Кіріспе

Австралия армиясының бастығы – Австралия армиясындағы ең жоғары лауазым, Қорғаныс күштерінің (CDF) бастығы мен Қорғаныс министрлігінің (SECDEF) хатшысына жауапты. Осы лауазымға генерал-лейтенант (3 жұлдызды) шені байланысты. Қазіргі Армия бастығы генерал-лейтенант Саймон Стюарт 2022 жылдың 2 шілдесінен бері осы қызметті атқарып келеді.

Тарих

Австралия армиясының алғашқы қолбасшысы сол кездегі британдық практикаға сәйкес, Австралия әскери күштерінің Бас қолбасшысы деген атаққа ие болды. Бірақ, көп ұзамай тәжірибе көрсеткендей, бұл лауазымда билік Қорғаныс министрлерінен – олардың 1901-1913 жылдары саны он екіге жеткен – артық шоғырланған. Сонымен қатар, британдық армия Екінші Бур соғысында әкімшілік қиындықтарға тап болды, нәтижесінде 1904 жылы күштердің Бас қолбасшысы лауазымы жойылып, оның орнына Армия кеңесі құрылды. 1904 жылы Қорғаныс министрі Андерсон Доусон Австралия үшін ұқсас жүйе ұсынатын баяндаманы тапсырды, онда төрт әскери мүше, министр және қаржы мүшесінен тұратын кеңес қарастырылған. Бұл оның ізбасары Джеймс Уайтсайд Маккеймен іске асырылды. Баяндамада көрсетілгендей Бас штаб бастығын құрудың орнына, Маккейдің әскери кеңесіне генерал-адъютанттың орынбасары, қару-жарақ бастығы және барлау қызметінің бастығы – үш әскери мүше ғана кірді. Бас штаб бастығы лауазымы 1909 жылы жаңа Қорғаныс министрі Джордж Пирс тарапынан құрылды, ал полковник Уильям Бриджес Бас штабтың алғашқы бастығы атанды. Әскери кеңестің әскери мүшелері кейін Бас штаб бастығы, генерал-адъютант, қару-жарақ бастығы және генерал-квартирмейстер болып қайта тағайындалды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде басып алу қаупі ескі жүйеге қайта оралуға себеп болды. Бас қолбасшы, генерал сэр Томас Блэйми тағайындалды, ал әскери кеңес тоқтатылып, оның өкілеттіктері Бас қолбасшыға берілді. Бас штаб бастығы лауазымы сақталды, бірақ енді ол Бас қолбасшыға бағынышты болды. Бұл әскери тұрғысынан табысты болды, бірақ биліктің шоғырлануы мәселесі қайта туды және соғыс аяқталғаннан кейін үкімет әскери кеңесті қайта құру туралы шешім қабылдады. 1945 жылы Блэйми генерал-лейтенант Вернон Стюрдпен ауыстырылды, ал келесі жылы Бас қолбасшы лауазымы тағы да жойылып, Стюрд Бас штаб бастығы болды. Бұл жүйе 1973 жылы Артур Танге жүргізген реформаларға дейін сақталды. Үш әскерлік түр Қорғаныс министрлігінің құрамына біріктірілді. Әскери кеңес таратылып, Бас штаб бастығы Қорғаныс күштері штабының бастығы мен Қорғаныс министріне бағынышты болды. Осы өзгерістерді ескере отырып, 1997 жылы лауазымның атауы Бас штаб бастығынан Армия бастығына өзгертілді, бұл штабтық емес, командалық лауазымға ауысуды көрсетеді.