Ирландия көлігінің шолуы

Кіріспе

Ирландия көлік жүйесіне шолу

Ирландия көлік жүйесінің көп бөлігі, Ирландия шекарасының екі жағында да мемлекеттік меншікте. Ирландияның жол желісі екі құзыреттің ішінде бөлек дамыды, ал Ирландияның теміржол желісі көбінесе Ирландияның бөлінуінен бұрын құрылған. Ирландия Республикасында Көлік министрі, Көлік департаменті арқылы әрекет етеді және мемлекеттің жол желісіне, теміржол желісіне, қоғамдық көлікке, әуежайларға және басқа да бірнеше салаға жауапты. Жолдың кейбір бөліктері жеке немесе мемлекеттік-жеке қаражат есебінен салынған және ақылы жол ретінде пайдаланылса да, олар Ирландия Үкіметіне тиесілі. Теміржол желісі де мемлекеттік меншікте және оны басқаруда, ал қазіргі уақытта негізгі әуежайлар да әлі де үкіметке тиесілі. Қоғамдық көлік негізінен заңды корпорация, Córas Iompair Éireann (CIÉ) және оның еншілес компаниялары Dublin Bus, Bus Éireann (Ирландиялық автобус) және Iarnród Éireann (Ирландиялық теміржол) басқарады. 2005 жылдың 1 қарашасында Ирландия үкіметі «Транспорт 21» жоспарын жариялады, ол жолдарды жақсартуға 18 миллиард евро, теміржолдарды жақсартуға 16 миллиард евро, соның ішінде Батыс теміржол дәлізі мен Дублин метрополитенін қамтиды. Ирландия Республикасының көлік секторы мемлекеттің парниктік газдар шығарындыларының 21% -ына жауапты. Солтүстік Ирландияда жол желісі мен теміржол мемлекеттік меншікте. Инфрақұрылым департаменті осы және басқа да салаларға (мысалы, су қызметтеріне) жауапты. Солтүстік Ирландиядағы үш негізгі әуежайдың екеуі жекеменшік иелікте және жекеменшікпен жұмыс істейді. Ал Дери қаласының әуежайы Дери қалалық кеңесіне тиесілі және қаржыландырылады. Заңды корпорация, Солтүстік Ирландия көлік холдингі компаниясы (Translink деп сауда жасайды) өзінің үш еншілес компаниясы арқылы қоғамдық көлік қызметтерін жүргізеді: NI Railways Company Limited, Ulsterbus Limited және Citybus Limited (қазір Metro деп таныстырылады).

