Кіріспе

1947 жылы жазылған Вайком Мұхаммед Баширдің "Шабданғал" ("Дауыстар") романы - Вайком Мұхаммед Баширдің 1947 жылы жазылған романы. Ол соғыс, жетімдік, аштық, ауру және жезөкшелік туралы әңгімелейді. Романның бүкіл ұзындығы - солдат пен жазушының арасындағы диалог. Сол жауынгер жазушыға жақындап, өмірбаянын айтып береді. Жазушы жазбалар жазады, солдатқа сұрақтар қояды, және солдаттың сұрақтарына өзінің жауаптарын береді. Роман жарық көрген кезде зорлық-зомбылық пен еріншектігі үшін қатты сынға ұшырады. Шабданғал - гомосексуализмге арналған қазіргі заманғы малаялам әдебиетінің алғашқы шығармасы.

Сюжет

Төрт жолдың қиылысында тасталған сәбиді тапқан діни қызметкер асырап алады. Бала әскерге түсіп, Екінші дүниежүзілік соғысқа қатысады. Көптеген сарбаздар соғыстан сифилиспен оралды, бірақ бұл сарбаз ауруды жұқтырған жоқ. Оның батылдығы бейбіт уақытта өмір сүруіне септігін тигізеді. Оның жыныстық қатынас туралы қызығушылығы және басқа адамның сатқындығы оны маскүнемдік күйінде алғашқы гомосексуалды қатынасқа әкеледі. Ол гонорея мен сифилис жұқтырды, үйсіз қаңғып жүрді. Әлемнің ақымақтығы оған әсер етеді; оның өмірінің мәні мен аурудың азабы оны өзін-өзі өлтіруге мәжбүрлейді. Ол өз-өзіне қол жұмсауды ойламайды. Өкінішке қарай, ол өзін құрметтеген жазушының үйіне барып, оған өзінің өмірін қайтадан айтып береді. Әңгімедегі солдат басқаларды өлтіруден басқа ештеңе істемеген. Соғыста көрген-жүргендері оның жанын қатты қапаланды. Ол суға шомыла алмайды, себебі ол қаннан қорқады. Ол үшін су - жердің қаны. Бірде ол досының сұрауы бойынша соғыста досын өлтірді. Оның денесі қанға толы, терісі құрғақ. Әскер бейбіт өмірге бейімделе алмайды. Ол "боялған маталарға" ашуланады: түрлі пікірлерге ие адамдардың топтарын бейнелейтін тулар. Ол ешқашан анасын білген емес: оның көкірек көрінісі оны шөлдендіреді. Оның өміріндегі алғашқы "әйел" әйелге ұқсап киінген еркек жезөкше болып шығады. "Ол, ол" деген сөздің өзі оның көшеге қалай үйі болғанын айтады. Сол кезде сарбаз жазушыға анасы мен баласының, яғни жезөкше әйелдің, қалай кездескенін баяндайды. Ол анасы оны қайыршы деп ойлап, көкірекке тепкенін, кейін оған тамаққа ақша бергенін айтады. Содан кейін ол жазушыға өзін-өзі өлтіруге тырысқан сәтсіздік туралы айтады.

Техника

Шабданғал оқу - аудио тәжірибе, адам оқиғаның қалай өрбігенін "естуге" болады. Атауы "дауыстар" деп аударылған, ал Шабданғалдың әдеби мағынасы "дыбыстар" болып табылады, бұл міндетті түрде адам немесе басқа "дауыстар" емес. Бірде соқыр қарт адамның дауысы: "Бұл дүниеде не көруге болады? Мен бәрін естимін". Көп жағдайда оқырман не болып жатқанын көре алмайды, тек адамдардың әңгімелерін немесе дыбыстардың сипаттамаларын естиді. Әңгімедегі солдат өз әңгімесін баяндайды, бірақ кітап авторы әңгімеден бас тартады. Тіпті солдаттың баяндауы да аз, жазушының сұрақтарымен үзілген өздігінен әңгіме түрінде; кейде солдат өзі жазушыға сұрақтар қояды. Шабданғал оқиғасы Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі, тәуелсіздік алғаннан кейінгі Үндістанға арналған. Ол 1947 жылы жарық көрді; оқиғаның уақыты мен орны туралы аз ғана нұсқамалар бар. Бұл оқиғаның әлемнің кез келген жерінде, кез келген уақытта орын алуын елестетуге болады.

