Кіріспе

Бельгияның саяси партиясы

Радикалды реформаторлар және әділ қоғам үшін әлеуметтік күрескерлер (Radicale Omvormers en Sociale Strijders voor een Eerlijker Maatschappij, ROSSEM) – 1991 жылы фламандтық кәсіпкер және жазушы Жан Пьер Ван Россем құрған бельгиялық либертариандық саяси партия. Валлон Брабантында ROSSUM (Rassemblement omniprésent social et solidaire pour l'ubiquité des masses) аббревиатурасымен белсенді француз тілді бөлімше болған.

1991 жылғы сайлау

Партия 1991 жылғы 24 қарашада Бельгияның ұлттық парламентіне сайлауға қатысты. Басты ағымдағы партия емес екенін ескерсек, оның нәтижесі таңқаларлық болды – ол 3,2% дауыс жинап, төменгі палатада үш мандатқа және сенатта бір мандатқа ие болды. Бастапқыда Ван Россем сайлаудан бірнеше күн бұрын қаржылық алаяқтыққа қатысты айыптаулар бойынша тұтқындалғандықтан өзінің мандатын атқара алмады. Ақырында ол 1992 жылғы 7 қаңтарда қызметке кірісті. РОССЕМ партиясынан тағы бір парламентарий – фламанд сахна актері және режиссері, ол 1993 жылғы оқиғадан кейін Ван Россеммен жол айырды және тәуелсіз саяхатшы ретінде жұмысын жалғастырды.

Диссиденттер

1993 жылы Ван Россем патша Альберт II-нің таққа кірісу салтанатында "Vive la république d'Europe, vive Julien Lahaut!" деп ұран салып, қырқыс дау тудырды. Сол жылы партия ішкі тартыстардың салдарынан тарап, келесі сайлауға қатыспады. Үш жарылыс болды. Біріншісі 1993 жылы болды, ол 1999 жылы Vlaams Blok партиясына қосылды, оның жетекшілері Хендрик Бунен және Пол Верленс еді. Екіншісі 1993 жылы Ян Декорте тарапынан республикашылдар мен монархистер арасындағы ішкі дауға байланысты болды. Үшіншісі 1995 жылы құрылып, 1997 жылға дейін белсенділік танытты, содан кейін Vivant партиясына қосылды. Осы жарылыс және оның француз тіліндегі бөлімі (BANANE) Жан Пьер Ван Россемнің қолдауын алғандықтан, ROSSEM партиясының жалғасы ретінде қарастырылады. Қызықтысы, Ван Россемге қарсы экономикалық либертариандық көзқарастағы партия мүшелері де Марсель Ван дер Влоет басқаратын Бланко тізімінде бірігіп, 1995 жылғы сайлауға қатысты. Бұл популистік тізім, оларға дауыс беріп, "барлығына қарсы" дауыс беруді қалайтын.

1994 жылғы жергілікті сайлау

1994 жылы Бельгиядағы жергілікті сайлауда Россем бірнеше муниципалитетте тізімдер ұсынды, бірақ нәтижелері орташа болды. Мейзеде партия 2,33% нәтиже көрсетті, бұл олардың ең жақсы көрсеткіші. Антверпен провинциясының бірнеше муниципалитетінде партия 1% шегінен асты: Малле (1,78%), Звиндрехт (1,71%) және Мехелен (1,29%), сондай-ақ Шығыс Фландриядағы Синт-Гилис-Ваас муниципалитетінде (1,35%). Россем қатысқан қалған муниципалитеттерде партия ешқашан 1% көрсеткішін басып өткен жоқ: Брюгге (0,94%), Дейнзе (0,82%), Гент (0,81%), Синт-Никлас (0,75%), Антверпен (0,75%) және Веммель (0,35%). Соңында, Ниноведе партия «Баньер» деген атпен сайлауға түсіп, 11% (3 сайланған мүше) дауыс жинады, бірақ 2000 жылы бұл көрсеткіш 7% (1 сайланған мүше) дейін төмендеді, кейіннен партия толығымен жойылды. Партияның көптеген жергілікті бөлімдері WOW-қа қосылды, ол 0,5% мен 5% арасында жақсы нәтижелер көрсетті, нәтижесінде Фландрия бойынша бірқатар жергілікті кеңесшілер мен Антверпенде бір провинциялық кеңесші сайланды.

