Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жарықты шағылыстыратын қауіпсіздік элементі.
Safety item that reflects light
Қауіпсіздік шағылыстырмасы – жаяу жүргіншілерге, жүгірушілерге, моторлы және моторсыз көлік құралдарына арналған кері шағылыстырғыш. Қауіпсіздік шағылыстырмасы жол жұмыскерлері мен құтқарушылардың киімдеріндегі және қауіпсіздік жилеттеріндегі шағылыстыру жолақтарымен ұқсас. Оларды кейде жаңылысқанша жарқырағыш белгілер немесе жарқырағыш таңбалар деп атайды, бірақ бұл дұрыс емес, себебі олар өздері жарық шығармайды, тек оны кері қайтарады.
A safety reflector is a retroreflector intended for pedestrians, runners, motorized and non motorized vehicles. A safety reflector is similar to reflective stripes that can be found on safety vests and clothing worn by road workers and rescue workers. They are sometimes erroneously called luminous badges or luminous tags, but this is incorrect as they do not themselves produce light, but only reflect it.
Жұмыс істеу
Қауіпсіздік рефлекторы көліктік фаралардан шағылысқан жарық арқасында адамның немесе көліктің жолда көрінуіне көмектеседі. Қауіпсіздік рефлекторлары көше шамдары жоқ жерлерде ерекше пайдалы. Киімге бекітілген жарық шағылыстыратын жолақтардан өзгеше, қауіпсіздік рефлекторы – қажет болғанда кез келген киімге ілгішпен және жіппен бекітілетін жеке құрылғы. Көлік құралдарында рефлектор көбінесе тұрақты бөлік болып табылады. Велосипедтерде рефлекторлар әдетте дөңгелектерде, педальдерде, орындықтың астында, багаж сөресінің артында және алдыңғы вилканың алдында орналасады. Мотоциклдерде, автомобильдерде және басқа көліктерде рефлекторлар фаралар мен тежегіш шамдарының жанында алдыңғы және артқы бөліктерге (сондай-ақ бүйірлерге) орнатылған.
A safety reflector aids visibility of a person or vehicle visible to on the road, as it reflects light from headlights of vehicles. Safety reflectors are especially useful where there are no streetlights. Unlike reflective stripes that are permanently fixed to clothing, the safety reflector is a stand alone device that can be attached to any article of clothing as needed, often using a safety pin and some string. For vehicles, the reflector is usually a fixed part. In bicycles, reflectors are usually on wheels, pedals, under the seat, on the back of the luggage rack, and in front of the front fork. In motorcycles, automobiles, and other vehicles, reflectors are built into the front and rear ends (and sides) next to the headlights and brake lights.
Тақырыбы
Түндегі қаза табатын жол апаттарының көпшілігі көбінесе жүргіштердің жаяу жүргіншілерді немесе велосипедшілерді соқтығысудан қашуға мүмкіндік болмайтынша жақыннан ғана көретін жағдайларда болады. Көрінуді арттырып, қауіпсіздікке үлес қосу үшін шамдар (немесе светоотражательдер) пайдаланылады.
Fatal traffic accidents at night often involve vehicles with drivers who fail to see pedestrians or bicyclists until they are too close to avoid collision. Reflectors are expected to increase visibility and contribute to safety.
