Кіріспе

1981 жылғы итальяндық қорқыныш фильмі, Лучио Фулчидің режиссерлік жұмысы
Mortician тобының EP альбомы

Джорджо Мариуццо
Лучио Фулчи
| негізінде =
| бас рөлдерде =
| музыкасы =
| оператор = Серджо Салвати

Сюжет

Бір әйел тастап кеткен үйден жігітін іздеп жүр. Оның денеін қайшымен пышақтағаннан кейін, ол француз пышағымен өлтіріліп, монстрлық тұлғамен жертөле есігінен сүйреп әкетіледі. Сол уақытта Боб Бойл мен оның ата-анасы Норман мен Люси Нью-Йорк қаласындағы үйге көшіп келеді. Норманның бұрынғы әріптесі доктор Питерсон, ол өзінің сүйіктісін өлтіріп, кейін өзін-өзі өлтірді, ол бұрынғы иесі болды. Бойлдар сол жерде қалып, Норман ескі үйлерді зерттейді. Апасы үйін жинап жатқанда, Боб бір үйдің суретіне бір қызды байқайды. Бостонның Нью-Уитби қаласында Боб ата-анасының машинасында үйдің кілттерін жинап жатқанда күтеді. Суреттегі қыз, Мей Фрейдштейн, көшеден көрінеді және оған қашып кетуін ескертеді. Оны тек Боб көре алады. Жылжымайтын мүлік кеңсесінде Лора Гитлсон мырзаның әріптесі ерлі-зайыптыларға "Фрейдштейн кілттерін" бергенде ашуланады. Ол "Ок-Манси" деп аталуын талап етеді және Бойлдарға бала күтімі табуға уәде береді. Оук-Мансион нашар жөндеуде. Үңгірдің есігі құлыпталып, мыс жабылады. Бір адам келіп, өзін бала күтімі Энн деп таныстырады. Сол түні Норман дыбыстар естиді де, Аннның жертөле есігін ашып жатқанын көреді. Келесі күні Норман Питерсонның материалдарын зерттеу үшін кітапханаға барады. Бас кітапханашы, мистер Уитли оны таниды, бірақ Норман қателесетінін айтады. Кітапханашы көмекшісі Норманға Питерсонның үйде жеке зерттеу жүргізгенін айтады. Ол аймақтағы жоғалған адамдардың деректерін және басқа демографиялық деректерді зерттеді. Мей Бобқа "Мэри Фрейдштейн" деп жазылған жерлеу тасын көрсетеді және ол жерде жерленген жоқ дейді. Үй ішінде Люси коридорды сыпырып жатқанда "Джекоб Тесс Фрейдштейннің" қабір тасын табады. Кейін Норман оны кейбір ескі үйлерде жабық қабірлер болуы қалыпты жағдай деп сендіреді. Ол жертөле есігін ашып, баспалдақтан төмен түседі, тек қана жарғанаққа шабуыл жасайды, ол оны бірнеше рет пышақтамайынша, оны жібермейді. Үрейленген отбасы жылжымайтын мүлік кеңсесіне барып, үйлерін ауыстыруды талап етеді, бірақ олар көшіп кету үшін бірнеше күн қажет болады. Бойлдар Норманның жарақаттарын емдеу үшін ауруханада болған кезде, миссис Гитлсон үйге жаңа мүлік туралы айту үшін келеді. Ол Фрейдштейннің қабірінің үстінде тұрып, аяғын бұғаулап, жарылып кетеді. Кейін кісі өлтіруші Гитлсонды шатырдың тұтқасымен өлтіріп, жер астына сүйреп әкетеді. Люси келесі күні Энннің ас үйдің еденіндегі қанды дақтарды тазалап жатқанын көреді. Энн Люсидің бұлшықет туралы сұрақтарын елемеді. Осы арада Норман Фрейдштейннің заңсыз тәжірибелер жүргізген Викториялық хирург екенін біледі. Норман Фрейдштейнді зерттеу үшін Нью-Йоркке баруы керек. Жолда ол кітапханаға барып, Питерсонның аудиокассетасын табады. Бұл Питерсонның ақылсыздығын растайды. Норман кассетаны пештің түтігіне тастап, жояды. Энн Bob-ты іздеп, жертөлеге кіргенде, баладай жылап жатқанын естиді. Фрейдштейн оны содан кейін бас кесумен өлтіреді. Боб Энннің басын көріп, айқайлап шығып кетеді. Люси қайтып келгенде, Бобтың бөлмесінде жылап жатқанын көреді, бірақ Энн туралы әңгімесіне сенуден бас тартады. Сол күні кешке Боб жертөлеге барып, Аннды іздеп келеді, бірақ ол үйде қамалып қалады. Люси Бобтың жылауын естіп, жертөле есігін ашуға тырысады. Норман қайта оралып, есікті аша алмай қалған кезде, балтамен қақтайды. Доктор Фрейдштейннің шіріп бара жатқан қолы пайда болады және Бобты есікке қарсы ұстайды, ал балта оны кесіп өтеді. Ақырында балта есікті сындырып, жындының қолын кесіп алады. Ол баспалдақтан төмен қарай құлап түседі. Норман мен Люси жертөлеге кіреді, онда бірнеше қираған денелер (оның ішінде Энн, миссис Гитлсон және ертерек қайтыс болған ерлі-зайыптылар), хирургиялық құрал-жабдықтар және тақта бар. Фрейдштейн - шіріп бара жатқан тәнді тірі өлік. 150 жастағы Фрейдштейн құрбандарының дене мүшелерін қан жасушаларын қалпына келтіру үшін пайдаланады. Норман шайқасқа шабуыл жасайды, ол балтасын бұрып жібереді. Норман плитадан пышақ алып, Фрейдштейнді салады, нәтижесінде оның ескі зертханалық халатынан ет пен құрттар шығады. Фрейдштейн Норманды ұстап алып, оның тамағын қақпай жыртып жібереді. Люси мен Боб үзілген қабір тасының астына апаратын сатыға көтеріледі. Люси таспен ауысуға тырысады. Фрейдштейн Люсиді ұстап алып, баспалдақтан төмен сүйреп түсіреді. Басы төмен түсіп бара жатқанда әр қадамына соғылып, оны өлтіреді. Фрейдштейн баспалдақпен жоғары өрлеп бара жатқанда, Боб қашып құтылуға тырысады. Фрейдштейн Бобтың аяғын ұс�...

