Нью-Йорк қаласындағы афроамерикандық мәдениетті зерттеу орталығы

Кіріспе

Нью-Йорк қаласындағы қоғамдық зерттеу кітапханасы

Шомбургтің қара мәдениетін зерттеу орталығы – Нью-Йорк қалалық кітапханасының (NYPL) ғылыми-зерттеу кітапханасы және әлем бойынша африка түкпесінен шыққан адамдар туралы ақпараттың мұрағаттық қоймасы. Нью-Йорк қаласындағы Манхэттеннің Харлем ауданындағы 135-ші және 136-шы көшелер арасындағы 515 Малкольм Х бульвары (Ленокс даңғылы) мекендеген орталық, құрылғаннан бері Харлем қауымдастығының ажырамас бөлігі болып келді. Ол афро-пуэрторикалық ғалым Артуро Альфонсо Шомбургтің құрметіне аталған. Орталықтың ресурстары бес бөлімге бөлінген: Өнер және артефакттар бөлімі, Жан Блэквелл Хатсонның жалпы зерттеу және анықтамалық бөлімі, Қолжазбалар, мұрағаттар және сирек кітаптар бөлімі, Қозғалыс суреттері және жазылған дыбыстар бөлімі, сондай-ақ Фотосуреттер мен гравюралар бөлімі. Зерттеу қызметтерін ұйымдастырумен қатар, орталық оқу кештері, талқылаулар, өнер көрмелері мен театрлық шараларды өткізеді. Орталыққа кез келген адам бара алады.

135 - ші көшедегі филиал

1901 жылы Эндрю Карнеги Нью-Йорк қаласында 65 филиал кітапхана салуға 5,2 миллион доллар көмектесуге шартты түрде келісті, бұл ретте қала құрылыс аяқталғаннан кейін жерді ұсынып, ғимараттарды күтіп ұстауға міндеттенді. 1901 жылдың соңында Карнеги Нью-Йорк қаласымен өзінің қаржысын қалаға беру және кітапханаларға жер сатып алуды негіздеу үшін ресми келісімшартқа қол қойды. Макким, Мид және Уайт архитектуралық бюросы таңдалды, ал Чарльз Фоллен Макким итальяндық Ренессанс сарайы стилінде Батыс 135-ші көшедегі 103-ші үй мекенжайында үш қабатты кітапхана ғимараттын жобалады. Кітапхана 1905 жылдың 14 шілдесінде ашылғанда 10 000 кітаптан тұрды және кітапхана басшысы Гертруда Коэн болды.

Розаның билік ету мерзімі (1920-1942 жж.)

