Кіріспе
Жапондық кинорежиссер – жапондық кинорежиссер. Масада Тосио (舛田 利雄) – жапондық кинорежиссер. Ол үздіксіз табысқа қол жеткізетін режиссер ретінде танымал болды. Бес онжылдық бойы оның 16 фильмі жапондық кинопрокаттың жылдық топ-10 тізіміне енді – бұл индустриядағы екінші үздік көрсеткіш. 1958-1968 жылдар аралығында ол "Никкатсу" компаниясы үшін 52 фильм түсірді. Ол компанияның ең танымал әрекет фильмдерінің режиссері болды және Юдзиро Ишихара сияқты компанияның басты жұлдыздарымен жұмыс істеді, олармен бірге 25 фильм жасады. Студиялық жүйе күйрегеннен кейін ол үлкен бюджеттік фильмдерге көшті, оның ішінде америка-жапондық бірлескен туындысы "Тора! Тора! Тора!" (1970) және ғылыми-фантастикалық эпикалық фильм "Апат 1999: Нострадамустың болжамдары" (1974) бар. Ол "Space Battleship Yamato" сериясы сияқты анимациялық фильмдерде де жұмыс істеді. Оның корпоративтік драмасы "Компанияның қоштасу рәсімі" (1989) оған Жапон академиясының сыйлығына үміткерлік алып келді, сондай-ақ "Blue Ribbon Awards" және "Mainichi Film Awards" сыйлықтарын жеңіп алды. Жапонияда оның фильмдерін жанкүйерлер жақсы есте сақтайды және сыншылар оларды жанрлық белгілер деп атайды. Ол шетелде көп танымал емес, тек "Тора! Тора! Тора!" сияқты "Никкатсудан" кейінгі жұмыстарының сирек мысалдары ғана белгілі. Алайда, оның бірнеше фильмі 2005 жылы Италияда өткен "Nikkatsu Action Cinema" ретроспективасында көрсетілді, ал кейбіреулері кейіннен АҚШ-қа жетті. 2009 жылы ол "Space Battleship Yamato: Resurrection" фильмінің жасалуына көмектесті.
the film director
sic (舛田 利雄) is a Japanese film director. He developed a reputation as a consistent box office hit maker. Over the course of five decades, 16 of his films made the yearly top ten lists at the Japanese box office—a second place record in the industry. Between 1958 and 1968 he directed 52 films for the Nikkatsu Company. He was their top director of action films and worked with the company's top stars, including Yujiro Ishihara with whom he made 25 films. After the breakdown of the studio system, he moved on to a succession of big budget movies including the American Japanese co production Tora! Tora! Tora! (1970) and the science fiction epic Catastrophe 1999: The Prophecies of Nostradamus (1974). He worked on such anime productions as the Space Battleship Yamato series. His corporate drama Company Funeral (1989) earned him a Japanese Academy Award nomination and wins at the Blue Ribbon Awards and Mainichi Film Awards. In Japan, his films are well remembered by fans and called genre landmarks by critics. He remains little known abroad save for rare exceptions of his post Nikkatsu work such as Tora! Tora! Tora!. However, a number of his films were screened in a 2005 Nikkatsu Action Cinema retrospective in Italy, and a few have since made their way to the United States. In 2009, he helped produce Space Battleship Yamato: Resurrection.
Ерте өмір
Тошио Масуда Жапонияның Кобе қаласында дүниеге келген. Әкесі теңізші болған. Ол техникалық оқу мектебіне түскен, алайда оның көзқарастары мектептің әскери идеологиясына үйлеспегендіктен, 1945 жылдың шілдесінде оқудан шығарылды. Содан кейін Осака шетел тілдері университетінде (қазіргі Осака университеті) оқыды, онда ресей әдебиетіне маманданған. Ол француз киносына ғашық болды, бұл оны ресей тілі грамматикасынан алшақтатты және киноиндустрияда мансап құруға бағытталды. Ол кеңсе қызметкері болудан шаршар еді және кино түсіру оған көбірек ұнайды деп ойлады, бірақ достары да сондай мақсаттармен айналысқанда ғана осы жолға түсер еді. 1949 жылы бітіргеннен кейін Токиоға көшіп, Синтохо студиясының сценарий академиясында сценарий жазуды оқыды. Масуда студияға режиссердің ассистенті және сценарист ретінде қабылданды. Ол өзінің ұстазы Иноуэ үшін сценарий жазуын жалғастырды, ол да мамандығын өзгерткен еді. Ол "Жүрек" (1955) және "Бирмалық арфа" (1956) фильмдерінің түсірілімінде Кон Ичикаваның бірінші ассистенті болды. 