Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Telediario (Тележурнал) – Испания мемлекеттік радиотелевизиясының (RTVE) теледидар бөлімшесі – Televisión Española (TVE) өндіретін басты тележаңалықтар бағдарламасы. Бұл Испания теледидары тарихындағы ең ұзақ көрсетіліп келе жатқан бағдарлама, ол 1957 жылдың 15 қыркүйегінен бері күнделікті эфирге шығарылуда. Televisión Española жаңалықтар қызметі күніне үш рет Telediario бағдарламасын дайындап, оны La 1 телеарнасы, 24 Horas жаңалық арнасы, TVE Internacional және RTVE Play бір мезгілде тікелей эфирде көрсетеді. Алдыңғы басылымдар олардың онлайн платформасында сұраныс бойынша қолжетімді. Сонымен қатар, қосымша халықаралық басылымдар күн сайын TVE Internacional арнасында көрсетіледі. TVE-нің әрбір автономиялық аймақтағы аумақтық орталықтары Telediario форматы мен визуалды стиліне сәйкес, әрқайсысы әртүрлі атаумен, аймақтық ерекшеліктерімен қысқа түскі жергілікті жаңалықтарды дайындап, таратуда.
Telediario (Tele journal) is the flagship television newscast produced by Televisión Española (TVE), the television division of Spanish state owned public broadcaster Radiotelevisión Española (RTVE). It is the longest running program in the history of television in Spain as it has been broadcast daily since 15 September 1957. Three Telediario editions a day are produced by Televisión Española news services and are simulcast live on La 1, on 24 Horas news channel, on TVE Internacional and on RTVE Play. Previous editions are also available on their online platform on demand. Additional international editions are also produced and aired on TVE Internacional every day. TVE's territorial centers in every autonomous community produce and broadcast in regional variations in each of them, a shorter midday local newscast, each one with a different name, following the format and visual identity of Telediario.
Тарих
Televisión Española Мадридтегі Пасео-де-ла-Хабана ғимаратында құрылды және 1956 жылғы 28 қазанда хабар таратуды бастады. Бір апта ішінде жаңалықтар қызметі құрылып, алғашқы «Últimas Noticias» атты жаңалықтар бағдарламасы эфирге шықты; ал ауа райы болжамы 1956 жылғы 2 қарашада алғаш рет көрсетілді. Бұл алғашқы бағдарлама жазғы демалысқа дейін ғана жалғасты. 1957 жылғы 15 қыркүйекте «Telediario» кешкі басылымының тұсаукесері өтті, ал 1958 жылғы 28 сәуірде күндізгі басылымы көрсетілді. 1959 жылғы 14 шілдеде TVE Барселонада Miramar студиясын, ал 1964 жылғы 12 ақпанда Канар аралдарында өндіріс орталығын ашты. 1964 жылғы 18 шілдеде Мадридтегі Позуэло-де-Аларкон қаласында Прадо-дель-Рей ашылғаннан кейін, шоулар мен көркем фильмдердің өндірісі жаңа ғимаратқа көшірілді, ал жаңалықтар қызметі Пасео-де-ла-Хабана ғимаратын толыққанды пайдаланды. Олар 1967 жылы Прадо-дель-Рейге көшірілгенге дейін сол жерде болды. 1971 жылғы 24 мамырда Билбаода алғашқы филиал ашылды, содан кейін 1971 жылғы 25 шілдеде Сантьяго-де-Компостелада және 1971 жылғы 29 шілдеде Севильяда филиалдар ашылды, олар кейіннен алғашқы аймақтық орталықтарға айналды. 1975 жылы түсті хабар тарату басталды. 1983 жылғы 13 қарашада Прадо-дель-Рейден соңғы «Telediario» бағдарламасы көрсетілді, себебі TVE-нің орталық жаңалықтар қызметі Мадридтегі жаңа Torrespaña кешеніне көшірілді. 14 қарашада «Telediario» алғаш рет Торреспаниядан көрсетілді және содан бері сол жерден таратылуда. 1989 жылғы 14 шілдеде бұл бағдарлама алғаш рет студиядан тыс көрсетілді. Ол Париж қаласындағы Марс алаңынан тікелей эфирде көрсетілді, фонда Эйфель мұнарасымен, француз революциясының екі жүз жылдығына арналған тойлық шараларға орай. Содан бері басты жүргізушілер ерекше жағдайларда немесе маңызды оқиғалар болғанда тікелей эфирге шығады. 2001 жылғы 11 қыркүйекте «Telediario 1» Нью-Йорктегі Әлемдік сауда орталығының Солтүстік мұнарасының тікелей эфирін басталды, себебі ол бірнеше минут бұрын шабуылға ұшыраған еді. Бұл бағдарлама жеті сағаттан астам уақытқа созылды, бұл «Telediario» тарихындағы ең ұзақ жаңалықтар бағдарламасы болды. 2019 жылы 2021 жылдың соңында басталатын TVE жаңалықтары мен «Telediario» бағдарламасын Prado del Rey-ге қайтару жоспары бекітілді. Алайда, COVID-19 пандемиясы салдарынан бұл жоспар тоқтатылып, Торреспаниядағы кешенді жаңғырту жоспарымен ауыстырылды.