Басқа шығармалармен салыстыру

Шабданғал Баширдің басқа да ірі шығармаларынан түрлі себептерге байланысты ерекшеленеді. Балякаласахи, Нтуппуппакоранендарну, Пафтуммайуд Аду және басқа да көптеген шығармалар оның туған мұсылман қауымының әңгімелері болып табылады. Матилукал мен Шабдангал әдебиет тілінде әдетте "стандартты" тіл қолданылады. Балякаласхахи (ішінара), Пафтуммайюд Аду, Матилукал және Анурагатинте динанал (толық) автобиографиялық материалдан тұрады, бірақ Шабдангалдың еш жерінде автордың өміріне жақын сәйкестікті таба алмаймыз. Сондықтан, оның көптеген еңбектері өмірлік тәжірибелерін қайта баяндаған деп есептелетін болса, Шабданғал фантастиканың туындысы ретінде қарастырылады (бірақ онда сипатталған оқиғалар реализмге ие). Нтуппуппакоранендарну - қоғамның жамандықтарын сынға алатын қиялдың шығармасы. Бірақ Нтуппуппакоранендарнуды Шабданғалмен салыстыру жиі кездеспейді. Нтуппуппакоранендарну ескі дәстүрлер мен ырымдарға шабуыл жасаса, Шабданғал заманауилықтың абыройына қарсы дауыс шығарады. Екі шығармада да Баширдің қоғамдағы жамандықтарға қарсы, дәстүр мен заманауилық атына қарай, кімге қарсы сөйлегенін елемейтін гуманистік көзқарас танытамыз.

Шабданғалдағы Кесари

Шабданғал әлемді психикалық аурухана ретінде "бірлік сезім" ретінде көрсетеді. Бұл кітабының кіріспесінде Кесари Балакришна Пиллайдың айтуынша, оны қысқа роман емес, ұзақ әңгімеге айналдырады. "Күпірлеу" әдеби техникасы әңгіменің ең жақсы пішімі, өйткені бірінші тұлғада баяндау, бір мезгілде пікірлер мен ойлы тыңдаушының сұрақтарысыз, бұл жағдайда тиімді болмас еді. Әңгімелесу барысында табиғаттың сұлулығын сипаттау, ғаламның пайда болуы мен дамуына қатысты сұрақтар қойылады. Олар әуеннің атмосферасына сіңген "ақылсыздық" әсерін күшейту үшін, табиғаттың сұлулығын жер бетіндегі адам өмірінің әртүрлі аспектілеріндегі сұмдықпен салыстыру үшін, кедейлікті жою және ауруларды емдеу сияқты физикалық сұрақтар ғалам туралы метафизикалық сұрақтардан маңызды екенін көрсету үшін әдейі тартылады. Шабданғал - "қадір-қасиетті" деген сөздің қарама-қарсылығы. Бұл фильмде жыныстық жолмен берілетін аурулардан, гонорея мен сифилис ауруларынан зардап шегушілердің бейнесі бейнеленген. Балакришна Пиллай Бәширдің еңбегінде ғылыми жетістіктерді танымауынан туған жеңілісшілікті көреді. (Екеуі де соғыстан кейінгі кезеңдерде жазған.) Шабданғал - гомосексуализм туралы жазылған алғашқы малаялам әдебиеті. Бұған дейін гомосексуализмге жанама сілтемелер Понкуннам Варкидің "Ниведанам" және Чангампужа Кришна Пиллайдың жарық көрмеген "Ашраммригам" өлеңінде болған. Балақыршн Пиллай "Шабданғал" басылып шығатын кезде оның маңызды даирәлерде дауыл тудыратынын болжаған болатын. Баширдің "Шабданғал" шығармасын Тхаказидің "Тоттиюде макан" шығармасымен салыстырған. Шабданғал кітабының 9 және 10-тарауларында үйсіздердің түнгі баспана ретінде пайдаланған ғибадат орны туралы айтылған. Кітаптың бұл бөлігін Кезари "әлем әдебиетіндегі ең ұмытылмас көріністердің бірі" деп атайды, оны Ремарктың "Батыс майданда бәрі тыныш" атты аурухана көрінісімен салыстырады. Соғыстың мәнсіздігі, шайқас алаңында көрінетін қорқыныш, дін мен таптың атынан жүргізілетін үй ішіндегі жанжалдардың жындылығы, "қадір-қасиеттілік" деген жамылғының астында жасырылған кемсітушілік, "қадірсіз" мамандықтарға қатысқан деп айыпталған адамдардың өміріндегі қадір-қасиет, адалдық пен жезөкшелік туралы сұрақтар, "біреудің туылған дініне" "тиесілудің" ұтымдылығы - бәрі осы өнер туындысында орын алады.