1920 жылы 1880 жылы Бриджгемптон қаласында туған Эрнестин Роуз филиал кітапханашысы болды. Ол кітапхана қызметкерлерін тез арада жаңартты. Нью-Йорк кітапханасының алғашқы афроамерикалық кітапханашысы Кэтрин Аллен Латимер Роузбен жұмыс істеуге жіберілді, ал бірнеше айдан кейін Роберта Бозли де осы филиалға келді. Кейін Сади Петерсон Делани да филиалда жұмыс істеді. Олар кітапханаға келушілердің өміріне кітап оқуды енгізуді мақсат тұтқан жоспар жасады және қоғамдағы мектептер мен әлеуметтік ұйымдармен ынтымақтасты. Кітапхана өркендеген Гарлем Ренессансының орталығына айналды. Сөйтіп, Регина М. Андерсон Нью-Йорк кітапханасына жұмысқа алынған соң, 135-ші көшедегі филиалға жіберілді. 1923 жылы Роуз Америка кітапханалар қауымдастығына есеп берді, онда негрлер туралы немесе негрлер жазған кітаптарға сұраныс артып келе жатқанын, сондай-ақ кәсіби білімі бар афроамерикалық кітапханашыларға да қажеттілік күшейіп жатқанын мәлімдеді. 1924 жылдың соңында Роуз Артуро Альфонсо Шомбург, Джеймс Уэлдон Джонсон, Хьюберт Харрисон сияқты адамдарды шақырып, сирек кездесетін кітаптарды сақтауға және афроамерикалықтардың кітапхана қорын молайту үшін қайырымдылық жинауға бағытталған жиналыс өткізді. 1925 жылдың 8 мамырында ол NYPL бөлімшесі болып табылатын Негр әдебиеті, тарихы және суреттері бөлімі ретінде жұмыс істей бастады. 1926 жылы Шомбург өзінің афроамерикалық әдебиеттер жинағын сатуға ниеттенді, себебі оны көпшілікке қолжетімді етуді қалады, бірақ жинақты Гарлемде қалдыруды армандады. Роуз және Ұлттық қалалық лига Карнеги қорынан Шомбургке 10 000 доллар төлеп, кітаптарды кітапханаға беруге көндірді. 1926 жылы орталықтың жинағы Шомбургтің жеке коллекциясы қосылғаннан кейін үлкен даңққа ие болды. Өзінің жинағын сыйға тарту арқылы Шомбург қара нәсілділердің тарихы мен мәдениеті бар екенін, сондықтан басқа нәсілдерден кем емес екенін көрсетуді көздеді. Шомбургтің жинағынан шамамен 5000 экспонат сыйға берілді. 1929 жылы Андерсон жоғарылауға ұмтылып, В.Э.Б. Дю Бойстың және Уолтер Фрэнсис Уайттың көмегін сұрады, өйткені оған жоғарылаудан бас тартып, кемсітілгендік танытқан. Дю Бойс пен Уайттың оның атынан араласу хаттарынан және Уайттың кітапхананы бойкоттауынан кейін Андерсон NYPL-дің Ривингтон-стрит филиалына көтеріліп, ауыстырылды. 1930 жылы орталықта 18 000 том кітап болды. 1935 жылы Орталық кітапханаға бара алмайтын мүгедектерге аптасына бір рет кітап жеткізу жобасын жасады. Доктор Лоуренс Д. Реддик Шомбургтің негр әдебиеті жинағының екінші кураторы болды. Реддиктің тілегімен 1940 жылдың қазан айында бүкіл Негр тарихы, әдебиеті және суреттері бөлімі Шомбургтің Негр тарихы мен әдебиеті жинағы деп аталды. 1942 жылы Роуз зейнеткерлікке шықты, осы кезде ғимараттың артқы жағына қосымша құрылыс салынды, кітапханада 40 000 кітап болды. Дороти Робинсон Гомер оны филиал кітапханашысы болып алмастырды, өйткені 135-ші көшедегі филиал кітапханасының Азаматтық комитеті Роузды алмастыру үшін афроамерикалықты тағайындауды арнайы сұрады.

In 1920, Ernestine Rose, a white woman born in Bridgehampton in 1880, became the branch librarian. She quickly integrated the all white library staff. Catherine Allen Latimer, the first African American librarian hired by the NYPL, was sent to work with Rose as was Roberta Bosely months later. Some time later Sadie Peterson Delaney became employed at the branch. Together, they created a plan to assist in integrating reading into the lives of the library attendees and cooperated with schools and social organizations in the community. The library became a focal point to the burgeoning Harlem Renaissance. and consequently when Regina M. Anderson was hired by the NYPL, she was sent to work at the 135th Street branch. Rose issued a report to the American Library Association, in 1923, which stated that requests for books about Negroes or written by Negroes had been increasing, and that the demand for professionally trained colored librarians was also. In late 1924, Rose called a meeting, with attendees including Arturo Alfonso Schomburg, James Weldon Johnson, Hubert Harrison, that decided to focus on preserving rare books, and solicit donations to enhance its African American collection. On May 8, 1925, it began operating as the Division of Negro Literature, History and Prints, a division of the NYPL. In 1926, Schomburg was interested in selling his collection of African American literature because he wanted it to be available to the general public, but he wanted the collection to stay in Harlem. Rose and the National Urban League convinced the Carnegie Foundation to pay $10,000 to Schomburg and then donate the books to the library. In 1926, the center's collection won acclaim with the addition of Schomburg's personal collection. By donating his collection, Schomburg sought to show that black people had a history and a culture and thus were not inferior to other races. About 5,000 objects in Schomburg's collection were donated. In 1929, Anderson was desirous of a promotion and enlisted the help of W. E. B. Du Bois and Walter Francis White when she was being discriminated against by not being promoted. After letters of intervention on her behalf by Du Bois and White, and a boycott of the library by White, Anderson was promoted and transferred to the Rivington Street branch of the NYPL. By 1930, the center had 18,000 volumes. In 1935, the Center developed a project to deliver books once a week to those handicapped severely enough that they could not make it to the library. Dr. Lawrence D. Reddick became the second curator of the Schomburg Collection of Negro Literature. At the behest of Reddick, in October 1940, the entire Division of Negro History, Literature and Prints was renamed the Schomburg Collection of Negro History and Literature. In 1942 Rose retired after an extension was built onto the rear of the building, at a time when the library had 40,000 books. Dorothy Robinson Homer replaced her as Branch Librarian, after the Citizen's Committee of the 135th Street Branch Library specifically requested a Negro to replace Rose.

