Кіріспе

Hå ауылы, Норвегия Nærbø - Норвегияның Рогаланд округінің Hå муниципалитетіндағы ең үлкен ауыл. Ауыл Ярен ауданында, Брайне қаласы мен Вархауг ауылының ортасында орналасқан. Ауыл Норвегияның төртінші ірі қаласы Ставангердің оңтүстігінде орналасқан. Ауыл 1894 жылдан 1964 жылға дейін, ол Hå муниципалитетіне қосылғанға дейін, ескі Nærbø муниципалитеттің әкімшілік орталығы болды. Ауылда 2019 жылы 7 269 адам тұрады. Ауыл арқылы Сорландленд желісі, дәстүрлі түрде Ярен желісі өтеді. Ярен жолаушылар темір жолының қызметі Нэрбо станциясында тоқтаса, қалааралық қызмет жақын маңдағы Брайне станциясынан қол жетімді. 44-аудандық жол ауылдың батысынан өтеді.

Тарих

Археологтар б. з. б. 6000 жыл бұрынғы адамзат іс-әрекетінің іздерін тапты . C аймақта. Бұл табылғандардың көпшілігі Hååna өзенінің маңында болды, ол муниципалитеттің шығысындағы төбелерден батыстағы мұхитқа дейін ағады. Бұл ертедегі тұрғындар негізінен балық аулау мен кіші аң аулау арқылы тіршілік ететін аңшылар болған. 3000 жылы бұл аймақты үлкен емен мен қарағай ормандары алып тұрған. Бұл кезеңде адамдар қоныстанған және жерді өңдеген. Аңшылықтан ауыл шаруашылығына көшу орманның көп бөлігін жоюға әкелді. Бұл аймақ викингтер дәуірінде (8-ден 11-ға дейінгі ғасырлар) маңызды рөл атқарды. Nærbø 872 жылы Hafrsfjord шайқасы болған Hafrsfjorden-дің оңтүстігінде орналасқан. Бұл шайқастан кейін Норвегияның батыс бөліктері бір монархтың қол астында біріктірілді. 950 жылы Гренландиядағы алғашқы норвегиялық елді мекеннің негізін қалаушы Эрик Қызыл Гренландияның солтүстігіндегі Нэрбодан шамамен Øksnevad қаласында дүниеге келді. Сонымен қатар, қызыл Эрик атақты викинг зерттеушісі Лейф Эрикссонның әкесі болды. 968 жылы 995 жылдан 1000 жылға дейін Норвегия королі болған Олав Тригвасон Нэрбо ауылының сыртында Обрестадта дүниеге келді. Олав Тригвасон Норвегияға христиан дінін әкелуде үлкен рөл атқарды және 995 жылы Норвегиядағы алғашқы шіркеуді салған деп есептеледі. 997 жылы ол Тронхейм қаласын да құрды. 1349 жылы Қара обадан сол аймақтың 2/3 бөлігі қаза тапты. 1878 жылы осы ауылда Nærbø станциясы бар Jærbanen темір жол желісі аяқталды. 1940 жылы немістер Норвегияға басып кірді және Яреннің жағалауының үлкен аумақтары жарылғыш миналармен қапталды. Неміс әскерлері сол аймақтағы норвегиялық ер адамдарды неміс оккупациялық күштеріне жұмыс істеуге мәжбүрледі.

Экономика

Өңір маңызды ауыл шаруашылығы аймағы болып табылады, сондықтан тұрғындардың көп бөлігі ауыл шаруашылығы саласында жұмыс істейді. Ауылда жыл сайын сүт шығаратын Норвегияның ең ірі сүт зауыттарының бірі бар. Tine сүт зауыты басқа сүт өнімдерімен қатар, танымал Jarlsberg және Norvegia ірімшіктерін да жасайды. Сүт фабрикасында 64 адам жұмыс істейді. Risa тобы (бұрынғы Brødrene Risa) Nærbø-ден басқарылады және Nærbø-де бірнеше қондырғылары бар. Ауылда мал сою зауыты мен жергілікті сауда орталықтары бар. Nærbø Sandnes және Stavanger қалаларына жақын орналасқандықтан, бұл екі қаладан көптеген жаңа тұрғындарды тартты. Бұл негізінен Нэрбодағы жылжымайтын мүлік бағасының арзандауы және Нэрбо мен Санднес/Ставангер арасындағы салыстырмалы түрде қысқа қатынаспен байланысты. Ставангер Nærbø-ден шамамен алыс, ал Sandnes-тен алыс. Нэрбода төрт бастауыш мектеп (Motland skule, Bø skule, Vigre skule, Høyland skule) және бір орта мектеп (Nærbø Ungdomsskule) бар. Ауылда жеке Tryggheim Christian орта мектебі мен колледжі бар.

Климат

Ауыл орталығы Солтүстік теңіз жағалауынан шамамен орналасқан. Климат мұхиттық климатқа жатады, ал жазық ашық ландшафты ауылды шамалы орынға айналдырады. 1980 жылдардың ортасына дейін ауыл салыстырмалы түрде қатты қар жауды, ал қар қыс айларында жерде қалуға бейім болды. Бірақ соңғы 20 жыл ішінде ауа температурасының көтерілуіне байланысты қардың қатты жаууы жиі болмайды.