Тарих
Рефлекторды алғаш рет 1917 жылы Ницца қаласында Анри Критиен армияға дұшманның ұстап алмауы мүмкін коммуникация жүйесін жасау үшін ойлап тапты. Патент 1923 жылы «катафота» деп тіркелді. Катафотаны Гарбарини дөңес линза мен ойыс айнаны біріктіріп ойлап тапты. Ол авиация, Швейцарияда қауіпсіздік және Францияда жарнама мақсатында қолданылды. 1925 жылдың 12 наурызында министр, Réseau du Nord теміржол компаниясы және Touring Club de France түнде тегіс кезелерді көру үшін катафоталардың қолданылуын бағалады. 1926 жылы Touring Club de France автомобиль клубы үшбұрышты катафотасы бар 180 сигнал ұсынды, бұл тегіс кезелердің бар екенін ескерту үшін жасалған. 1927 жылы Францияда заңмен міндетті болған катафотасы жоқ көлік иелеріне айыппұл салынды. Сол жылы катафоталар мотоциклдерге, велосипедтерге және кез келген тіркемелерге сатылды. 1946 жылы француздық катадиоптр ережесі NF R 143 11 болып бекітілді. 1950 жылдың 1 қаңтарынан бастап француз көліктерінің артқы жағында қауіпсіздік катадиоптрлері міндетті болды. 1943 жылдың қаңтар айында АҚШ жол патрульшісі Реймонд Траск Popular Science журналында жаяу жүргіншілерді көрінетін ету үшін бір катафота тұжырымын ұсынды. Рефлектор – фин өнертабысы, оны Финляндияның батысындағы Перттели шағын қалашығынан Арви Лехти атты шаруа ойлап тапқан. Өнертапқыш алғашқы рефлекторларды жасағанда жаяу жүргіншілердің қауіпсіздігін ескермеді: ол жай ғана ат арбалары мен каретталарын қорғағысы келді. Рефлекторлар 1960 жылы финдерге таныстырылды. Бүгінде барлық пішіндер мен түстердегі рефлекторларды табуға болады, себебі дизайн және сән индустриясы осы кішкентай құрылғыға қызығушылық танытты. Велосипедтер және басқа да адам күшімен жүретін көліктерге арналған арнайы «клип-он» рефлекторлар да кең таралған.
The reflector was first invented in 1917 in Nice by Henri Chrétien to provide the army a communication system the enemy could not intercept. Patent is labelled cataphote in 1923. The cataphote was also invented by Garbarini by combining a convex lens and concave mirror. It was used for aviation, safety in Switzerland and advertising in France. On 12 March 1925, the minister, the Réseau du Nord railway company and the Touring Club de France experienced the use of cataphotes to make level crossings visible by night. In 1926, an automobile club, the Touring Club de France, offered 180 signals with triangular cataphote to warn for the presence of the level crossings. In 1927, fines were given in France to car owners which did not have the cataphote made mandatory by law. The same year, cataphote were sold for motorized vehicles, motorbikes, bicycles and any kind of trailers. In 1946, French regulation for catadioptre was NF R 143 11. On first January 1950, safety catadioptre were made mandatory on the rear side of French vehicles. In January 1943, a US highway patrolman Raymond Trask proposed the concept of the single cataphote for pedestrians to help them be visible for drivers in a Popular Science publication. The reflector is a Finnish creation, invented by a farmer Mr. Arvi Lehti from Pertteli, a small township in Western Finland. The inventor did not consider pedestrian safety when creating the first reflectors: he simply wished to protect his horse carts and carriages. Reflectors were introduced to Finns in 1960. Nowadays one can find reflectors of all possible shapes and colours, as design and fashion industries have turned their faces towards this diminutive gadget. Special 'clip on' reflectors for bicycles and other human powered vehicles are also common.
Көлік құралдары мен осал пайдаланушылар үшін жарық шамы
Еуропалық Одақта жаяу жүргіншілерге арналған қауіпсіздік шағылыстырғыштары EN 17353:2020 қауіпсіздік стандартына сәйкес сертификатталуы тиіс, ол бұрын сертификаттауға болатын EN 1150:1999 және EN 13356:2001 стандарттарының біріктірілген нұсқасы болып табылады. Бұл стандарт ерекше түрде "көшпелі, жарық шағылыстыратын киімдер мен кәсіби емес пайдалануға арналған аксессуарларға" қатысты. Кәсіби қауіпсіздік жилеттері және велосипедтерде немесе автомобильдердегі шағылыстырғыштар сияқты рефлекторлардың басқа түрлері үшін басқа стандарттар бар. Финляндияда, Эстонияда, Латвияда және Литвада жаяу жүргіншілер қараңғыда жүрген кезде заң бойынша қауіпсіздік шағылыстырғыштарын киюге міндетті.