1995 жылдан кейін

1995 жылғы сайлауда РОССЕМ-нің түрлі фракциялары сайлауға қатысты. Федералдық деңгейде WOW 0,84%, BANAAN 0,66%, Blanco 0,04% көрсетті. Екі партия да барлық фламанд сайлау округтерінде өкілдік етті, ал Blanco Брюссель-Хал-Вильворде округінде ғана қатысты. Сенат сайлауында WOW 0,89%, BANAAN 0,53% және HOERA 0,35% нәтиже көрсетті. WOW-тың бағдарламасы Vlaams Blok бағдарламасына өте жақын болды, Blanco популистік, кең ауқымды партия болды, ал BANAAN және HOERA сатирикалық солшыл партиялар еді. Бұл партиялар Фламанд аймақтық сайлауына да қатысты. WOW 1,4%, BANAAN 0,89% және HOERA 0,4% дауыс жинады. Үш партия да барлық округтерде өкілдік етті. Соңында, BANAAN француз тіліндегі коллегияда (BANANE деген атпен) Брюссель астанасының аймақтық сайлауына 0,61% нәтижемен қатысты. 1999 жылы BANANE (BANAAN-ның француз тіліндегі бөлімшесі) сайлауға Tarte деген атпен қатысты. WOW сол жылы ауыр сайлау жеңілісіне ұшырады, нәтижесінде Blanco-мен бірге Vlaams Blok партиясымен бірікті, BANAAN жаңа Vivant партиясына қосылды, ал HOERA таратылды. 2000-жылдардың ортасында Vivant-тің Валониялық филиалы жойылды, ал фламандтық филиалы либералды Open Vld партиясына бірікті. Олардың неміс тілді бөлімшесі 2023 жылға дейін неміс тілді қауымдастықтың Парламентінде өкілдік етеді.

РОССЕМ 2

2009 жылы Жан Пьер Ван Россем өзінің партиясын «Partij van de Toekomst» деп қайта құруды жоспарлады, бірақ «ROSSEM» атауы сақталды, себебі ол көбірек танымал болды. 2012 жылы ROSSEM Антверпен қалалық сайлауына қатысу ниетін білдірді. Дегенмен, Ван Россем партиясы жеткілікті дайын болмағандықтан бұл жоспардан бас тартты. 2013 жылы Нора Аздад ROSSEM президенті болып сайланды. Ван Россем партия бағдарламасын жасырын түрде жасауды қалады. Ол сондай-ақ 2014 жылғы сайлауда Бельгияның Жұмысшылар партиясымен және «Libertair, Direct, Democratisch» партиясымен бірлескен тізім жасауға тырысты, бірақ олар бас тартты. Жан Мари Дедекер (LDD) Ван Россеммен де, PvDA-мен де одақтасуға ниет білдірмеді, ал Питер Мертенс (PvDA) сауалнамалардың болжауындай фламанд өкілінің сайлану мүмкіндігінен қауіптенді, бірақ бұл идеяны толығымен жобамады. 2014 жылы партия федералдық (ұлттық деңгейде 0,17%, бірақ Фламанд деңгейінде 0,3%) және Фламанд аймақтық (0,24%) сайлауда жеңіліске ұшырады.

Сайлау нәтижесі

Бұл жерде ROSSEM ROSSUM (1991 және 2014) мен BANAAN BANANE (1995) еңбектерінің нәтижелері берілген.

Өкілдер палатасы

Сайлау Дауыстар % Орындықтар +/- Үкімет 1991 199,194 3.24 1995 40,098 0.66 3 Қатыспады (1999–2010) 2014 11,680 0.17

Сенат

Сайлау Дауыстар % Орындықтар +/- Үкімет 1991 197 128 3.22 1995 31 956 0.53 1

Брюссель Парламенті

Сайлау Дауыстар % Орындықтар +/- Үкімет 1995 2,536 0.61

Фламанд парламенті

Сайлау Дауыстар % Орындықтар +/ Үкімет 1991 Тікелей сайланбады 1995 33 701 0,89 4 (1999–2009) қатыспады 2014 9 935 0,24

1994 жыл

Облыс % Орындықтар Үкімет Батыс Фламандия 0.25 Шығыс Фламандия 0.23 Антверпен сайлау округі 0.33 Фламанд Брабанты 0.29