Кіріспе

Британдық ғылыми қоғам

Корольдік энтомологиялық қоғам жәндіктерді зерттеуге арналған. Оның мақсаты – жәндіктер туралы ақпарат тарату және энтомологтар арасындағы байланысты жақсарту. Қоғам 1833 жылы Лондон энтомологиялық қоғамы ретінде құрылған. Оның алдында Лондон энтомологтар қоғамы ретінде құрылған ұзақ тарихы бар.

Тарих

Қоғамның негізі 1833 жылғы 3 мамырда Британ мұражайында Николас Айлвард Вигорс шақырған, Джон Джордж Чилдрен төрағалық еткен «энтомологиялық ғылымның мырзалары мен достары» жиынымен қаланды. Жиынға қатысқандар: преподобный Фредерик Уильям Хоуп, Кардейл Бэббингтон, Уильям Яррелл, Джон Эдвард Грей, Джеймс Фрэнсис Стивенс, Томас Хорсфилд, Джордж Томас Радд және Джордж Роберт Грей. Адриан Харди Ховорт, Джордж Беннетт және Джон Кертистің хаттары оқылды, олар жиынға қатыса алмағанына өкініш білдірді. Олар энтомология ғылымын оның түрлі салаларында дамыту үшін қоғам құру қажет деп шешті және оны Лондон энтомологиялық қоғамы деп атау керек болды. Комитет құру үшін Дж. Г. Чилдрен, Ф. В. Хоуп, Дж. Ф. Стивенс, В. Яррелл және Г. Радд сайланды, ал хатшы ретінде Г. Р. Грей тағайындалды. Ж. Г. Чилдрен алғашқы президент болды, ал Уильям Кирби (1759–1850) өмір бойына құрметті президент атанды. Қоғамның негізі қаланған нақты күн 1833 жылғы 22 мамырда, мүшелері Сент-Джеймс көшесіндегі «Тачч Хаус» тавернасында кездескен кезде болды. Осы жиын барысында Джордж Роберт Уотерхаус (1810–1888) кітапханашы және жәндіктер мен құжаттардың кураторы болып сайланды. Осы жиыннан бастап шетелдік құрметті мүшелер сайланды: Иоганн Кристоф Фридрих Клюг (1775–1856), Вильгельм де Хаан (1801–1855), Виктор Аудуэн (1797–1841), Иоганн Людвиг Христиан Грейвенхорст (1777–1857), Христиан Рудольф Вильгельм Видеманн (1770–1840), Карл Эдуард Хаммершмидт (1800–1874) және Александр Луи Лефевр де Сериси (1798–1867). Уильям Бланделл Спенс (1813–1900) континенттік энтомологтармен байланыс сақтау міндетін алды. Қоғам кітапхана жинауды бастады, алғашқы қосымша Адриан Харди Ховорттың (1767–1833) жеке кітапханасы болды, ол Джон Обадия Уэствуд (1805–1893) қоғам атынан сатып алды. Сондай-ақ, жәндіктер жинағы да көбейді. 1834 жылдың қыркүйегінде қоғамда 117 құрметті және 10 толық мүше болды. Әйелдерге мүшелікке рұқсат берілді және олар ерлермен бірдей құқықтарға ие болды. 1834 жылдың қарашасында «Лондон энтомологиялық қоғамының еңбектері» деген атпен жарияланым басталды. Сол жылы хатшы Г. Р. Грей қызметінен кетіп, оның орнына Дж. О. Уэствуд тағайындалды. Көптеген қызметтер атқарған осы соңғы энтомологтың ықпалымен қоғам үлкен жетістіктерге жетті. Ол әсіресе Чарльз Дарвинге (1809–1882) «H. M. S. Beagle» кемесімен саяхаттан оралғаннан кейін тұрақты түрде қатысты: ол 1838 жылы кеңес мүшесі және вице-президент болды. 1848 жылы Дж. О. Уэствуд қызметінен кетіп, оның орнына Эдвард Даблдей (1810–1849) және Уильям Фредерик Эванс келді. Олар өз кезегінде көп ұзамай ауыстырылды. 1849 жылы жиынның хаттамаларын жинауға жауапты хатшы Джон Уильям Дуглас (1814–1905) тағайындалды, ол 1856 жылға дейін осы лауазымда болды. Оған 1851–1852 жылдары Генри Тиббэтс Стайнтон (1822–1892), 1853–1854 жылдары Уильям Уинг (1827–1855), 1855–1856 жылдары Эдвин Шепард көмектесті, ол кейін Дж. У. Дугластың орнына келді. Эдвард Уэсли Дженсон (1822–91), табиғи тарих агенті, баспагер және энтомолог, 1850 жылдан 1863 жылға дейін Энтомологиялық қоғам жинақтарының кураторы және 1863 жылдан 1874 жылға дейін кітапханашы болды. Эдвард Мейсон Дженсон (1847–1880) Фредерик Смиттен (1805–1879) куратор лауазымын алды, ол кейін Британ мұражайында жұмыс істеуге кетті. Қоғам өміріне көбірек араласатын Х. Т. Стайнтонның Е. М. Дженсонмен жұмыс істеуде кейбір қиындықтары болған сияқты. 1852 жылы оның орнын В. Уинг басты. Осы жылы қоғам өзінің 17 Олд Бонд көшесіндегі ғимаратынан 12 Бедфорд Роу ғимаратына көшіп барды. Келесі жылы қоғамның төрт жауапты мүшесінің үшеуі ауыстырылды: Эдвард Ньюман (1801–1876) президент ретінде Дж. О. Уэствудтың орнын алды, Сэмюэл Стивенс (1817–1899) қазынашы ретінде В. Ярреллдің орнын алды және В. Уинг хатшы ретінде Х. Т. Стайнтонның орнын алды. 1885 жылы Виктория патшайымы қоғамға өзінің патша жарғысын берді. 1933 жылы қоғамның 100 жылдығына орай король Георг V оған атағына «Royal» сөзін қосу құқығын берді, осылайша ол Корольдік энтомологиялық қоғам аталды.

