Кіріспе

Шорт-лайн темір жолы Пенсильвания штатының Хонесдейл қаласында орналасқан.

Стоурбридж желісі – Хонесдейл мен Лаккаваксен (Пенсильвания) арасындағы бұрынғы Erie Lackawanna темір жолының 25 мильдік (40 км) учаскесінде жұмыс істейтін қысқа желілік темір жол. Бұл желі Norfolk Southern Railway темір жолымен байланысады. Бұрынғыда бұл желі Лаккаваксен-Хонсдейл кеме тасымалдаушылар қауымдастығына тиесілі болған және Robey Railroads компаниясымен келісімшарт бойынша жұмыс істеген. 2009 жылдың қаңтар айында операцияны жүргізу Morristown & Erie Railway компаниясына берілді, бірақ 2011 жылы қызмет тоқтатылды. 2015 жылдың 9 мамырында Delaware, Lackawaxen & Stourbridge Railroad (DL&S) компаниясы қызметті қайта бастады.

Ерте тарих

Темір жолдың бастауы Делавэр және Гудзон каналынан басталады, ол Пенсильваниядан көмір баржаларын тасымалдап, Гудзон өзеніне, содан кейін Нью-Йорк қаласының порттарына жеткізетін. 1829 жылы Карбондейлден Хонесдейлге дейін таулар арқылы көмір тасымалдау үшін гравитациялық темір жол салынды. Көмір Хонесдейлде пойызбен канал кемесіне ауыстырылатын. Көбірек көлемде тасымалдауды көздеп, бумен жүретін локомотивтерді пайдалану туралы идея туды. Ол кезде бу технологиясы бойынша көшбасшылар Ұлыбританияда болғандықтан, үш локомотив тапсырыс беріліп, Америкаға жеткізілді. Уэйн округінің сауда палатасы мәлімдегендей, бұл орын "батыс жарты шардағы рельстердегі алғашқы коммерциялық локомотивке" ие. Локомотив – "Сторбридж Арысы" болды. "Сторбридж Арысы" бу машинасының көшірмесі бүгінгі күнге дейін Хонесдейлде көрсетіліп тұр. Гравитациялық темір жол да, канал да 1898 жылы жабылды, ал D&H басқа көлік салаларын дамыту үшін кетті.

Эри темір жолы дәуірі

1860 жылы Пенсильвания көмір компаниясы Пенсильвания штатының Хоули қаласынан Эри темір жолымен байланысқа дейін, Лаккаваксенге дейін 16 мильдік темір жол құрылысын бастады. Бұл жаңа желі тез арада Эри темір жолына жалға беріліп, оның Хоули тармағы ретінде пайдаланылды. 1868 жылы Джефферсон темір жолының жарғысы қайта жандандырылды және құрылыс Хоулиден Хонесдейлге қарай жалғасты, Карбондейлге жетуді үміттене отырып. Бұл кеңейту ешқашан салынбады, тіпті 1870 жылы Эри компаниясы оны өз бақылауына алғаннан кейін де. Ол Хонсдейл тармағы ретінде жұмыс істеуін жалғастырды, ал көмір – басты тасымалы болды. 1930 жылдарға қарай көмір тасымалы азайды, бірақ оның орнын жаңа жергілікті кәсіпорындар басты, аптасына бес күндік жұмыс режимін қамтамасыз етті. 1960 жылы Эри, Делавэр, Лаккаванна және Батыс темір жолымен бірігіп, Эри Лаккаванна темір жолын (EL) құрды. Тармақтағы тасымал жыл сайын шамамен 3000 вагонмен тұрақты болды. 1972 жылдың 22 маусымында Агнес дауылы шығыс аймағына соқты. EL-ге, негізінен Нью-Йорк штатының Бингемтон мен Саламанка арасындағы зиян 2 миллион долларға бағаланды (қазіргі шақта), содан кейін EL 1972 жылдың 26 маусымында банкроттыққа өтініш берді. Шығыс темір жолдарының қайта ұйымдастырылуы кезінде EL өздігінен қайта құрыла алады деген пікір болды, сонымен қатар Chessie System компаниясы EL-дің бір бөлігін сатып алу туралы ұсыныс жасады. Бірақ, жұмысшылар кәсіподақтары келісімге келе алмады, нәтижесінде Chessie келісімнен бас тартты. Сонымен қатар, 1975 жылға қарай АҚШ-тың шығыс аймағындағы экономика 1973 жылғы мұнай дағдарысының салдарынан қиындыққа тап болды, бұл EL-дің үкімет тарапынан жаңартылған Conrail желілерімен тәуелсіз бәсекелесу мүмкіндігіне нұқсан келтірді. Таңқаларлық емес, EL Conrail құрамына қосылуға өтініш берді. Тармақтағы тасымал тығыздығының төмендігіне байланысты Хонсдейл тармағы бұл құрамға енбеді. Содан кейін Уэйн округі желіні EL-ден сатып алып, оны тастап кетуге жол бермеуді жоспарлады.

