Кіріспе

Потсдамер станциясы - Берлин қаласындағы бұрынғы темір жол бекеті. Бұл 1838 жылы ашылған Берлиндегі алғашқы темір жол станциясы болды. Ол Бранденбург қақпасынан оңтүстікке қарай 1 км жерде орналасқан Потсдамер-плацта орналасқан. Осыдан кейін Потсдамер-плац тыныш виллалар аумағынан Тиергартен саябағының оңтүстік-шығыс бұрышына жақын орналасқан, ал кейіннен ол болған. Бір ғасырдан астам уақыт бойы ол алыс жол және қала маңындағы пойыздардың аялдамасы болды. Сонымен қатар, бұл жерде Берлин U Bahn және S Bahn метро станциялары және қазіргі жаңа жер асты Regionalbahnhof, Bahnhof Potsdamer Platz деп аталады, ал қысқа өмір сүрген M Bahn бұрынғы аялдаманың орнын кесіп өтті.

Алғашқы жылдары

Потсдам темір жолының алғашқы бекеті Потсдаммен байланыстыратын Берлиндегі соңғы бекеті болды. 1835 жылы басталған, ол 1838 жылы 22 қыркүйекте Потсдамнан Зелендорфқа дейін ашылды, ал 29 қазанда оның бүкіл ұзындығы 26 км болды. Бірінші пойызды британдықтар жасаған локомотив тартқан, ол 1835 жылы Ньюкасл-апон-Тайн қаласында Роберт Стивенсонның жұмысы болды және Адлер (Бөрік) деп аталды. 1848 жылы желілер батысқа қарай Магдебургке дейін кеңейтілді, бұл болашақ неміс мемлекеті арқылы өтетін бағыттармен байланысты. Берлиннің аялдамасына жақын аймақ оның ашылуынан кейін қала өсіміне басты назар аударады. Бұл жерде бес үлкен көше жиналды, олардың көпшілігі Tiergarten паркі мен көршілес далалар арқылы жай ғана дөңгелек жолдар ретінде басталды.

Жаңа аялдама

Бірінші Потсдамер Бахнхоф 1869 жылға дейін жұмыс істеді, содан кейін ол Юлиус Людвиг Квассовски (1824-1909) салған, бес платформалы, 173 м ұзындығы мен 36 м ені бар, арнайы бөлмелері бар бронь залымен және төрт сынып билет иелері үшін арнайы құрылғылармен, сондай-ақ батыс жағында патшалық әулетіне арналған жеке кіру және қабылдау аймағы бар. 1872 жылы 30 тамызда ашылған бұл станция соңында Кельн, Париж, Франкфурт/Майн, Страсбург және Экс-ан-Прованс қалаларына және олардан пойыздарды өткізді. 1890 жылы оны жылына 3 миллионнан астам адам пайдаланады және ол жолдың төменгі жағында (Анхалтер станциясы) үлкен бәсекелеске қарсы тұрды.

Рингбанхоф және Ванзее станциясы

Алайда, бұл жағдайға төтеп бере алмады, сондықтан 1890-1891 жылдары оның екі жағында қысқа қашықтыққа және қала маңындағы көлік қозғалысы үшін екі қосымша терминал салынды: шығыс жағында, 1 сәуірде ашылған Рингбанхоф, 1 сәуірде ашылған. Бұл екі станция да оңтүстікке қарай орналасқан, солтүстік кіреберіс Бернбургер Штрассе желісінің солтүстігінде орналасқан. 1901 жылы Anhalter Bahn бойымен Lichterfelde Ost қала маңындағы желіге арналған жеке жолдар бірқатар жаңа станциялармен бірге салынған. Берлин қалалық аялдамасы Анхалтер стансасынан Потсдам рингбан станциясына көшірілді. Бұл желі 1903 жылы 2 шілдеде ашылған Үшінші темір жолмен электрлендірілген алғашқы Берлин қала маңы желісі болды. Бастапқыда 550 В DC-ді пайдаланып, 1929 жылы сәуір айында Берлин қаласының орталығындағы "Ұлы электрлендіру" барысында 800 В-ға ауыстырылды. Potsdamer Bahnhof Wannsee станциясында аяқталатын желілер мен магистральдық аялдама 1933 жылдың 15 мамырына дейін күтуге тура келді. Ringbahnhof ақыр соңында негізгі желіге қарағанда көптеген жолаушыларды өткізді.

