Галешеве: Тарихы мен қалыптасуы

Кіріспе

Кимберли қаласындағы, Оңтүстік Африкадағы елді мекен

Галешеве – Оңтүстік Африканың Кимберли қаласындағы елді мекен. Солтүстік Кейп провинциясындағы Сол Плаатже жергілікті муниципалитетінің құрамында орналасқан және Kgosi Галешеве атымен аталады.

Тарих

Галешеве қалашығы 1878 жылы Колесберг маңындағы копье (төбеде) 1871 жылы алмаз табылғаннан кейін құрылған. Алмазды табудан кейін туған алмаз асыру Кимберлидің кең қалашығында бақ іздеп, бүкіл елден адамдардың көптеп келуіне себеп болды. 1873 жылы Кимберли халқы 40 000-ға жетті. Галешеве қалашығының алғашқы бөліктері 1870-ші жылдардың басында Кимберлидегі көшіп жүретін жұмысшыларды орналастыру үшін бой көтерді. 1886 жылы «Де Бирс» кенішінде жұмысшыларға арналған алғашқы ірі лагерьлер, «Үлкен №2» аталды, салынысқа кірісті. 1930 жылдары Галешеве «Үлкен №2» лагерінен батысқа қарай өсе бастады. Қазіргі Галешевенің орталық бөлігі 1950-1970 жылдар аралығында салынды. 1952 жылы Кимберли жергілікті кеңесі Батлхапинг тайпасының басшысы (Кгоси) Галешеве атымен қалашықты атау туралы тұрғындардың ұсынысын мақұлдады. 1973 жылдың 1 тамызында Кимберли кеңесі Галешеве қалашығын Алмаз өңірінің Банту әкімшілік кеңесіне бағындырды. 1976 жылдың 5 мамырындағы «The Diamond Fields Advertiser» газетінің Кимберлидегі санында қалашықтағы «қанағаттандырмас жағдай» - төрт бөлмелі үйде кем дегенде 9 немесе 10 адам тұратыны туралы хабарланды. Бұл мәселенің себебі лайықты тұрғын үйдің жетіспеуі және жұмыссыздық мәселесінің жалғасуы болды. 1978 жылдың 2 қаңтарында қауымдастық кеңесі қалашықты басқаруды өз қолына алды. 1983 жылдың 30 қарашасында Галешеве муниципалитеті құрылды, бұл қалашықты Оңтүстік Африкадағы қара нәсілділер басқаратын алғашқы муниципалитет етті. Галешеве қалалық кеңесінің мәліметтеріне сәйкес, қалашықтың халқы 81 202 адамды құрады, оның ішінде 10 110 отбасы бар. 10 327 тұрғын үй учаскесі бар, оның 9 525-і құрылыс кезеңінде. Қалашықта 10 балабақша, 68 саябақ, 71 бизнес учаскесі (64 дамыған), 54 шіркеу (12 дамыған) және 30 мектеп бар. 1988 жылы Үлкен Галешевені құрайтын бірнеше жаңа шағын аудандар пайда болды. №2 әлі де сол жерде болды, сонымен қатар Икагенг (Редириле, «Стоктар және Стоктар» деп те аталады), Икагеленг, Ретсвеле, КваНобанту, Алтыншы аймақ (Алтыншы кеңейтім), Ипеленг және Вергенег болды. 1994 жылы Оңтүстік Африканың алғашқы демократиялық үкіметі сайланғаннан кейін Галешеве Сол Плаатже жергілікті муниципалитетінің құрамына кірді.

The township of Galeshewe was founded in 1878 after diamonds were discovered at kopje (hill) near Colesberg in 1871. The diamond rush which followed the discovery of diamonds saw an influx of people from all over, seeking fortune in the sprawling town of Kimberley. In 1873 Kimberley's population had grown to 40,000. The first parts of Galeshewe sprung up in the early 1870s to accommodate the migrant labour population in Kimberley. In 1886, the first large compounds for workers known as the Greater No 2 were introduced at the De Beers Mine. Galeshewe started to grow west from the Greater No 2 in the 1930s. The central part of the present Galeshewe was built between 1950s and 1970s. In 1952 the Native Advisory Committee of Kimberley approved a recommendation from residents to name the township Galeshewe after Kgosi (Chief) Galeshewe of the Batlhaping tribe. On 1 August 1973, the Kimberley Council granted control of Galeshewe township to the Bantu Administration Board of the Diamond Fields. A May 5, 1976 edition of the Kimberley newspaper "The Diamond Fields Advertiser" reported that “slums” in the township were a problem with at least 9 or 10 people living in a four roomed house. This problem was because of the lack of suitable housing and the ongoing problem of unemployment. On 2 January 1978, the Community Board took over the control of the township. Galeshewe Municipality was inaugurated on 30 November 1983 making the township the first Black controlled municipality in South Africa. According to a report by the Galeshewe town council, the population of the township was 81202, and made up of 10110 families. There were 10327 residential sites, of which 9525 were still being developed. The township had 10 creche sites, 68 parks, 71 business sites (64 developed), 54 church sites (12 developed) and 30 school sites. In 1988 there were several new suburbs making up Greater Galeshewe. No 2 was still there, but there was also Ikageng (Redirile, and referred to as Stocks and Stocks), Ikageleng, Retswele, KwaNobantu, Zone Six (Extension Six), Ipeleng, and Vergenoeg. In 1994, after the election of South Africa's first democratic government, Galeshewe became part of the Sol Plaatje Local Municipality.

