Кіріспе

Jackrabbit Factor: Why You Can – Лесли Хаусхолдердің жазған, 2005 жылы Thoughtsalive баспасында жарық көрген және Треван Хаусхолдердің алғы сөзімен жабдықталған өзін-өзі жетілдіру кітабы. «Jackrabbit факторы» термині – автордың ойынша, иттің қоянды қууын еске түсіретін философиялық табысқа жету принципін білдіреді. Бұл термин автордың өзі жасаған.

Кітап

The Jackrabbit Factor: Why You Can кітабы Леслидің тағы бір кітабы Hidden Treasures: Heaven's Astonishing Help with Your Money Matters үшін оқулық ретінде, әңгіме түрінде жазылған және кітап жарық көрген күні BarnesAndNoble.com сайтында #5 орынға ие болды. (Hidden Treasures 2007 және 2008 жылдардың басым бөлігін Amazon.com сайтының Money & Values санатындағы 100 үздік кітабының тізімінде өткізді.) The Jackrabbit Factor – бұл ит/қоян мысалының кеңейтілген нұсқасы, ол ойдан шығарылған Гудман отбасының қаржылық қиындықтармен күресіп, табысқа жетуге қатысты ойлау заңдарын үйренуге көмектесетін бірнеше жағдайды көрсетеді. Бұл сонымен қатар электрондық кітап және онлайн-курс болып табылады.

Принцип

"Жақсылық факторы" термині адамның өзінің мақсатына қатысты тұрақты болу маңыздылығын көрсетеді. Кітапта айтылғандай, адам іздейтін табысын көзге елестетіп, оны қуып жете бастамас бұрын, оған қол жеткізгендей сезінуі керек. Егер біреудің жетістігін қайталау үшін, олардың іс-әрекеттерін тақлиддеу, қоянды шығару үшін секіріп, қағу сияқты бекерлік екендігі айтылады. Осы пікір бойынша, мақсат нақты көз алдында болса, жүлдені алуға қажетті әрекеттер инстинктке айналады. Егер адам иттің қоянды қуғанын көрсе, бірақ қоянды өзі көре алмаса, ол иттің шапқылап, қағып, секіріп жүргенін байқайды. Сырттан қарағанға ит ессіз болып көрінеді. Осы теңеудің бірінші бөлігі итті табысқа жету арманы бар адаммен салыстырады. Адам арманды орындау үшін жиырма жұмыс істейтін, ақылға сыймайтын, түсініксіз нәрселер жасайды. Егер сырттағы адам оның арманын "көрмесе", оның мінез-құлқы да ақылсыз болып көрінеді. Теңеуді одан әрі дамыта отырып, егер адам да қоянды қаласа, бірақ қоянды өзі "көрмей", ит сияқты әрекеттер жасаса, ол барлық қояндарды қорқытып, секіріп, қағып қуалайды (осылайша қоянды шығаруға үміттенеді). Бұл басқа біреудің іс-әрекеттерін тақлиддеу арқылы сол табысқа жетуге тырысатын адамдармен тікелей байланысты. Ондай стратегияның олар іздейтін табыстың кері соққысын беруі мүмкін екендігі айтылады.

Мазмұны

Бұл оқиға бір отбасының қаржы мәселесін талқылауынан басталады. Фелисити Ричардты отбасын қамтамасыз ете алмағаны үшін кінәлайды. Ричард жеңіліп, үйінің артындағы орманға кетеді, ал Фелисити оның өмірін аяқтауға тырысып кеткен деп қорқады. Ол күйеуін асыққан түрде іздеп жүргенде, Ричард шаршап ұйықтап, ерекше және түсінік беретін аллегориялық саяхатқа шығады, онда ол шабыттың дауысының сырын біледі. Фелисити де оны табу үшін өзі де білуі тиіс нәрселерді біледі. Эпилог мақсат қоюдың ұсынылатын жолын көрсетеді, сонымен қатар сөздерді таңдаудың маңыздылығын ашады. Мысалы, "салмақтан айырылу" мақсаты көбінесе кері нәтиже береді, себебі адамның жанды әлемі "айырылу" сөзін өзіне табуға көмектесуі керек нәрсе деп қабылдайды, ал "салмақ" сөзін ауырлықпен байланыстырады. Осылайша, "салмақтан айырылу" мақсаты – жанды әлеміне "ауырлықты табуға" көмектесу туралы тікелей бұйрық берумен тең. Сонымен қатар, "Мен (істеймін, иемін, немесе боламын)" деген сөздермен мақсат қою, мақсатқа жетуді болашақта мәңгілікке ықпалдайды, тек "боламын" деген сөзді таңдау арқылы. Балама ретінде, "қоянның жылдамдығы" принципі адамды бір мақсатты басқаша формулировкалауға үйретеді, мысалы: "Мен қазір арық және сергек болғаныма қатты қуаныштымын және ризамын. Мен өзім жақсы көретін киімдерімді киюге мүмкіндігімді сезіну керемет". Автордың пікірінше, мақсатқа жетудің сезіміне ден қою адамның жанды әлемін қайта бағдарлайды, соның нәтижесінде мақсатқа жету оған табиғи түрде оңай болады. Бұл пікірлер саналы араласусыз, жанды әлеміміздің біздің бейімділіктерімізді, әдеттерімізді, шешімдерімізді және нәтижелерімізді бақылайды деген философияға негізделген.