Кіріспе

Даниялық суретші және графика шебері Йохан Томас Лундбэй (1 қыркүйек 1818 – 25 сәуір 1848) – жануарлар мен пейзаждарды бейнелеумен танымал даниялық суретші және графика шебері. Ол Нильс Лориц Хойеннің Данияның ерекше ландшафттарын, тарихи ғимараттар мен ескерткіштерін, елдің қарапайым ауылдық халқын суреттеу арқылы ұлттық өнерді дамытуға жасаған шақыруынан шабыттанды. Ол П. С. Сковгаард пен Лоренц Фролихпен бірге Зеландияның ландшафтын тұрақты түрде суреттеп, өзінің буынының ұлттық романтизм суретшілерінің біріне айналды.

Өмірбаян

Ол Данияның Зеландия аралындағы Калундборг қаласында дүниеге келген. Ол Жоахим Теодор Лундбэйдің (1778–1841) және Кэтрин Бонневидің (1792–1863) ұлдарының бірі болды. Ол әскери отбасынан шыққан және Данияның әскери офицерлері болған Кристиен Карл Лундбай (1812–1873) мен Эммануэль Андреас Лундбай (1814–1903) ағасы болды. Бала кезінде денсаулығы нашар болғандықтан, отбасымен бірге Копенгагенге көшіп келді. Кейін отбасы Фредерикссундқа келді, онда әкесі қайтыс болғаннан кейін ол анасымен бірге Калундборгқа оралды. Ол жеке сабақтарда жануарларды суретке түсіретін Кристиан Холмнан (1804–1846) оқыды және 14 жасында Йохан Людвиг Лундтың (1777–1867) сурет салу мектебіне қабылданды. 1832 жылы ол Копенгагендегі Дания Корольдік өнер академиясына түсті және оны 1842 жылы бітірді. Ол 1835 жылдан бастап көрмелерге қатыса бастады, ал 1839 жылы «En gravhøj fra oldtiden ved Raklev på Refsnæs» (Раклевтегі Рефснас маңындағы көне қабір үйіндісі) және «Parti af Dyrehaven med Hjorte og Hinde» (Айғыр мен бұғылы аң ауру паркінің көрінісі) суреттерін жасады. Соңғысы өнер тарихшысы және сыншы Нильс Лориц Хойенмен (1798–1870) байланысты ықпалды өнер қоғамы – «Kunstforeningen» сатып алды. Келесі жылдары ол суреттерін көбінесе пейзаждарға арнады. Оның үлкен «Kystparti ved Isefjord» («Исефьорд жағалауының көрінісі») суреті 1843 жылы көрмеге қойылды және қазіргі Дания Ұлттық галереясы (Statens Museum for Kunst) болып табылатын Корольдік суреттер жинағы сатып алды. 1845 жылы жарық көрген, ақын Ханс Вильгельм Каалундтың (1818–1885) жас балаларға арналған өлеңдер жинағы – «Fabler for Børn: Et halvhundrede Billeder» үшін суреттер салды. Ол 1846 жылдың 18 шілдесінде бір жарым жылдық үзілістен кейін Данияға оралды. Достарын таң қалдырып, елде бір жыл тұруға ниеттенгенін және Хельсингёр маңындағы шағын шаруа қожалығын иемденгенін хабарлады. Алайда, Данияда «Үш жылдық соғыс» (Treårskrigen) деп белгілі Шлезвигтің бірінші соғысы басталды және 1848 жылдың көктемінде ол көптеген басқа жас суретшілер сияқты әскерге жазылды. Ол сегіз күннен кейін, 1848 жылдың 26 сәуірінде 29 жасында қайтыс болды. Оның кездейсоқ оқтан қаза тапқан ба, әлде депрессияға ұшыраған суретші өз-өзіне қол жұмсаған ба деген мәселе әлі де даулы.