Автобустар қызметі

Ирландияның алғашқы пошталық автобустар қызметіне үкіметпен келісімшарт жасаған Джон Андерсон 1791 жылы Уильям Борнмен бірге, сондай-ақ жолдардың жағдайын жақсарту үшін төлем жасады. 1815 жылдан бастап Чарльз Бьянкони Клонмелде орналасқан пошта вагондары, вагондар және "биан" жүйесін дамытты, ол Ирландияның қазіргі заманғы қоғамдық көлік жүйесінің алға басушысы болды. Мемлекеттік Bus Éireann (Ирландиялық автобус) қазіргі уақытта Ирландия Республикасында Дублиннен тыс автобус қызметтерін ұсынады, оның ішінде Ирландияның көптеген қалаларын байланыстыратын экспресс автобустар желісі және провинциялық қалалардағы жергілікті автобус бағыттары бар. Bus Éireann-нің серіктес компаниясы Dublin Bus Дублиндегі автобус қызметтерінің көп бөлігін қамтамасыз етеді, ал басқа операторлар да бірқатар бағыттарды ұсынады. Олардың ішінде FirstGroup компаниясының еншілес кәсіпорны Aircoach, Дублин қаласының орталығынан, Оңтүстік Дублиннен, Грейстоун мен Брейден Дублин әуежайына қызмет көрсетеді. Сонымен қатар, олар Дублин әуежайы, Дублин қаласының орталығы және Корк арасындағы екі қалааралық экспресс бағыттарын, сондай-ақ Белфаст қаласының орталығы, Дублин әуежайы және Дублин қаласы арасындағы тоқтамайтын бағытты пайдаланады. Басқа операторлар, мысалы, Irish Citylink және GoBus.ie Дублин-Галвей бағытында бәсекелеседі. Matthews Coaches Беттистаун, Лейтаун және Джулианстауннан Дублинге тікелей бағыттарды ұсынады, ал Dublin Coach Портлаузе мен Лимерикке бағыттарды іске асырады. JJ Kavanagh and Sons Портлауз/Лимерик бағытында тұрақты қызметтер көрсетеді, сондай-ақ Уотерфорд, Карлоу, Килкенни, Клонмель және оңтүстіктегі аймақтық қалалар мен ауылдарға бағыттар ұсынады. TFI Local Link – бұл коммерциялық емес операторлардың жиынтығы, олар Ұлттық көлік басқармасы арқылы қаржыландырылады және Ирландияның ауылдық аймақтарында автобус қызметтерін ұсынады. Басқа жекеменшік ауылдық операторлар да бар, мысалы, Лоут округінің Блэкрок қаласындағы Халпенни, Ирландияда қоғамдық қызмет көрсететін алғашқы жекеменшік автобус операторы, Bus Feda (Feda O'Donnell Coaches), Ранафасттан (Донегал округі) Галвейге және кері бағытта күніне екі рет маршруттарды іске асырады. Солтүстік Ирландияда Ulsterbus автобус желісін қамтамасыз етеді, ал оның серіктес компаниясы Metro Белфастта қызмет көрсетеді. Екеуі де мемлекеттік Translink компаниясының құрамына кіреді. Tiger Coaches жұма және сенбі күндері Белфаст пен Лисберн арасында түнгі автобус бағыттарын іске асырады. Жеке жалға алу компаниялары Ирландия бойынша саяхаттайтын топтарға автомобильдерден бастап 56 орындық автобустарға дейін таңдау ұсынады. Жеке автобус жалдау компанияларын CTTC.ie сайтында табуға болады. Шекаралық бағыттар (мысалы, Дублин қаласының орталығынан Белфастқа) негізінен Ulsterbus және Bus Éireann серіктестігі арқылы жүзеге асырылады, ал кейбір бағыттар екі компанияның біреуімен ғана шекара арқылы жүзеге асырылады (мысалы, Bus Éireann басқаратын Дерри-Слайго). Aircoach, жеке оператор, Дублин әуежайы арқылы Дублин мен Белфаст арасындағы бәсекелестік экспресс бағытын ұсынады. Irish Times газетінің 2022 жылғы қыркүйектегі мақаласына сәйкес, Ирландия Республикасындағы ұлттық сапарлардың 14,3%-ы автобуспен жасалған, бұл еуропалық орташа көрсеткіш 8,8%-ды құрайды. Алайда, бұл біршама дәрежеде елдегі теміржол желісінің жеткіліксіз дамығандығына байланысты болуы мүмкін, өйткені Ирландиядағы сапарлар үшін пойызды пайдалану көрсеткіші 3,1%-ды құрайды, бұл 7,9%-ды құрайтын еуропалық орташа көрсеткіштен қалып қояды.

Ireland's first mail coach services were contracted with the government by John Anderson with William Bourne in 1791 who also paid to improve the condition of the roads. The system of mail coaches, carriages and "bians" was further developed by Charles Bianconi, based in Clonmel, from 1815 as a fore runner of the modern Irish public transportation system. State owned Bus Éireann (Irish Bus) currently provides most bus services in the Republic of Ireland, outside Dublin, including an express coach network connecting most cities in Ireland, along with local bus services in the provincial cities. Dublin Bus, a sister company of Bus Éireann, provides most of the bus services in Dublin, with some other operators providing a number of routes. These include Aircoach, a subsidiary of FirstGroup which provides services to Dublin Airport from Dublin city centre, South Dublin City, Greystones and Bray. They also operate two intercity express non stop services service between Dublin Airport, Dublin City Centre, and Cork and also a non stop route between Belfast City Centre, Dublin Airport and Dublin City. Other operators such as Irish Citylink and GoBus. ie compete on the Dublin Galway route. Matthews Coaches run a direct service from Bettystown, Laytown and Julianstown to Dublin whilst Dublin Coach operate services to Portlaoise and Limerick. JJ Kavanagh and Sons also operates regular services on the Portlaoise/Limerick route as well as offering services to Waterford, Carlow, Kilkenny, Clonmel and a selection of regional towns and villages in the south. TFI Local Link is a set of not for profit operators, funded via the National Transport Authority, that provide bus services in rural Ireland. Other private rural operators exist, such as Halpenny's in Blackrock, County Louth, which was the first private bus operator to run a public service in Ireland, Bus Feda (Feda O'Donnell Coaches), which operates twice daily routes from Ranafast, County Donegal to Galway and back. In Northern Ireland Ulsterbus provides the bus network, with its sister company Metro providing services in Belfast. Both are part of state owned Translink. Tiger Coaches operates a very late night bus service on Friday and Saturday nights between Belfast and Lisburn. Private hire companies offer groups travelling throughout Ireland with options ranging from cars to 56 passenger coaches. Private Coach Hire Companies can be found at CTTC. ie. Cross border services (e. g. Dublin city centre to Belfast) are run primarily by a partnership of Ulsterbus and Bus Éireann with some services run across the border exclusively by one of the two companies (e. g. Derry–Sligo run by Bus Éireann). Aircoach, a private operator, does however operate a competing Dublin to Belfast Express service via Dublin Airport. According to an Irish Times article in September 2022, 14.3% of national journeys in the Republic of Ireland were undertaken by bus, compared to the European average of 8.8%. However, this may be partly due to the lack of widespread train coverage in the country, as Ireland's figure of 3.1% usage of trains for journeys is well behind the European average of 7.9%.