Майбуе көтерілісі

1952 жылғы 7 қарашада, No 2 үлкен, Galeshewe ANC жетекшісі доктор Артур Летель, сегрегациялық заңдарға наразылық білдіру үшін Кимберли станциясындағы "Еуропалықтар ғана" деп белгіленген орындықтарға отыру арқылы, ANC-нің қарсылық науқанына қолдау көрсету мақсатында еріктілер тобын ұйымдастырды. Олар тұтқындалып, 3 фунт айып немесе 10 күнге бас бостандығынан айырылды. Барлығы соңғысын таңдады. Бір күн өткен соң, 8 қарашада, бір топ адам саяси ұрандарды айқайлап, қарсылық науқанының сәлемін көрсетті және No. 2 ауданы, Galeshewe-дегі Африкалық сыра залынан шығарылды, себебі олар сыра залында сәлемдесу амалын жасады. Бұл тәртіпсіздікке және қаладағы алты ғимараттың, оның ішінде полиция бөлімшесінің, жақын жердегі екі емхананың, электр стансасының және балалар бақшасының қирауына әкеп соқты. Кимберли полициясы қала орталығына жақындаған көтерілісшілерге оқ атты. 13 адам қаза тауып, 78 адам жараланды. Келесі күні таңертең полиция доктор Артур Летель, Сэм Факеди, Пепс Мадибане, Олехиле Сехуме, Александр Нкоан, Даниэль Чабалала және Дэвид Мпиваны, оларды көтерілістің жетекшілері деп сақтап, ұстады. 1952 жылғы 12 қарашада Galeshewe-де, Мзикиня, Рхабе және Сандуза көшелерінің қиылысындағы Мефодист шіркеуінің жанында жаппай жерлеу рәсімі өтті. Қайтыс болғандардың барлығы Кимберлидің Батыс шетіндегі зиратқа жерленді. Бұл көтеріліс және қырғын Майбуе көтерілісі деп танылды. 2002 жылғы қарашада Майбуе көтерілісінің құрметіне Galeshewe-де бас бармағын жоғары көтеріп, жұмсақ қысылған жұдырық бейнесіндегі мүсін ашылды.

Галешеве қазіргі кезде

2011 жылғы санақ бойынша Галешеведе 107 920 адам тұрады, бұл Сол Плаатже жергілікті муниципалитетінің жартысына тең. Қала тұрғындарының 92,2% қара африкалықтар, 7,28% - түстілер, 0,22% - үнді-азиялықтар, 0,07% - ақ адамдар, ал 0,30% - "басқа" деп көрсетілген. Халықтың 56,8% сецвана тілінде сөйлейді, африкаанс тілі 24,9% көрсеткішпен екінші ең көп таралған тіл болып табылады. Галешеудегі 25 429 үй шаруашылығының 54,6% таза ауыз суға қол жеткізеді, ал 78,1% жарықтандыру үшін электр қуатына ие. Сол Плаатже жергілікті муниципалитетінің: Интеграцияланған даму жоспары (IDP) (2017 – 2022), оған Галешеве де кіреді, аймақтағы халықтың 31,9% жұмыссыз екенін көрсетеді. Жұмыссыздардың 41,7%-ын жастар құрайды. Қалалық округтегі үй шаруашылықтарының 14,8%-ы табыс көзіне ие емес, ал 20,4%-ы (ең жоғары пайыздық көрсеткіш) 19 601 – 38 200 аралығында табыс алады. Қалалық округтегі ресми тұрғын үйлер 74,3% құрайды. Галешеведе үш негізгі денсаулық сақтау мекемесі бар: Галешеве күндізгі ауруханасы, МаДойл клиникасы және Галешеве клиникасы. Қалалық округте Галешеве полиция бөлімшесі деп аталатын орталық полиция бөлімшесі орналасқан. Қаланың спорт және ойын-сауық орталықтары – Галешеве стадионы және Галешеве ашық аренасы.