Каллен округі бөлімі

Кеңейтілгеннен кейін кітапхана Каунти Каллен кітапханасының филиалы ретінде белгілі болды, ал 135-ші көшедегі кітапхана әлі де Каунти Каллен филиалының бастапқы орны саналады, бірақ бұл атау қазір тек Батыс 136-шы көшедегі кеңейтілген бөлімге ғана қолданылады. Гомер жасөсперімдерге арналған кітаптардан бөлме жасады және Бродвейге көшірілген «Анна Лукаста» пьесасын шығарған Американдық Негр Театрын жертөледе құрды. Ол өнер, музыка және драма саласындағы қоғамдық орталық құруға ерекше мән берді. Ол барлық нәсілдегі белгілі емес, жас суретшілерді қолдаған көрмелер ұйымдастырды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін Гомер аудиторияда ай сайын концерттер өткізу бағдарламасын бастады, бұл қоғамдық рухты көтеру үшін жасалды, бірақ орындаушылар мен көрермендердің оны жалғастыру туралы өтініштері оны тұрақтыға айналдырды.

Хатсонның қызмет ету мерзімі (1948-1980 жж.)

1948 жылы Жан Блэкуэлл орталық директоры болып тағайындалды. 1966 жылы Хатсон Шомбург коллекциясының осал екендігі туралы ескертті. 1971 жылы орталық жеке қаржыландыратын Шомбург корпорациясының қолдауына ие болды. Келесі жылы Нью-Йорк қаласы 103-ші батыс 135-ші көшедегі ғимаратты қайта жаңартуға қаражат бөлді, және ол Шомбург Қара мәдениетін зерттеу жинағы ғимараты деп аталды. Сонымен қатар, Шомбург коллекциясының барлық жинағы түрлі филиалдық кітапханалардан жиналып, орталыққа жеткізілді. 1972 жылы ол NYPL ғылыми кітапханаларының бірі деп белгіленді. 1973 жылы 135-ші және 136-шы көшелер арасындағы Ленокс даңғылының батыс жағындағы ғимаратты бұзу үшін сатып алып, оның орнына жаңа ғимарат салу жоспарланды. Бұл орын басқа қоғамдық ұйымдарға жақындығы және "Харлем Ренессансының ортасы" болғандығы үшін таңдалды. 1978 жылы Ленокс және 7-ші даңғылдар арасындағы 135-ші көшедегі ғимарат Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді. 1979 жылы ол NRHP-ге ресми тіркелді.

Шомбург орталығы

1980 жылы 515 Lenox Avenue мекенжайында жаңа Шомбург орталығы құрылды. 2016 жылы ескі және қазіргі ғимараттар, енді бір-бірімен жалғанған, Ұлттық тарихи маңызы бар орын деп жарияланды. Роджер Фурман театры осы ғимараттың ішінде орналасқан.

Рэйдің қызмет ету мерзімі (1981-1983 жж.)

1981 жылы Венделл Л. Рэй орталықтың директоры болды. Орталықтың қолжазбалар, мұрағаттар және сирек кітаптар бөлімін афроамерикалық ер адамды басқаруға тағайындамау және оның орнына Роберт Морристі тағайындау шешіміне қарсы наразылықтар басталды. 1983 жылы Рэй академиялық зерттеулермен айналысу үшін отставкаға кетті.