Модальдық үлесі

Саяхаттау тәсілі 2012 2013 2014 Жеке көлік – жүргізуші 70,4% 69,0% 69,1% Жеке көлік – жолаушы 6,1% 5,8% 5,3% Жаяу 13,6% 15,4% 14,8% Автобус 3,9% 3,8% 4,4% Велосипед 1,2% 1,3% 1,6% Темір жол / DART / Luas 1,3% 1,5% 1,4% Такси 0,8% 0,9% 0,9% Көлік / мотоцикл / басқа 2,7% 2,5% 2,5%

Құбырлар

Табиғи газды тасымалдау желісі (2003). Одан әлдеқайда кең таралған тарату желісі бар.

Кемежайлар мен порттар

Ирландияда Дублин, Белфаст, Корк, Росслэр, Дерри және Уотерфорд қалаларында ірі порттар орналасқан. Арклоу, Баллина, Дрогеда, Дундалк, Дун Лаухейр, Фойнес, Галвей, Ларн, Лимерик, Нью-Росс, Слайго, Уорренпойнт және Уиклоуда шағын порттар бар. 2014 жылы Ирландия Республикасының порттары Ирландия мен Ұлыбритания арасында теңіз арқылы 2,8 миллион жолаушыны қабылдады, бұл 2003 жылдан бері 1 миллион жолаушы тасымалының азаюы. Бұл көрсеткіш бірнеше жылдан бері (1999 жылдан бері 20%) төмендеп келеді, бұл, әдетте, төмен бағалы әуе компанияларының салдарынан болуы мүмкін.

Паромдар

Ұлыбритания мен Ирландия арасындағы Ирландия теңізі арқылы паромдық байланыстарға Фишгард пен Пемброктан Росслэрге және Кэрнрианнан Ларнға дейінгі бағыттар кіреді. "Странрейр" - Белфаст пен Ларн бағыттары мен "Свонси - Корк" бағыты жабылды. Сондай-ақ, Ливерпуль мен Белфаст аралымен Мэн аралы арқылы байланыс бар. Әлемдегі ең үлкен автомобиль паромды, Ulysses, Irish Ferries компаниясы Дублин – Холихед бағытында пайдаланады. Сонымен қатар, Росслэрден және Дублиннен Франциядағы Чербург пен Роскоффке паромдар бар. Ауыр жүк тасымалының басым бөлігі теңіз арқылы жүзеге асады. Солтүстік Ирландия порттары Ұлыбританиямен жыл сайын 10 мегатонна тауар айналымын жүргізеді, ал оңтүстік Ирландия порттары 7,6 мегатонна тауар айналымын жүргізеді, бұл жалпы сауданың салмағы бойынша тиісінше 50% және 40% құрайды. +Ирландиядан паром қызметтері АтыТүсетін жеріЖететін жеріОператорВеб-сайтыМаусымдық?ТүріScenic Lough Foyle FerryGreencastle, County DonegalMagilligan Point, County LondonderryFrazer Foyle Holdingsloughfoyleferry. comЖаз ғанаЖолаушылар (жаяу, көлікпен)Kintyre ExpressBallycastlePort Ellen, ScotlandCraig of Campbeltownkintyreexpress. comЖаз ғанаЖолаушылар (тек жаяу)Rathlin Island FerryBallycastleRathlin IslandDunavertywww.rathlinferry.comЖыл бойыЖолаушылар (жаяу, көлікпен)Kintyre ExpressBallycastleCampbeltown, ScotlandCraig of Campbeltownkintyreexpress. comЖаз ғанаЖолаушылар (тек жаяу)P&O Larne CairnryanLarneCairnryan, ScotlandP&Owww.poferries.comЖыл бойыЖолаушылар (жаяу, көлікпен); Жүк тасымалыStena Belfast CairnryanBelfastCairnryan, ScotlandStena Linewww.stenaline.co.ukЖыл бойыЖолаушылар (жаяу, көлікпен); Жүк тасымалыIsle of Man Steam PacketBelfastDouglas, Isle of ManIsle of Man Steam Packet Companywww.steampacket.comЖыл бойыЖолаушылар (жаяу, көлікпен)Stena Belfast HeyshamBelfastHeysham, EnglandStena Linewww.stenaline.comЖыл бойыЖүк тасымалыStena Belfast LiverpoolBelfastLiverpool, EnglandStena Linewww.stenaline.co.ukЖыл бойыЖолаушылар (жаяу, көлікпен); Жүк тасымалыStrangford FerryStrangfordPortaferryDept for Infrastructure NIwww.nidirect.gov.ukЖыл бойыЖолаушылар (көлік, жаяу)Omeath FerryWarrenpoint, Omeath, County LouthЖаз ғанаЖолаушылар (жаяу)Carlingford Lough FerryGreencastle, County DownGreenore, County LouthRooskey Frazer & Cocarlingfordferry.comЖыл бойыЖолаушылар (көлік, жаяу)SeatruckWarrenpointHeyshamSeatruckwww.seatruckferries.com/rЖыл бойыЖүк тасымалы