Лаккаваксен және Стоурбридж

Delaware Otsego Corporation, Rail Service Associates (Bath & Hammondsport Railroad операторы) және TransAction Associates компанияларынан қысқа желілік операция бойынша ұсыныстар сұралды. Rail Service Associates (RSA) филиалды басқару үшін Delaware, Lackawaxen & Western Railroad компаниясын құрды және оның мүмкіндігін зерттеуді бастады. Субсидия алу үшін алғашқы келіссөздер бұрынғы кәсіподақ қызметкерлеріне қазіргі жалақы және әлеуметтік жәрдемақы деңгейінде жұмыс ұсынылуын талап етті. Conrail компаниясымен бағаларды бөлу туралы келіссөздер сәтті аяқталмады. 1976 жылдың наурыз айында, Conrail іске қосылғанға бір ай қалғанда, RSA өз ұсынысынан бас тартты. Delaware Otsego (DO) компаниясының желіге қызығушылығы бар-жоғы тексерілді. Central New York Railroad желісін іске қосу және Fonda, Johnstown and Gloversville Railroad (FJ&G) темір жолын қайта жаңғыртудағы DO-ның жақындағы табыстарынан кейін, DO Honesdale филиалының пайдалы болатынына сенімді болды. Мерзімге екі апта қалғанда DO Lackawaxen & Stourbridge Railroad (LASB) компаниясын құрды. FJ&G-дан бір локомотив іске қосылуға дайындықпен Лаккаваксенге жіберілді. Жолдардың меншігі әлі де даулы болғандықтан, МТК (Interstate Commerce Commission) LASB-ға 1976 жылдың 30 наурызынан кейін филиалды пайдалануға рұқсат беретін жедел бұйрық шығарды. LASB-ның алғашқы пойзы 1976 жылдың 1 сәуірінде Лаккаваксеннен жолға шықты. Темір жол үшін алғашқы соққы Хонсдейлдегі Agway диірменінің жабылуы болды. 1977 жылы Lackawaxen Honesdale Shippers Association (LHSA) EL-дің мұрагерлерінен темір жолды сатып алды, ал оның жұмысы DO-ға тапсырылды. 1979 жылы Уэйн округі сауда палатасы маусымдық жолаушылар саяхатын ұйымдастырды.

DO-дан кейін

1989 жылдың маусым айында DO LASB бойынша операцияларын тоқтатты. Стоурбридж темір жолы Солтүстік жағалау темір жолының операторы – Роби темір жолымен шарт жасасып, операцияларды өз мойнына алды. Уэйн округінің демеушілігімен маусымдық жолаушылар саяхаттары жалғасты. Желінің меншік құқығы 2003 жылдың 31 қаңтарында PennDOT-тан L&S-ке берілді. 2005 жылы қызмет тоқтатылды, себебі 2005 жылдың сәуіріндегі ауыр жаңбырдан кейін Пенсильвания Power & Light компаниясы Уолленпаупак көлінің бөгетінен шұғыл түрде су жіберу салдарынан Уолленпаупак өзенін жалғаған көпір қирады; 2006 жылдың маусымындағы ауыр жаңбырлар әлсіреген құрылымды одан әрі зақымдады. L&S 2006 жылдың шілдесінде Robey-ден Стоурбриджтің бақылауын алды. Пенсильванияның Қоғамдық және экономикалық даму департаментінен 800 000 долларлық грант, сондай-ақ FEMA қаражатының 703 278 доллары Уолленпаупак өзені үстіндегі көпірді жөндеуге жұмсалды. 2008 жылдың мамырында желіні White Mills қаласында болат құрылыс зауытын салуды жоспарлаған Ideal Steel Supply Corp. компаниясының директоры Пол Бранкато сатып алды. Операция бастапқыда Central Penn Railroad компаниясымен шарт бойынша жүзеге асырылды. Норфолк Солтүстік темір жолы мен Пенсильвания штатының Лаккаваксендегі 590 тас жолы арасындағы желі, қызметтерді қайта бастауға дайындықпен байланысты жөндеуден өтті. 2008 жылдың қыркүйегінде операциялар Central Penn Railroad-дан Morristown & Erie Railway (M&E) компаниясына ауысатыны күтпеген жерден хабарланды; операциялар 2009 жылдың қаңтарында Stourbridge Railway ретінде басталды. Уэйн округі тапсырысымен Хоули және Лаккаваксен қалаларына жолаушылар саяхаттары ұйымдастырылды.

Тоқтату және қайта ашу

Қаржы жетіспеуіне байланысты, M&E 2011 жылдың желтоқсанында қызмет көрсетуді мерзімсіз тоқтатты. 2012 жылдың 11 қыркүйегінде жарық көрген жаңалықта қосымша мәліметтер келтірілді, онда "ақшаның жетіспеуі салдарынан Уэйн округіндегі Стоурбридж желісі теміржол саяхаттары 30 жылдан астам уақыттың ішінде алғаш рет тоқтатылды. Пойызға жөндеу қажет, сондай-ақ рельстерге де жөндеу керек. Бұл жөндеулердің жасалмауының себебі – рельстер өтетін жер сатылымға қойылған. Стоурбридж желісі пайдаланатын рельстер сатылымда тұрғандықтан және жасалуы тиіс жөндеулердің көптігіне байланысты, бұл пойыздың қайта іске қосылатынына ешкім сенімді емес" делінген. Стоурбридж желісі 2015 жылдың 9 мамырында жұмысын қайта бастады. Операцияларды Майлс тобының басшылығымен Делавэр Лаккаваксен және Стоурбридж темір жолы жүзеге асырды.