Televisión Española was established at a building of Paseo de la Habana in Madrid and began its broadcasts on 28 October 1956. Within a week, the news services were created and its initial newscast, named Últimas Noticias, began broadcast; with the weather forecast first airing on 2 November 1956. This initial newscast only lasted until that summer break. On 15 September 1957, the evening edition of Telediario was premiered, with the afternoon edition following on 28 April 1958. On 14 July 1959, TVE opened its Miramar studios in Barcelona and on 12 February 1964, its production center in the Canary Islands. When Prado del Rey was inaugurated on 18 July 1964 in Pozuelo de Alarcón (Madrid), the production of shows and fiction was soon transferred to the new facilities and the news services fully occupied the Paseo de la Habana premises. They were there until they were also transferred to Prado del Rey in 1967. On 24 May 1971, the first delegation was opened in Bilbao, followed by the ones in Santiago de Compostela on 25 July 1971 and in Seville on 29 July 1971, which would later become the first territorial centers. In 1975 it started its broadcasts in color. On 13 November 1983, the last Telediario from Prado del Rey was broadcast, as TVE's central news services were moved to the new Torrespaña facilities in Madrid at the foot of the broadcasting tower. On 14 November, Telediario was broadcast from Torrespaña for the first time, and it has been broadcast from there ever since. On 14 July 1989, it was presented out of studio for the first time. It was partially presented live from the Champ de Mars in Paris, with the Eiffel Tower in the background, on the occasion of the celebrations for the bicentennial of the French Revolution. Since then, the main presenters have anchored on location on special occasions or when major stories break. On 11 September 2001, Telediario 1 began with the breaking live feed of the World Trade Center's North Tower in New York since it had been hit a few minutes before. That edition ran for more than seven hours, making it the longest Telediario news bulletin in its history. In 2019, a plan to transfer TVE's news services and Telediario back to Prado del Rey starting in late 2021 was approved. This plan was eventually halted due to the COVID 19 pandemic and was replaced by another plan to modernize the facilities in Torrespaña.
Бағдарламаның форматы
Бағдарламаны бір немесе екі негізгі жаңалықтар оқырман және қосымша спорт жаңалықтарын жүргізуші ұсынады. Жаңалықтар өз операторлары түсірген видеоматериалдармен бірге, Торреспаниядағы TVE жаңалықтар қызметінің орталық редакциясы, Испаниядағы TVE аймақтық орталықтарының редакциялары, әлемдегі TVE шетелдік тілшілері немесе оқиға орнынан тікелей хабарлайтын арнайы тілшілер арқылы дайындалады. Барлық жаңалықтар ағыны Торреспаниядағы TVE жаңалықтар қызметінің бас бақылау бөлмесімен үйлестіріледі. Қосымша видеоматериалдар TVE тарихи аудиовизуалды архивінен, Eurovision жаңалықтар алмасу қызметінен немесе жаңалықтар агенттіктерінен алынуы мүмкін. Көптеген хабарлар журналистің оқиға орнынан тікелей (Directo) хабарлауымен басталады. Алпыс минуттық бағдарламадан кейін RTVE метеорологиялық қызметі Мемлекеттік метеорологиялық агенттіктің деректерімен дайындалатын "El Tiempo" деп аталатын ауа райы болжамы көрсетіледі. Бағдарламаның жалпы ұзақтығы, "El Tiempo" ескерілгенде, шамамен жетпіс минутты құрайды. Сирун Демирджан мен Алекс Баррейро Telediario Matinal-ді ұсынады – бұл таңғы бағдарлама, ол 06:30 CET/CEST уақытынан бастап екі сағат бойы эфирде болады, ал спортты Паула Мурильо ұсынады. Алехандра Херранц Telediario 1-ді, күндізгі сағат 15:00-де, Ана Ибаньес спортты ұсынады. Марта Каразо кешкі сағат 21:00-де Telediario 2-ні ұсынады, ал спортты Лара Гандарильяс ұсынады. Лара Сискар мен Игор Гомес Telediario Fin de Semana-ны, демалыс күндері сағат 15:00 және 21:00-де ұсынады, спортты Маркос Лопес көрсетеді. 2010 жылдың ақпанына дейін TVE Telediario 3 деп аталатын түнгі бағдарламаны көрсетіп тұрды, ол әдетте түнгі ортасы мен 03:00 аралығында эфирге шығатын. Telediario бағдарламаларының барлық нұсқаларында субтитрлер бар, ал 24 Horas жаңалық арнасының бір уақыттағы трансляциясында хабарлар кезінде қатар тілде аударма қолданылады.
