Кіріспе

Американдық халық музыканты (1895–1967)

Кларенс "Том" Эшли (туған Кларенс Эрл МакКарри; 29 қыркүйек, 1895 – 2 маусым, 1967) – американдық музыкант және әнші, ол тырнақ балға банджо мен гитарада ойнаған. Ол 1911 жылдан бастап Оңтүстік Аппалачи аймағындағы медициналық көрмелерде өнер көрсеткен, ал 1920 жылдардың соңында жеке орындаушы ретінде де, түрлі струнды тобының мүшесі ретінде де алғашқы даңққа ие болды. 1960 жылдардағы халықтық музыканың қайта жандануы кезінде "қайта танылғаннан" кейін Эшли өмірінің соңғы жылдарын халықтық музыка концерттерінде, соның ішінде Нью-Йорктегі Карнеги залында және Род-Айленд штатындағы Ньюпорт фольклорлық фестивалінде өнер көрсетумен өткізді.

Ерте өмір

Эшли 1895 жылы Теннесси штатының Бристоль қаласында Джордж МакКарри мен Роза Белл Эшлидің жалғыз баласы ретінде дүниеге келді. Джордж МакКарриді білгендер оны «бір көзді скрипкашы, жаман мінезді және көп сөйлейтін» деп сипаттады. Кларенс туылмас бұрын, Роза Беллдің әкесі Енох Эшли күйеуі Джорджтың адалдығын сақтай алмағанын білді. Джордж қаладан кетуге мәжбүр болды. Роза Белл әкесімен бірге қайта оралды, ал шамамен 1900 жылы отбасы Теннесси штатының Шоунс қаласына көшіп келді. Бұл Маунтин-Ситидің оңтүстігіндегі торап, онда Енох пансион ұстады. Кларенс өте кішкентай кезінде, әкесі Енох оны балалар өлеңінен алынған «Томми Тидди Уэдди» деп атады, содан бері ол достары мен таныстарына «Том» деп танылды. Ол анасының ата-анасымен өскендіктен, «МакКарри» деген тегі «Эшли» деген тегіне алмастырылды. Том бала кезінен музыканттармен таныс болды. Сегіз жасында әкесі оған банджо сатып алып, анасы мен әпкелері оған Аппалач аймағының дәстүрлі халық әндерін мен балладаларын ойнатуға үйретті. Ол әкесінің пансионында тұратын ағаш кесушілер мен теміржол жұмысшыларынан көптеген әндер мен ойнау тәсілдерін үйренді. 1911 жылы Том Маунтин-Сити арқылы өтіп бара жатқан медициналық көрмеге қосылды. Ол банджо мен гитарада ойнап, қаралап комедия қойды. Том 1940 жылдардың басына дейін әр жазда медициналық көрмелермен өнер көрсетті. Қыста ол ауылдық мектептерде жергілікті концерттер ұйымдастырды. Ол көмір шахталарында және район фабрикаларында да ақшаға ойнайтын, көбінесе Джонсон округының белгілі скрипкашысы Г. Б. Грейсонмен бірге. 2013 жылдың наурыз айында АҚШ Конгресінің кітапханасы «Clarence Ashley's Old Time Music» альбомының Ұлттық дыбыс жазбалар тізіміне енгізілетінін жариялады. Альбом 1960 жылдардың басында Ральф Ринзлер жасаған Эшли мен Док Уотсон, Клинт Ховард, Фред Прайс, Гейтер Карлтон және Томми Мур орындаған халық әндерінің жиынтығынан тұрады.

Репертуар және ықпал

Эшли өзінің репертуарының көп бөлігін 1900 жылдардың басында әкесінің пансионатында тұратын әжесі мен әпкелерінен, сондай-ақ саяхатшы музыканттардан үйренді. Оның ерекше G модальді банджо тарту стилін, ол "тісті ара" деп атады (бесінші ішектен біріншіге дейін gDGCD), отбасы мүшелері үйреткен болуы мүмкін. Ол Аппалачи аймағында ұрпақтан-ұрпаққа жеткен ағылшын немесе ирланд балладаларынан бірнеше әнді жазды, олардың ең танымалдары – "Coo Coo Bird" (ол анасынан үйренген), "House Carpenter" және "Rude and Rambling Man". Басқа жазбаларында "Naomi Wise", "Little Sadie" және "John Hardy" атты кісі өлтіру туралы балладалар, "Frankie Silvers" және "Greenback Dollar" халық әндері бар. Эшлидің "Dark Holler", "Haunted Road Blues" және "Corrina, Corrina" әндерін орындауында афроамерикандық әсерін байқауға болады. 1933 жылы Эшли "The House of the Rising Sun" әнін алғаш рет жазды, оны анасының әкесінен үйренгенін айтты. 1960 жылдардағы халықтық музыканың қайта жаңғыру кезеңінде Эшли мен оның тобы 18 ғасырғы ағылшын, оңтүстік гимні "Amazing Grace" әнін танымал етуге көмектесті. Көптеген белгілі музыканттар Эшлидің маңызды ықпалын мойындады. Рой Акуфф бір кезде Эшлимен бірге көшпелі медициналық көрсетулерде жұмыс істеді, және Эшли оған "The House of the Rising Sun" (Акуфф 1938 жылы жазған) және "Greenback Dollar" әндерін үйреткен болуы мүмкін. Халық әншісі Док Уотсон 1960 жылы Эшлимен бірге жазу карьерасын бастады және көп жыл бойы Эшлидің тобында ойнады. Grateful Dead тобының жетекшісі Джерри Гарсия бір сұхбатында "Кларенс Эшлиді тыңдап" шұңқыр тартуды үйренгенін айтты. Эшлидің ықпалымен өскен басқа да халық әншілері: Джоан Баез, Джуди Коллинз және Жан Ричи.