқты рацион, бірақ үлкен топтарды тамақтандыру үшін кеңейтілген. Ол бұрынғы A, B және T рациондарының мұрагері. Ол қыздырылып, ашылатын герметикалық металл табақшаларда келеді. Төтенше жағдайларға арналған, жалпы мақсаттағы, жақсартылған азық-түлік жиынтығы (FPSGPI) ұшқыштарға және басқа да қызметкерлерге, төтенше жағдайлар үшін кішкентай, өте портативті азық-түлік рационы қажет болуы мүмкін. Оның құрамында тағамдық тағамдар мен сусын қоспалары бар. Сол сияқты, кемеден шығуға арналған азық-түлік жиынтығы (FPSAS) және ұшаққа, құтқару салдарына арналған азық-түлік жиынтығы (FPSALR) құтқару қайықтарындағы сақтау орындарына орнатылады. "Джимми Дин" - бұрыннан дайындалған, ұзақ сақтауға арналған рацион, оның ішінде Джимми Дин брендінің деликатес сэндвичі бар, ол көбінесе АҚШ әскери қызметшілеріне MRE-ге балама ретінде далада беріледі.
Стив1989MREInfo
YouTuber Steve1989MREInfo АҚШ немесе басқа елдерден (мысалы, жеке тамақ жиынтығы) шыққан MRE және басқа да рациондарды, сондай-ақ K рационы сияқты көне рациондарды YouTube арнасында қарап, шолу жасайды. Ол өзіне келген әрбір рацион туралы толыққанды пікірлер мен мәліметтер ұсынады.
Тышқандар
"Рационды жымқыру" (бұл жағдайда "рацион" сөзінің қысқартылған түрі) деген термин – АҚШ әскери қызметкерлерінің MRE (жеке дара порциялық тағам) пакеттерін мақсатты түрде тонауын сипаттау үшін қолданатын сленгтік сөз, әскерилер бұны ресми түрде "далалық тағамнан айыру" деп атайды. Бұл MRE-дің (бір қорапқа 12 данадан) қораптарын ашу, жеке MRE пакеттерін ашу, қажетті заттарды алып, тартымсыз қалдықтарын қалдыру процесін білдіреді.