Додсонның қызмет ету мерзімі (1984-2011)

Говард Додсон 1984 жылы директор болды, сол кезде Шомбург негізінен туристер мен мектеп оқушыларының барып-қайтатын мәдени орталығы еді және оның ғылыми-зерттеу мүмкіндіктері тек ғалымдарға ғана мәлім болды. Әлде 1984 жылы Шомбург Африкада немесе оның диаспорасындағы халықтардың өнер мен әдебиет жинақтары бойынша әлемдегі ең маңызды мекеме деп танылды. 1983 жылы орталықта тұрақты ғалымдар бағдарламасы басталды. 1986 жылы «Кедейлеріңді беріңдер» деген көрме дау тудырды. 1987 жылдың наурыз айында ескі кітапхананы жаңарту және жаңа Орталықтың үй-жайын жақсарту, сондай-ақ оның функцияларын кеңейту үшін қаржы жинау мақсатында қоғамдық науқан ұйымдастырылды. 1991 жылы Шомбург орталығына қосымша ғимараттар салынды. Малькольм Х атындағы жаңа орталыққа концерт залы қосылды және ол 135-ші көшедегі ескі ескерткіш ғимаратпен байланыстырылды. Өнер және артефактілер бөлімі мен Қозғалыс суреттері және жазылған дыбыс бөлімі ескі ескерткіш ғимаратқа көшірілді. 2000 жылы Шомбург орталығында «Ұмытпайық: құлдықтан жеңіс» атты көрме өтті, ол кейіннен ЮНЕСКО-ның «Құлдар жолы» жобасының қолдауымен он жылдан астам уақыт бойы әлемді аралап шықты. 2005 жылы орталық Малькольм Х-қа қатысты хаттар, фотосуреттер және басқа материалдардан тұратын көрме ұйымдастырды.

Мұхаммедтің қызмет ету мерзімі (20112016)

Говард Додсон 2010 жылы зейнеткерлікке шығатынын хабарлағаннан кейін, шілде айында орталық «Малкольм Х: Шындықтың іздеуі» деген тақырыпта Малкольм Х-тың бейнежазбалары мен суреттерінен көрме ашты.

Жас мандат (2016-2020)

2016 жылдың 1 тамызында Нью-Йорк қалалық кітапханасы ақын және ғалым Кевин Янгтың 2016 жылдың күзінде Шомбургтің директоры болып бастайтынын хабарлады. Янгтың төрт жылдық қызметі барысында келушілер саны 40%-ға өсіп, жылына 300 000 адамды құрады. Ол 10 миллион доллардан астам гранттар мен қайырымдалықтар тартты, сондай-ақ Джеймс Болдуиннің, Гарри Белафонттың және Осси Дэвис пен Руби Ди жұбайының қағаздары сияқты бірнеше маңызды жинақтарды сатып алды. Янг 2020 жылдың соңында Смитсония институтының Африкалық американдықтар тарихы және мәдениеті ұлттық мұражайының директоры лауазымына көшті.

Жинақ

1998 жылы Шомбург жинағы АҚШ-тағы кез келген қоғамдық кітапхананың ең сирек және ең құнды афроцентризмдік артефакттарынан тұрады деп есептелді. Кем дегенде 2006 жылдың соңына дейін, ол елдегі африкалық американдық материалдар жинағы бойынша ең беделдісі саналды. 2010 жылы жинақта 10 миллионнан астам зат болды, олардың ішінде Джон Хенрик Кларк, Лорейн Хансберри, Малкольм Х және Нат Кинг Коулдың материалдары, Ұлттық негрлер конгресінің және Оңтүстік Африкалық Деннис Брутустың қорғау комитетінің құжаттары (шектелген қолжетімділікте) бар. Сонымен қатар, Лоуренс Браунның (1893–1973), Мелва Л. Прайстың, Ральф Банчтың, Леон Дамас, Уильям Пикенстің, Хирам Родс Ревелстің, Кларенс Камерон Уайттың қағаздары да кіреді. Жинаққа Александр Краммелл мен Джон Эдвард Брюстің қолжазбалары, құлдық, аболиционизм және Батыс Индия туралы қолжазбалар, Лэнгстон Хьюздің хаттары мен жарияланбаған қолжазбалары да қосылған. Кристиан Флитвудтың, Пол Робсонның (шектелген қолжетімділікте), Букер Т. Вашингтонның және Шомбургтің өзінің кейбір материалдары да бар. Онда музыкалық жазбалар, афроамерикандық және джаз журналдары, сирек кітаптар мен буклеттер, және ондаған мың өнер туындылары бар. Орталықтың жинағына Туссен Лувертюр қол қойған құжаттар және Маркус Гарвидің сөйлеген сөзінің сирек жазылған үні кіреді.