Өндіріс

Фулчи кейін "Қара мысық" және "Арғы жақтан" фильмдерін түсіргеннен кейін, Г.Ф. Лавкрафтқа құрмет ретінде фильм түсіргісі келгенін, бірақ фильм оның әңгімелерінің біріне негізделмей, оның әлемінде бар сияқты жазылған болуын қалағанын мәлімдеді. Сценарий авторы Дардано Сачетти Генри Джеймстің "Бұрылыс бұрауы" романынан шабыттанды. Сачетти фильмнің өзінің балалық шағындағы жеке тәжірибесіне негізделгенін, үлкен, қараңғы жертөлесі бар үлкен ауылдық үйде туғанын және 9 жасында түнде зиратты кесіп өтуге мәжбүр болғанын айтты. Өзінің өмірбаянында Фулчи Сачеттидің сценарийші ретіндегі үлесіне теріс пікір білдірді, "Қырыққан үй" фильмі "Қайқайған үй" фильмінен көшірілген көріністерге толы екенін айтты. Фильм Елиза Бригантидің бастапқы әңгімесінен және Сачеттидің сценарийінен бірнеше өзгерістерге ұшырады. Сценарий бастапқыда "La notte dell'inferno" деп аталды, содан кейін "La casa di Freudstein" және одан соң "Quella casa accanto al cimitero" болып өзгерді. Сачеттидің сценарийін Фулчи мен Джорджо Мариуццо қайта қарады. Мариуццо Сачеттидің сценарийлері көбінесе тым қысқа болатынын айтып, сценарийді түзетуші ретінде жұмыс істегенін мәлімдеді. Сачетти бұл туралы былай деді: "Мариуццо әрқашан кейін араласты, өйткені маған басқа фильмде жұмыс істеуге тура келді немесе Лусио талап еткен өзгерістерді жасаудан бас тарттым. Міне, осыдан да даулар туды". "Қырым маңындағы үй" Нью-Йорк, Бостон және Массачусетс штатының Конкорд қалаларында түсірілді. Фильм сонымен қатар Римдегі De Paolis In. Co. R. студиясында түсірілді. Фильмді түсіру 1981 жылдың 16 наурызы мен мамыр аралығында сегіз аптаға созылды. Фильмнің бюджеті шамамен 600 миллион итальян лирасын құрады. Титрлерде арнайы грим эффекттерін Джаннетто ди Росси мен Маурицио Трани жасағаны көрсетілгенімен, фильмде тек Трани жұмыс істеді.

