Кіріспе

Берлин метросының станциясы – монумент.

Халлешское Тор Берлин метросының Кройцберг орталық ауданында орналасқан станциясы. Ол U1, U3 және U6 желілерімен қамтамасыз етіледі. Атауы 18 ғасырда тұрғызылған Берлин кедендік қабырғасының тарихи Халлешское Тор (Halle Gate) есімімен байланысты.

Шолу

1737 жылдан бастап ортағасырлық қала қабырғаларын алмастыру мақсатымен салынған Кедендік қабырғаның тарихи қақпасы Фридрихштадт ауданының оңтүстік шекарасын белгіледі. Ол Фридрихштрассе және Ронделлдің (1815 жылы Белль Альянс алаңы, 1946 жылы Мерингплац деп қайта аталған) оңтүстік басында орналасқан. Жақын орналасқан қақпалар батыста Потсдам алаңында, ал шығыста Вассерторплацта (Су қақпасы) болды, онда U1 виадугінің қазіргі жолы бұрынғы қала қабырғасының орнына сәйкес келеді. Қақпадан оңтүстікке қарай ағаш көпір Ландвер каналы арқылы салынған; одан жол Темпельхоф арқылы 1680 жылдан бері Бранденбург Пруссиясының құрамындағы Галле қаласына дейін жалғасты. Қазіргі тас көпір 1874-1876 жылдар аралығында салынды. U1 және U3 платформалары Ландвер каналының солтүстік жағасындағы биік теміржолда 1902 жылдың 18 ақпанында ашылды, бұл Берлиннің алғашқы U Bahn желісі (Stammstrecke) Stralauer Tor мен Potsdamer Platz арасында болды. Жер асты U6 (бұрынғы C желісі) платформасы 1923 жылдың 30 қаңтарында аяқталды және жаяу өтетін туннельмен байланысты. Кез келген платформадан екіншісіне ауысу (Берлин үшін) бүгінгі күнге дейін де біршама ұзаққа созылады. Станция екінші дүниежүзілік соғыста Берлинге жасалған бомбалаудан ауыр зақымдар алды; көптеген бомбалау салдарынан және 1945 жылдың сәуір айында электр қуатының жетіспеуінен станцияның екі бөлігі де жабылуға мәжбүр болды. U Bahn қызметі жер асты платформасында 1945 жылдың 4 шілдесінде қайта жаңғыртылды, ал қазан айында уақытша жоғарғы платформа ашылды. Виадук 1949 жылға дейін қайта салынды, ал төменгі платформа 1976 жылы ұзартылып, жаңартылды. Блюхер алаңындағы Америка Естелік кітапханасы және Даниэль Либескинд жобалаған 1999 жылғы кеңейтілген Берлин еврей мұражайы жақын жерде орналасқан.