Within the European Union, safety reflectors for pedestrians must be certified to comply with the EN 17353:2020 safety standard which is an amalgamation of the prior certifiable EN 1150:1999 and EN 13356:2001 standards. This standard is specifically for "loose, reflective clothing and accessories for non professional use". There are other standards for other types of reflectors such as professional safety vests and reflectors on bicycles or automobiles. In Finland, Estonia, Latvia and Lithuania, pedestrians are required by law to wear safety reflectors when walking during dark conditions.
Моторлы көлік құралдарының шағылыстырғышы
ЕО қауіпсіздік отражательдерін жіктеу үшін UNECE №3 ережесін қолданады: IA, IB, IIIA, IIIB және IVA сыныптары бойынша. ЕО M2 және M3 (адамдар тасымалы), N (тауарлар тасымалы), O2, O3 және O4 (тіркемелер) категориялы көлік құралдары үшін UNECE 104 ережесін кері шағылыстыру белгілері үшін пайдаланады. Бұл ережеде түрлі түсті белгілер қолданылады. ЕО заңнамасында сондай-ақ, 1976 жылғы 27 шілдедегі 76/757/ЕЭК Кеңес Директивасы бар, ол автомобильдер мен олардың тіркемелеріне арналған рефлекторларға қатысты мүше мемлекеттердің заңдарын үйлестіруге бағытталған.
The EU use Unece regulation number 3 to categorize safety reflectors in several class: IA, IB, IIIA, IIIB and IVA. The EU use Unece regulation 104 for retro reflective markings for vehicles of category M2 and M3 (transport of people), N (transport of good), O2, O3 and O4 (trailers). This regulation use colored markings. The EU also has in its law the Council Directive 76/757/EEC of 27 July 1976 on the approximation of the laws of the Member States relating to reflex reflectors for motor vehicles and their trailers.
Велосипедтің шағылымы
Велосипедтің жарық қайтарығы немесе призмалық жарық қайтарығы – велосипедтің артқы, алдыңғы және дөңгелектерінде жиі кездесетін қауіпсіздік құрылғысы. Ол кері шағылысу принципін пайдаланып, велосипедтің жолда екенін басқа жол пайдаланушыға хабарлайды. Жарық қайтарығы әдетте мөлдір пластиктен жасалған қалыпталған плитка түрінде өндіріледі. Сыртқы беті тегіс болып келеді, бұл көлік фарасы сияқты жарықтың ішке енуіне мүмкіндік береді. Плитканың артқы беті бұрышталған микропризмалар немесе шар тәрізді денелерден тұрады. Призмалардың немесе денелердің артқы, ішкі бетіне түскен жарық, сындық бұрыштан артық бұрышта түсіп, толық ішкі шағылысқа ұшырайды. Ішкі беттердің орналасуына байланысты, іштен шағылысқан жарық қайтарығының алдыңғы жағына, ол келген бағытқа қарай қайта бағытталады. Бұл жарық көзіне жақын адамды, мысалы, көлік жүргізушісін, велосипедшінің бар екендігі туралы ескертеді.
A bicycle reflector or prism reflector is a common safety device found on the rear, front and wheels of bicycles. It uses the principle of retroreflection to alert another road user of the bicycle's presence on the road. The reflector is usually manufactured in the form of a moulded tile of transparent plastic. The outside surface is smooth, allowing light, such as from a car's headlights, to enter. The rear surface of the tile takes the form of an array of angled micro prisms or spherical beads. The light striking the rear, inside surface of the prisms or beads, does so at an angle greater than the critical angle thus it undergoes total internal reflection. Due to the orientation of the other inside surfaces, any light internally reflecting is directed back out the front of the reflector in the direction it came from. This alerts the person close to the light source, e. g. the driver of the vehicle, to the presence of the cyclist.