The programme is presented by one or two main newsreaders with an additional sports news presenter. News items are produced, with the footage taken by their own cameramen, by the central newsroom of TVE's news services in Torrespaña, by the newsrooms of TVE's territorial centers across Spain, by TVE's foreign correspondents around the world or by on the scene special reporters. All the news feeds are coordinated by TVE's news services' master control room in Torrespaña. Additional footage can be taken from the TVE historical audiovisual archive, from the Eurovision news exchange service or from news agencies. Many items are preceded by the journalist reporting live (Directo) from the scene of the story. The sixty minute programme is followed by a weather report known as El Tiempo, produced by RTVE's meteorological service with data from the State Meteorological Agency. The entire running time, including El Tiempo, is about seventy minutes. Sirún Demirjián and Álex Barreiro present Telediario Matinal, the breakfast edition consisting of a rolling news service that airs for two hours from 06:30 CET/CEST, with Paula Murillo presenting the sports. Alejandra Herranz presents Telediario 1, the afternoon edition at 15:00, with Ana Ibáñez presenting the sports. Marta Carazo presents Telediario 2, the flagship evening edition at 21:00, with Lara Gandarillas presenting the sports. Lara Siscar and Igor Gómez present Telediario Fin de Semana, the weekend editions at 15:00 and 21:00, with Marcos López presenting the sports. Until February 2010, TVE used to broadcast a late night edition, named Telediario 3, which was typically aired between midnight and 03:00. All Telediario editions provide closed captioning, and the 24 Horas news channel simulcast include sign language interpretation during the bulletins.
Аудитория
Сағат 21:00-дегі бағдарлама Antena 3 коммерциялық арнасында бұрынғы қарсыласы – Antena 3 Noticias бағдарламасымен бір уақытта көрсетіледі. 2010 жылдан бастап, Telediario Antena 3 Noticias-тен көбірек көрерменге ие. 2010 жылдың 1 қаңтарында TVE арнасынан жарнамалар алынып тасталғаннан бері Telediario алпыс минуттан асады, содан кейін El Tiempo тағы он минут қосады, және оның көрермен саны одан да артып келеді.
The 21:00 edition is broadcast head to head with the programme Antena 3 Noticias on former rival commercial network Antena 3. As of 2010, Telediario wins a larger audience share than Antena 3 Noticias. Since the removal of ads from TVE on 1 January 2010, Telediario lasts for more than sixty minutes, with El Tiempo adding about ten minutes more after it, and its audience continued to grow even more.
Танымал мәдениетте
Испанияда "Telediario" термині тележаңалықтармен біртегі болып кетті, адамдар жаңалықты айтқанда жай ғана "Telediario" қосып кетеді. "Le quedan dos telediarios" (оған екі жаңалық бағдарламасы қалды) – бұл испан тілінде жиі қолданылатын сөз тіркесі, ол адамның күндері санаулы екенін көрсетеді, тікелей мағынада (өлмекке айналған) немесе ауыспалы мағынада (жауапты лауазымнан алынуы мүмкін).
The term Telediario in Spain has become synonymous with television news, with people saying 'put on the Telediario' when simply referring to news. "Le quedan dos telediarios" (he's got two news programmes left) is a common colloquial Spanish expression to suggest someone's days are numbered, either literally (about to die) or metaphorically (about to be removed from a position of responsibility).
Экваториалдық Гвинеяда
1968 жылғы 20 шілдеде Televisión Española Экваториалдық Гвинеяның испандық автономиялық аймағындағы Санта-Исабельде өзінің аумақтық орталығын ашып, аймақтағы алғашқы тұрақты теледидар хабарларын бастады. 1968 жылғы 12 қазанда Экваториалдық Гвинея тәуелсіздігін жариялағаннан кейін, жаңа билік оларды «расистік бағдарлама» және «империалистік пропаганда» таратуда айыптап, TVE станцияны жабуға мәжбүр болды. Бірақ олар көп ұзамай телехабарларын Экваториалдық Гвинея Ұлттық Телевидениесі (TVGE) ретінде қайта бастады, алайда 1973 жылы хабар тарату тоқтатылып, қалған испандық техникалық мамандар елден шығып кетті. Эквато-Гвинея үкіметі 1979 жылы TVGE-ді қайта құрды. Содан бері RTVE және Испания Үкіметі дамуға көмек көрсету арқылы бірнеше рет станцияның дамуына қолдау көрсетті. TVGE жаңалықтары 2023 жылдың маусымына дейін Telediario деген атпен таныстырылды.
On 20 July 1968, Televisión Española inaugurated its territorial center in the Spanish autonomous region of Equatorial Guinea at Santa Isabel and began the first regular television broadcasts in the region. After Equatorial Guinea declared independence on 12 October 1968, the new authorities accused them of broadcasting "racist programming" and "imperialist propaganda", and TVE ended up closing the station. Shortly after they resumed their broadcasts as Televisión Nacional de Guinea Ecuatorial (TVGE) but they ceased broadcasting definitively in 1973 and the few remaining Spanish technicians left the country. The Equatoguinean government re established TVGE in 1979. RTVE and the Government of Spain through development aid have helped to the development of the station on several occasions since then. TVGE's news bulletins were branded under the name Telediario until June 2023.