1930 жылдардағы гүлдену кезеңі

Анхалтер стансасынан кішірек болғанымен, Потсдамер стансасы екеуінен де көп жұмыс істейтін. 1939 жылы күн сайын 83000 адам оны пайдаланады, бұл оны Берлиндегі ең көп жұмыс істейтін станция етеді. Олардың көпшілігі Ringbahnhof-ті арнайы пайдаланғандықтан, бүкіл терминал тек қана қала маңындағы немесе жолаушылар станциясы болды, бірақ негізгі желілер, соның ішінде Парижге және басқа француз бағыттарына арналған қызметтер әлі де жұмыс істеп тұрды. Өткен жылы, аялдама, Потсдамнан желімен бірге, өзінің жүз жылдық мерейтойына жетті, ал мерекелеуде 100 жыл бұрын алғашқы пойызды тартқан "Адлер" локомотивінің операциялық көшірмесі болды (түпнұсқа локомотив 1857 жылы Аугсбургте жойылған болатын). Көшірмесі 1935 жылы Кайзерслаутернде DRG қалпына келтіру шеберханасының жұмысы болды. 1939 жылы батыс жағындағы Ванзее станциясы жабылып, оның орнына төмендегі жаңа S Bahn North South Link желісі пайда болды.

Екінші дүниежүзілік соғыс және оның салдары

Потсдам теміржол вокзалының тағдырын Екінші дүниежүзілік соғыс анықтады, бірақ соғыс болмағанда да, үлкен өзгерістер орын алған болар еді. Адольф Гитлердің Берлинді Альберт Шпеер жүзеге асыратын Германияның Вельтхауптштадты (Әлемдік астанасы) етіп өзгерту жөніндегі ұлы жоспарына сәйкес ғимарат темір жол бекеті болудан бас тартқан болар еді. Жаңа Солтүстік-Оңтүстік ось, жоспардың негізгі бөлігі, оның жақындау жолдарын кесіп, аялдаманы оның дұрыс емес жағында қалдырмақ. Берлинге келетін барлық пойыздар орталықтан солтүстікке және оңтүстікке қарай орналасқан Рингбаньдегі екі үлкен жаңа станцияның біріне түседі, олар Нордбанхоф (Солтүстік станциясы) және Веддинг пен Сюдкрейзде орналасқан Сюдбанхоф (Оңтүстік станциясы) деп аталады. Potsdamer Bahnhof-тің мақсатты пайдаланылуы туралы дерек жоқ. Бірақ жағдай мүлдем басқаша болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Берлиннің көп бөлігі сияқты, әуежай да Корольдік әуе күштері мен АҚШ әуе күштері бомбалары мен совет артиллериясының снарядтарымен қиратылды. Кейбір қираған үйінділерді тазалау мен апаттық жөндеу жұмыстарына қарамастан, темір жол инфрақұрылымына зақым келгені соншалық, магистральдық аялдама басқа пойызды көрмеді, ол және Ringbahnhof ақыры 1944 жылдың 3 тамызында жабылды. Соғыс аяқталғаннан кейін көп ұзамай Рингбанхоф уақытша қайта ашылды, ол 6 тамызда 1945 жылы Ванзебань пойыздарының аялдамасы ретінде қайта ашылды, ал U Bahn және S Bahn мыңдаған тонна суды сорғылаудан басталып, үлкен жөндеу жұмыстарын жүргізді. Ringbahnhof 1946 жылы 27 шілдеде, 2 маусымда U Bahn және Солтүстік-Оңтүстік туннельінде кейбір пойыздар қайтадан іске қосылғаннан кейін, жақсылық үшін жабылды. Қызметтер 1951 жылы кеңейтілді. Потсдам теміржол бекетінің соғыстан кейінгі Берлиндегі бірегей орны болды. Төменгі Фридрихсворштадт деп аталатын Потсдамер станциясы 1920 жылы Кройцберг ауданының бөлігі болды. 