Ferry connections between Britain and Ireland via the Irish Sea include the routes from Fishguard and Pembroke to Rosslare, and Cairnryan to Larne. The Stranraer to Belfast and Larne routes and the Swansea to Cork route have closed. There is also a connection between Liverpool and Belfast via the Isle of Man. The world's largest car ferry, Ulysses, is operated by Irish Ferries on the Dublin–Holyhead route. In addition, there are ferries from Rosslare and Dublin to Cherbourg and Roscoff in France. The vast majority of heavy goods trade is done by sea. Northern Irish ports handle 10 megatonnes (Mt) of goods trade with Britain annually, while ports in the south handle 7.6 Mt, representing 50% and 40% respectively of total trade by weight. +Ferry services from IrelandNameFromToOperatorWebsiteSeasonal?TypeScenic Lough Foyle FerryGreencastle, County DonegalMagilligan Point, County LondonderryFrazer Foyle Holdingsloughfoyleferry. comSummer onlyPassenger (foot, vehicle)Kintyre ExpressBallycastlePort Ellen, ScotlandCraig of Campbeltownkintyreexpress. comSummer onlyPassenger (foot only)Rathlin Island FerryBallycastleRathlin IslandDunavertywww. rathlin ferry. comAll yearPassenger (foot, vehicle)Kintyre ExpressBallycastleCampbeltown, ScotlandCraig of Campbeltownkintyreexpress. comSummer onlyPassenger (foot only)P&O Larne CairnryanLarneCairnryan, ScotlandP&Owww. poferries. comAll yearPassenger (foot, vehicle); FreightStena Belfast CairnryanBelfastCairnryan, ScotlandStena Linewww. stenaline. co. ukAll yearPassenger (foot, vehicle); FreightIsle of Man Steam PacketBelfastDouglas, Isle of ManIsle of Man Steam Packet Companywww. steam packet. comAll yearPassenger (foot, vehicle)Stena Belfast HeyshamBelfastHeysham, EnglandStena Linewww. stenaline. comAll yearFreightStena Belfast LiverpoolBelfastLiverpool, EnglandStena Linewww. stenaline. co. ukAll yearPassenger (foot, vehicle); FreightStrangford FerryStrangfordPortaferryDept for Infrastructure NIwww. nidirect. gov. ukAll yearPassenger (vehicle, foot)Omeath FerryWarrenpoint, Omeath, County LouthSummer onlyPassenger (foot)Carlingford Lough FerryGreencastle, County DownGreenore, County LouthRooskey Frazer & Cocarlingfordferry. comAll yearPassenger (vehicle, foot)SeatruckWarrenpointHeyshamSeatruckwww. seatruckferries. com/rAll yearFreight