Шығару

Италиялық рейтингтік комиссия Дагмар Лассандердің кейіпкері Лора Гитлсон өлтірілген "Қырым маңындағы үйде" алты секундтық қысқаша кесуді сұрады; Ironically, Фулчи белгілі бір кадрлардағы әсерлерге қанағаттанбағандықтан ғана келісті. Фильм 1981 жылы 14 тамызда Туринда көрсетілді, Италияда Medusa Distribuzione компаниясы таратып берді. Фильм Италияда жалпы сомасы 1,407,981,297 лира жинады, бұл оны Фулчидің 1980-ші жылдардың ең табысты қорқынышты фильміне айналдырды. Францияда кинотеатрларда көрсетілу алдында ол Парижде өткен Халықаралық фантастикалық және ғылыми фантастика фестивалінде Фулчидің бұрынғы "Қара мысық" фильмімен бірге көрсетілді. Ол Францияда 1982 жылы 24 наурызда, ал АҚШ-та 1984 жылы 1 наурызда жарық көрді. Америкалық трейлер туралы баяндамаға белгілі монологшы Теодор бауырлас қатысты. Фильм Ұлыбританияда 1982 жылы 15 қазанда жарық көрді, онда оны Eagle Films таратты. Фильмді BBFC кесумен өткізді, бұл Энн мен Лораның өлтіруіне қатысты көріністерді кесуді қамтиды, бұл фильмге 84 минут 49 секунд уақыт берді. Фильмнің бұл нұсқасы Ұлыбританияда үй видеосында шығарылды және кейіннен 1984 жылғы Видео жазбалар туралы заңнан кейін бейнеге арналған тізімге енгізілді. Ол 1988 жылы төрт минут он бір секундтан кейін үйге шығарылды. Фильм 2001 жылы 29 мамырда 33 секундты кесумен қайта шығарылды және 2009 жылы қайта шығарылды. Ол Blue Underground компаниясы 2011 жылдың 25 қазанында Blu ray және DVD форматында 2K форматында қайта шығарды.

Сыни қабылдау

Қазіргі сын-пикирлер бойынша Monthly Film Bulletin журналының Джулиан Петли фильмде "Франкенштейн тақырыбы" бар екенін, бірақ "фильм жақсы өңделген аңызға аз нәрсе қосады" және "фильм визуалды жағынан бай болса, бұл маңызды емес, бірақ көбінесе ол салыстырмалы түрде байсалды және толығымен, кем дегенде Фулчи стандарттары бойынша" деп түсіндірді. Петли "фильмде, сөзсіз, оның сәттері бар" деп жалғастырды. Бобтың жертөледен қашып кетуі; Фрейдштейннің зертханасының адам қалдықтары; ерекше қатыгез және табанды жарғақтың шабуылы; қорқынышты өзгерген Фрейдштейннің кульминациялық көрінісі "Фильмде балаларды қолдану туралы Ла Стампадан Альдо Вигано "бұл фильмдегі балалар туралы осындай қорқынышты және қысымшыл қорқынышты оқиғаға қатысқанды көру көптеген көрермендерге өкініш емес, ыңғайсыздық пен алаңдауды тудырады" деп айтты. Францияда La Revue du cinéma-ның Филипп Росс Фулчи "бізге осы аяқсыз қырғын көріністерінен басқа бірдеңе көрсетуі керек деп жариялады, олар шынымен де ауырсынуға және ұйқыға толы болады" Кристоф Ганс фильмді L'Écran fantastique-де қарап шығып, "Екі-үш сәтті деректі қоспағанда, [ ] америкалық кино түсірушілер бағалаған "күлкі үшін" күмән, мұнда әсіресе шаршап қалады" деді Ганс фильмнің визуалды көріністерін мақтап, "меланхоликалық, қыстық фотосуретке" тоқталып, фильмнің "Аргентодан қайталанған немесе қарыз алған трюктер репертуары, біздің ең үлкен өкінішіміз - бұл айуанның түсіндіруінде ақымақтықтың болмауы, созылған күмәннің шуақтығы арасында айқайланды". Time Out бұл фильмді "қасіретті тұтастығы жоқ" деп атады. AllMovie фильмнің атмосферасын мақтап, оны мақтады.