Құрылымы мен қызметі

Қоғамның қамқоршысы – Ұлыбритания Королевасы, ал вице-қамқоршысы – Сельборн графы. Қоғамды оның кеңесі басқарады, оған қоғамның президенті төрағалық етеді, бұл кеңес жарғылар жиынтығына сәйкес жұмыс істейді. Кеңес мүшелері, президент және басқа да лауазымды тұлғалар қоғамның мүшелігінен сайланады. Корольдік энтомологиялық қоғамның мақсаты – энтомологиялық ғылымды жетілдіру және тарату. Бұл мақсатқа жарияланымдар, ғылыми жиналыстар, энтомологиялық экспедицияларды қолдау және қаржыландыру, сондай-ақ қоғамдық шаралар арқылы қол жеткізіледі. Қоғам Ұлыбританиядағы Сент-Олбанс қаласындағы бас кеңсесінде энтомологиялық кітапхананы ұстап тұрады және энтомологияның түрлі ғылыми салаларын қамтитын 15-тен астам арнайы қызығушылық топтарын шақырады. 60-тан астам серіктес ұйымның қолдауымен қоғам Ұлттық жәндік апталығын ұйымдастырады, бұл екі жылда бір рет өткізілетін және Ұлыбритания бойынша жүздеген іс-шаралар мен шаралар арқылы жәндіктер мен энтомологияның маңыздылығы туралы халықты хабардар етуге бағытталған бастама. Қоғам сонымен қатар Йорк және Бристоль қалаларында жәндіктер мен энтомологияны тойлайтын, екі жылда бір рет өткізілетін бір күндік шаралар – Жәндіктер фестивальдерін ұйымдастырады. 2016 жылы қоғам 14-18 жас аралығындағыларға энтомологияны насихаттау мақсатында EntoSci16 атты алғашқы EntoSci конференциясын өткізді, бұл шара қазір екі жылда бір рет өткізіледі. 2022 жылы қоғам 2023 жылы RHS Челси гүл шоуында Project Giving Back қайырымдылық қорымен бірлесіп бақты демеушілік ететінін жариялады, бақты Том Масси жобалайды және онда әртүрлі жәндіктерге арналған орталар мен оларды зерттеу үшін зертхана болады.

Қауымдастық

Корольдік энтомологиялық қоғам халықаралық мүшелерге ие және энтомология ғылымына жарияланымдар немесе өзге де жетістіктері арқылы маңызды үлес қосқан адамдардан Фэллоу (құрметті мүше) болуға өтініш қабылдайды. Өтініштер Кеңес комитетіне жіберіледі, ол өз кезегінде Кеңеске ұсыным береді. Фэллоулар "Корольдік энтомологиялық қоғамның Фэллоуы" атағын пайдалануға құқылы, ал "FRES" әріпі академиялық дәреже ретінде қарастырылуы мүмкін.

Белгісі

1833 жылы Энтомологиялық қоғам құрылғанда Уильям Кирби өмірлік құрметті президент етіп тағайындалды және Stylops melittae (сол кезде Stylops kirbyi деп аталған) қоғамның символы ретінде бекітілді. Мөр алғаш рет 1836 жылы қоғамның Уильям Кирбиге жазған хатында қолданылды, оған президент және 30 мүше қол қойды, осы арқылы оған өзінің бүкіл жәндіктер жинағын қоғамға сыйға тартқаны үшін алғыс айтты. Уильям Кирби стрепсиптераларды жекелеген тәртіп ретінде жіктеуге жауапты болды. Қоғамның белгісі алғаш қолданылғаннан бері дерлік өзгерген жоқ.