Әуе қатынасы

Ирландияда төрт негізгі халықаралық әуежай бар: Дублин әуежайы, Корк әуежайы, Шаннон әуежайы және Ирландияның батыс әуежайы (Knock). Дублин әуежайы жылына шамамен 35 миллион жолаушы тасымалдайды, ол осылардың ішінде ең көп қамтиды; 2010 жылдың қараша айында екінші терминал (T2) ашылды. Олардың барлығы Ұлыбритания мен континенттік Еуропаға қызмет көрсетеді, ал Корк, Дублин және Шаннон трансатлантикалық рейстерді де ұсынады. Лондон-Дублин әуе маршруты әлемдегі тоғызыншы ең жүйілген халықаралық әуе маршруты және Еуропадағы ең жүйілген халықаралық әуе маршруты болып табылады, 2017 жылы екеуі арасында 14 500 рейс орындалды. 2015 жылы 4,5 миллион адам осы маршрутты пайдаланды, сол кезде ол әлемдегі екінші ең жүйілген маршрут еді. Aer Lingus – Ирландияның туы тасымалдаушысы, бірақ Ryanair елдің ең ірі әуе компаниясы. Ryanair – Еуропадағы ең ірі бюджеттік тасымалдаушы, жолаушылар саны бойынша екінші орында және халықаралық жолаушылар саны бойынша әлемдегі ең ірі әуе компаниясы. 2007 жылға дейін ондаған жылдар бойы Шаннон АҚШ-қа трансатлантикалық маршруттар үшін міндетті аялдама болды. Соңғы жылдары ол Ирландиядан ұшып кетпес бұрын жолаушыларға АҚШ иммиграциялық қызметтерінен өтуге мүмкіндік беретін алдын ала тексеру қызметін ашты. Сондай-ақ бірнеше кішкентай өңірлік әуежайлар бар: Джордж Бест Белфаст қалалық әуежайы, Дерри қалалық әуежайы, Галвей әуежайы, Керри әуежайы (Фарранфор), Слиго әуежайы (Страндхилл), Уотерфорд әуежайы және Донегал әуежайы (Каррикфинн). Осы өңірлік пункттерден жүзеге асырылатын рейстер көбінесе Ирландияның басқа бөліктеріне және Ұлыбританияға бағытталған рейстермен шектеледі. Ирландияда тіркелген әуе компаниялары: Aer Lingus (Ирландия Республикасының бұрынғы ұлттық әуе компаниясы), Ryanair, Aer Arann және CityJet. Аран аралдарына рейстер Aerfort na Minna (Connemara өңірлік әуежайы) арқылы орындалады. Ирландияның ұлттық әуе компаниясы Aer Lingus Белфаст қаласынан, Корк, Дублин және Шанноннан Еуропаға, Солтүстік Африкаға және Солтүстік Америкаға рейстер ұсынады. Дублин және Корк әуежайларын мемлекеттік орган – DAA (Дублин әуежайы басқармасы) басқарады. Басқа ирландтық әуе компаниялары – әлемдегі ең ірілердің бірі Ryanair, CityJet, ASL Airlines Ireland және Aer Lingus еншілес компаниясы Aer Lingus Regional. Көптеген басқа операторлар да жалпы авиация саласында маманданған.

Ireland has four main international airports: Dublin Airport, Cork Airport, Shannon Airport and Ireland West Airport (Knock). Dublin Airport is the busiest of these carrying almost 35 million passengers per year; a second terminal (T2) was opened in November 2010. All provide services to Great Britain and continental Europe, while Cork, Dublin and Shannon also offer transatlantic services. The London to Dublin air route is the ninth busiest international air route in the world, and also the busiest international air route in Europe, with 14,500 flights between the two in 2017. In 2015, 4.5 million people took the route, at that time, the world's second busiest. Aer Lingus is the flag carrier of Ireland, although Ryanair is the country's largest airline. Ryanair is Europe's largest low cost carrier, the second largest in terms of passenger numbers, and the world's largest in terms of international passenger numbers. For several decades until 2007 Shannon was a mandatory stopover for transatlantic routes to the United States. In recent years it has opened a pre screening service allowing passengers to pass through US immigration services before departing from Ireland. There are also several smaller regional airports: George Best Belfast City Airport, City of Derry Airport, Galway Airport, Kerry Airport (Farranfore), Sligo Airport (Strandhill), Waterford Airport and Donegal Airport (Carrickfinn). Scheduled services from these regional points are in the main limited to flights travelling to other parts of Ireland and to Great Britain. Airlines based in Ireland include Aer Lingus (the former national airline of the Republic of Ireland), Ryanair, Aer Arann and CityJet. Services to the Aran Islands are operated from Aerfort na Minna (Connemara Regional Airport). Ireland's national airline, Aer Lingus, provides services from Belfast City, Cork, Dublin and Shannon to Europe, North Africa and North America. Dublin and Cork airports are run by a State body, DAA (Dublin Airport Authority). Other Irish airlines are Ryanair, one of the largest in the world, CityJet, ASL Airlines Ireland and the Aer Lingus subsidiary Aer Lingus Regional. A number of other operators specialise in general aviation.