1957 жылы Масуда режиссер болып тағайындалды және келесі жылы "Дене мен жанның саяхаты" фильмімен дебют жасады. "Тозған пышақ" (1958) Масуданың үшінші фильмі және бірінші үлкен табысы болды. Бұл фильмде Никкацудың ең танымал Diamond Line жұлдыздары Юдзиро Ишихара мен Акира Кобаяши түсті. Олар заңнан тыс өмір сүретін екі бауырласты ойнайды, олар тура жолға түсуге тырысады, бірақ кісі өлтіруге куә болып, қылмыскерлердің қуып жететінін көреді. Сценарийді Ишихараның үлкен ағасы, Токионың болашақ әкімі Шинтаро Ишихара жазған. Масуда серияның алғашқы фильмін ғана түсірді, бірақ ол студияның New Action жанрына үлгі болды, бұл фильмдерде сексуалдық және зорлық-зомбылық көріністері көбейтіліп, 1960 жылдардың соңы мен 1970 жылдардың басындағы аласапыранды кезең бейнеленді. Фильм Пёрл-Харборға шабуылды екі тараптың да көзқарасынан көрсетеді. Масуда жапондық бөлімдерге жауапты болды және режиссер Кинжи Фукасакудан оған қосылуын сұрады, ал американдық режиссер Ричард Флейшер американдық бөлімдерді түсірді. Келесі 20 жыл ішінде Масуда көптеген ірі студиялық фильмдерді түсірді, соның ішінде "Катастрофа 1999: Нострадамустың болжамдары" (немесе "Жер планетасының соңғы күндері", 1974) және Тоэй компаниясы үшін тағы үш жоғары бюджеттік соғыс фильмін: "Порт-Артур шайқасы" (1980), "Ұлы Жапон империясы" (1982) және "Жапон теңізінің шайқасы: теңізге" (1983). Ол сонымен қатар "Жоғары жасөспірім Буги" (1982) сияқты жекелеген тақырыптарға да орын берді, онда жасөспірім мотоциклші тік мінезді қызға ғашық болады. "Компанияның жерлеу рәсімі" (1989) корпоративтік драмасы Kinema Junpo жылдық "Үздік он" тізіміне енді. Масуданың соңғы көркем фильмі - "Көктемдік күнә" (1992) қылмыстық триллері болды. Онда Саюри Йошинага болашақ Токиодағы детектив рөлінде, ал Омар Шариф қытайлық Триада басшысы рөлінде ойнады. Шариф қатерлі ісіктен қайтыс болған Юсаку Мацуданың орнына келді. Фильм сыншылардың да, коммерциялық жағынан да сәтсіз болды. Масуда теледидар үшін режиссерлік және сценарий жазуды жалғастыруда. Оның туындыларының көп бөлігін құрайтын жанрлық фильмдерге қарамастан, Масуда әрқашан өз көзқарастарын, тіпті наразылық білдіретін ойларын жеткізе алды және фильмдері арқылы қоғамдық мәселелерді көтеріп, ойға сала білді. "Velvet Hustler" 2001 жылдың 21 қыркүйегінде Солтүстік Америкада Home Vision Entertainment компаниясымен VHS кассетасында шығарылды. Студиялық жүйе құлағаннан кейін Масуданың мансабы тоқтамай жалғасты. Масуданың анимациялық туындылары, әсіресе "Көңістік ұрыс кемесінің Ямато" сериясы бүкіл әлемдегі аниме жанкүйерлерінің есінде сақталды. "Ямато" фильмінің алғашқы нұсқасы 1978 жылы шетелдегі көрермендерге жетті, соның ішінде Англиядағы кинотеатрларда көрсетілді және американдық теледидарда көрсетілді. Масуданың мансабын толыққанды баяндайтын жапон тіліндегі кітап 2007 жылы жарық көрді, оның атауы "Масуда Тошио: Гигант жұлдыз Тошио Масуданың толық экшн фильмдері" (Eiga kantoku Masuda Toshio: akushon eiga no kyosei Masuda Toshio no subete). Кітапта Масудамен кеңінен сұхбат, шамамен 500 сурет, оның 52 Никкацу фильмінің плакаттары және барлық 82 көркем фильм туралы жазбалар бар. Батыс сыншыларының назарынан тыс қалған жазушы Марк Шиллинг өзінің 2007 жылғы "No Borders, No Limits: Nikkatsu Action Cinema" кітабының бір бөлімін Масудаға арнады, негізінен аталған киноға назар аударды. "No Borders, No Limits" - Шығыс Азия кинофестивалі үшін Шиллинг ұйымдастырған Nikkatsu Action Cinema ретроспективасына қоса берілген нұсқаның кеңейтілген басылымы. Criterion Collection ретроспективадан бірнеше фильмдерді Солтүстік Америкадағы үй видео нарығында алғаш рет қолжетімді ету үшін иеленді.
Марапаттар
1981 жылы Жапон академиясының сыйлықтарында Тошио Масуда "Порт-Артур шайқасы" фильмі үшін "Үздік режиссер" номинациясына ұсынылды. Ол осы фильм үшін "Кинема Джунпо" оқырмандарының таңдауы бойынша "Үздік фильм" сыйлығын жеңіп алды. 1990 жылы ол "Компанияның жерлеу рәсімі" фильмі үшін Жапон академиясының сыйлықтарында "Үздік режиссер" номинациясына қайтадан ұсынылды. Ол осы номинацияда Blue Ribbon Awards және Mainichi Film Awards сыйлықтарын жеңіп алды.