1938 жылы округ шекарасының өзгеруінен кейін Тиргартен мен Кройцберг округтері Потсдамер станциясының екі жағында орналасқан, бірақ Митте округінің шекарасы Потсдамер станциясының айналасын айналдырды, сондықтан ол Миттеде Миттедің қалған бөлігінен оңтүстікке қарай және Ландвер каналына қарай созылып жатқан ұзын жұқа төртбұрышты құрады. Нәтижесінде Потсдамер станциясы Берлиндегі Кеңес секторында болды, ол Шығыс Германияның де-факто астанасы болды, ал қатынас жолы мен шығыстағы көршілес Берлиннің американдық секторында, ал батыстағы көршілес британдық секторында болды. Шығыс Берлиндегі аялдама ретінде, бірақ оның батыс Берлиндегі Stettiner Bahnhof сияқты, Deutsche Reichsbahn станцияға көптеген қызметтерді қалпына келтіруге әсіресе құштар емес еді. Қызметтің тағы бір үзілісі 1953 жылы Шығыс Германияда болған көтеріліске байланысты болды. Көтеріліс күні 17 маусым мен 9 шілде аралығында пойыздар жүрмеді. Жер бетіндегі аялдаманың қалдықтары 1957 және 1960 жылдар аралығында кезең-кезеңмен тазартылды. Дрезден және Гамбургер теміржолдарынан басқа (Бекінші дүниежүзілік соғысқа дейін жұмыс істемеген) Берлиннің барлық басқа теміржол терминалдары ұқсас тағдырмен күресті, ондаған жылдар бойы бөлініп, қолайсыз болып қалған желі қалды, Берлинді бөлу және 1961 жылы Берлин қабырғасының құрылысы (төменде қараңыз). Берлин қабырғасының салынуы да бұған әсер етті. Қазіргі уақытта бос тұрған станция аумағы 8,5 гектар жерді қоршау үшін екі немесе одан да көп шақырым қабырға қажет еткен. Шығыс Германия режимі Потсдамер Бахнхофты қабырғадан тыс қалдыруға шешім қабылдады, бірақ ол 1971 жылдың 21 желтоқсанына дейін Кеңес секторының ресми және заңды бөлігі болып қала берді, ол кезде Шығыс Германияға кеңірек жер алмасу аясында осы жер үшін 31 миллион германдық марка төленді. Керісінше, S Bahn жолы Берлин Nord Süd туннелі арқылы қайта ашылғаннан кейін, жоғарыда сипатталғандай, Берлин қабырғасының астында Anhalter Bahnhof пен Potsdamer Platz S Bahn станциясы арасында өтті, сондықтан Potsdamer Platz S Bahn станциясы жабылды, Шығыс Берлиндегі Солтүстік-Оңтүстік желісіндегі басқа станциялар сияқты (Фридрихстрасстен басқа). Қазір тек Батыс Берлинде ғана пайдаланылатын пойыздар Анхалтер стансасы мен Фридрихштрассе арасында тоқтамай, одан кейін Хумбольдтайнға дейін жүрді. Potsdamer Platz S Bahn станциясы 1992 жылдың 1 наурызына дейін жабық болды. Берлин қабырғасының құрылысы және Потсдам Плац С-Bahn станциясының жабылуы Потсдам Бахнхофтың батысындағы аймақты жылдам көлік желілерінен алыс қалдырды. Батыс Берлиннің шығыстан сатып алған жері осы мәселені шешу мүмкіндігін ашты, ал п...