Ана түрмесі

Норвегиядағы ең үлкен түрмелердің бірі Ана түрмесі, ол 1912 жылы еңбек лагері ретінде салынған, бірақ кейіннен қарапайым түрмеге айналдырылды, ауыл орталығынан оңтүстікке қарай орналасқан. Түрмеде 164 адамға арналған, оның ішінде 24 адамды қабылдай алатын төменгі күзетілетін бөлім бар. Түрме ауыл шаруашылығымен қоршалған, оның қожайында Норвегияның ең үлкен фермаларының бірі бар.

Қызықты орындар

Hå Vicarage 1637 жылы салынған және ауылдың батысында орналасқан және Солтүстік теңізге қарап тұрады. Ол толығымен жаңартылып, қазіргі уақытта өнер галереясы ретінде пайдаланылады. Сонымен қатар, жертөледе мұражай бар. Викаратты қоршап тұрған жер бедерінде бірнеше викинг қабірлері бар. Grødelandstunet - жағалауға жақын орналасқан Nærbø-нің оңтүстік батысында орналасқан, мұражайға айналған дәстүрлі шаруа үйі. Мұражайдың мақсаты - келушілерге осы аймақтағы адамдардың бұрынғы уақытта қалай өмір сүргенін түсіндіру. Солтүстік теңізге жақын орналасқандықтан, ауыл бірнеше жағажайларға жеңіл кіре алады, олар жаз айларында жергілікті тұрғындар үшін танымал. Норвегияның ең үлкен жағажайға, Брусанд жағажайға, машинамен 15 минутқа ғана жол бар. Жағажайлар серфингшілер арасында да танымал және күзгі және қысқы айларда аймақтағы дауыллы теңізге байланысты толқын серфингін жүргізу үшін Еуропадағы ең жақсы орындардың бірі болып саналады. Nærbø саябағы ауыл орталығынан алыс орналасқан. Онда адам қолымен жасалған үлкен тоған, қарағайлы орман және бірнеше жаяу жүргінші жолдары бар. Парк экзотикалық құстармен танымал. Hå ауданы арқылы ағатын Hååna өзені елдегі ең жақсы сальмон өзендерінің бірі болып табылады және жыл сайын көптеген келушілерді тартады. Балық аулауға арнайы рұқсаттарды өзеннің әртүрлі бөліктеріне ие жергілікті фермерлерден сатып алуға болады. Сонымен қатар, ұлттық балық аулау лицензиясын Табиғатты қорғау басқармасына төлеу қажет. Обрестад маяк ауылының оңтүстік-батысында орналасқан. Ол 1873 жылы салынған, 1949 жылы қайта жаңартылған. Бүгінде ол толығымен автоматтандырылған және Норвегияның жағалау әкімшілігіне тиесілі. Маяк Мәдени мұра туралы заңмен қорғалады. Маяк халыққа экскурсиялар арқылы ашық. Сондай-ақ, осы жерде адам қолымен жасалған жағажай арқылы қорғалған жағажай бар. Сондай-ақ, маяк үйінде ауа райы станциясы бар. 1975 жылдың 2 маусымында ең төменгі температурасы - 0,7 градус. Бұл Рогаландта маусым айындағы ең төменгі температура.

Нэрбо автофестивалі

Нэрбо - Норвегиядағы жыл сайын Формула 3 жарысын өткізетін жалғыз орын. Жарыс ауыл орталығы көшелерінде өтеді. Жолдың ұзындығы шамамен ұзын және ені шамамен 2 -ден 5 см-ге дейін. Бұл фестиваль 1997 жылы басталған болатын. Содан бері ол ел ішінен келген адамдарды қызықтырады. Бірнеше рет жылдамдықты арттырып үлгерген. Жергілікті тұрғындар бұл жарысты Монте-Карло Гран-при-нің шағын нұсқасы деп атайды. 2006 жылы Формула 3 автокөліктерінің бірі жолдың сыртқы периметріне орналасқан бетон күзет блоктарының біріне құлап, көпшілікке соқтығысып, 16 жасар көрерменді өлтірді. Көптеген адамдар бұл шараның аяқталуы деп қорқып отырды, бірақ қауіпсіздік шаралары күшейтіліп, болашақ мерекелерге рұқсат берілді.

Спорт

Спорт Нэрбода өте танымал, ал ауылда жоғары деңгейдегі спорттық нысандар бар. Ауылда екі жабық гандбол алаңы, бір мұз үстіндегі хоккей алаңы, бассейн және бірнеше ашық футбол алаңдары бар. 1993 жылы Лоендегі спорттық әкімшілік орталығы өртеніп, оны қайта құруға бірден күш салынды. Қайта құру процесі негізінен жергілікті халықтың ерікті еңбегімен жүзеге асырылды. Бұл жобаны жүзеге асыру үшін 850-ден астам жергілікті тұрғындар жұмылдырылды, ал 15000-ға жуық жұмыс уақыты жұмсалды. Екі жылдан кейін жаңа әкімшілік орталық ашылды. Идретцлуден 1972 жылы Спидвей әлем командалық кубогының іріктеу кезеңін өткізген және 1974, 1976, 1978 және 1980 жылдары Норвегияның жеке Спидвей чемпионатының финалын өткізген.